PHÆ¯Æ NG PHÃP 3 BƯỚC CỦA Cá» Há»’NG Y CAR-LÔ MA-RI-A MAR-TI-NI KHI LÃNH NHẬN Bà TÃCH GIẢI TỘI VÀ GIAO HOÀ[1]
Tác giả cuốn sách “Thừa Tác Viên Phúc Âm†luôn khởi đầu bằng Lá»i Chúa, và chỉ sau khi suy niệm, cầu nguyện thâm sâu thì má»›i chia sẽ những suy tư cá»§a bản thân vá» các chá»§ đỠkhác nhau. Thiết nghÄ©, cách thức nà y rất thÃch hợp cho chúng ta khi bà n thảo đỠtà i “cảm thức vá» tá»™i lá»—iâ€. Và tháºt sá»±, đây cÅ©ng là lá»i má»i gá»i mở đầu trong Nghi Thức Sám Hối:
           17 (…) Qua Lá»i Chúa, Ki-tô hữu lãnh nháºn ánh sáng hầu nháºn ra tá»™i lá»—i cá»§a mình và cÅ©ng được má»i gá»i hoán cải, tÃn thác và o lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa.
Tin Mừng: Sức Mạnh Thứ Tha cho Tất Cả Những Ai Tin
Chúng ta thá» lướt qua những trưng dẫn Kinh Thánh mà ÄHY Mar-ti-ni dùng trong phương pháp cá»§a Ngà i. Dưới đây là 3 trưng dẫn trÃch từ Tin Mừng theo Thánh Lu-ca nói vá» tác vụ rao giảng Nước Thiên Chúa cá»§a Chúa Giê-su, tuy nhiên chúng ta hãy chú ý đến nét tương đồng:
- Chúa Giê-su gá»i ông Phê-rô: Lc 5, 1-11
- Chúa Giê-su chữa là nh ngưá»i bất toại: Lc 5, 17-26
- Chúa Giê-su tha tá»™i cho ngưá»i phụ nữ tá»™i lá»—i khi dùng tiệc tại nhà ông Si-mon: Lc 7, 36-50.
Äiểm tương đồng trong 3 trưng dẫn trên đó là cảm thức vá» tá»™i lá»—i hoặc Æ¡n được tha tá»™i.
- Chúa Giê-su gá»i ông Phê-rô: Lc 5, 1-11
1 Má»™t hôm, Äức Giê-su Ä‘ang đứng ở bá» hồ Ghen-nê-xa-rét, dân chúng chen lấn nhau đến gần Ngưá»i để nghe lá»i Thiên Chúa. 2 Ngưá»i thấy hai chiếc thuyá»n Ä‘áºu dá»c bá» hồ, còn những ngưá»i đánh cá thì đã ra khá»i thuyá»n và đang giặt lưới.3 Äức Giê-su xuống má»™t chiếc thuyá»n, thuyá»n đó cá»§a ông Si-môn, và Ngưá»i xin ông chèo thuyá»n ra xa bá» má»™t chút. Rồi Ngưá»i ngồi xuống, và từ trên thuyá»n Ngưá»i giảng dạy đám đông. 4 Giảng xong, Ngưá»i bảo ông Si-môn: “Chèo ra chá»— nước sâu mà thả lưới bắt cá.” 5 Ông Si-môn đáp: “Thưa Thầy, chúng tôi đã vất vả suốt đêm mà không bắt được gì cả. Nhưng vâng lá»i Thầy, tôi sẽ thả lưới.” 6 HỠđã là m như váºy, và bắt được rất nhiá»u cá, đến ná»—i hầu như rách cả lưới. 7 Há» là m hiệu cho các bạn chà i trên chiếc thuyá»n kia đến giúp. Những ngưá»i nà y tá»›i, và hỠđã đổ lên được hai thuyá»n đầy cá, đến gần chìm.
8 Thấy váºy, ông Si-môn Phê-rô sấp mặt dưới chân Äức Giê-su và nói: “Lạy Chúa, xin tránh xa con, vì con là kẻ tá»™i lá»—i! ” 9 Quả váºy, thấy mẻ cá vừa bắt được, ông Si-môn và tất cả những ngưá»i có mặt ở đó vá»›i ông Ä‘á»u kinh ngạc. 10 Cả hai ngưá»i con ông Dê-bê-đê, là Gia-cô-bê và Gio-an, bạn chà i vá»›i ông Si-môn, cÅ©ng kinh ngạc như váºy. Bấy giá» Äức Giê-su bảo ông Si-môn: “Äừng sợ, từ nay anh sẽ là ngưá»i thu phục ngưá»i ta.” 11 Thế là hỠđưa thuyá»n và o bá», rồi bá» hết má»i sá»± mà theo Ngưá»i.
- Chúa Giê-su chữa là nh ngưá»i bất toại: Lc 5, 17-26
17 Má»™t hôm, khi Äức Giê-su giảng dạy, có mấy ngưá»i Pha-ri-sêu và luáºt sÄ© ngồi đó; há» từ khắp các là ng mạc miá»n Ga-li-lê, Giu-đê và từ Giê-ru-sa-lem mà đến. Quyá»n năng Chúa ở vá»›i Ngưá»i, khiến Ngưá»i chữa là nh các bệnh táºt. 18 Bá»—ng có mấy ngưá»i khiêng đến má»™t bệnh nhân bị bại liệt nằm trên giưá»ng, há» tìm cách Ä‘em và o đặt trước mặt Ngưá»i. 19 Nhưng vì có đám đông, há» không tìm được lối Ä‘em ngưá»i ấy và o, nên há» má»›i lên mái nhà , dỡ ngói ra, thả ngưá»i ấy cùng vá»›i cái giưá»ng xuống ngay chÃnh giữa, trước mặt Äức Giê-su. 20 Thấy há» có lòng tin như váºy, Ngưá»i bảo: “Nà y anh, anh đã được tha tá»™i rồi.”
21 Các kinh sư và các ngưá»i Pha-ri-sêu bắt đầu suy nghÄ©: “Ông nà y là ai mà nói phạm thượng như thế? Ai có quyá»n tha tá»™i, ngoà i má»™t mình Thiên Chúa? ” 22 Nhưng Äức Giê-su thấu biết há» Ä‘ang suy nghÄ© như thế, nên Ngưá»i lên tiếng bảo há» rằng: “Các ông Ä‘ang nghÄ© gì trong bụng váºy? 23 Trong hai Ä‘iá»u: má»™t là bảo: “Anh đã được tha tá»™i rồi”, hai là bảo: “Äứng dáºy mà đi”, Ä‘iá»u nà o dá»… hÆ¡n? 24 Váºy, để các ông biết: ở dưới đất nà y, Con Ngưá»i có quyá»n tha tá»™i -Äức Giê-su bảo ngưá»i bại liệt-: tôi truyá»n cho anh: Hãy đứng dáºy, vác lấy giưá»ng cá»§a anh mà đi vá» nhà ! ” 25 Ngay lúc ấy, ngưá»i bại liệt trá»—i dáºy trước mặt há», vác cái anh đã dùng để nằm, vừa Ä‘i vá» nhà vừa tôn vinh Thiên Chúa. 26 Má»i ngưá»i Ä‘á»u sá»ng sốt và tôn vinh Thiên Chúa. Há» kinh hãi bảo nhau: “Hôm nay, chúng ta đã thấy những chuyện lạ kỳ! “
- Chúa Giê-su tha tá»™i cho ngưá»i phụ nữ tá»™i lá»—i khi dùng tiệc tại nhà ông Si-mon: Lc 7, 36-50.
36 Có ngưá»i thuá»™c nhóm Pha-ri-sêu má»i Äức Giê-su dùng bữa vá»›i mình. Äức Giê-su đến nhà ngưá»i Pha-ri-sêu ấy và và o bà n ăn. 37 Bá»—ng má»™t phụ nữ vốn là ngưá»i tá»™i lá»—i trong thà nh, biết được Ngưá»i Ä‘ang dùng bữa tại nhà ông Pha-ri-sêu, liá»n Ä‘em theo má»™t bình bạch ngá»c đựng dầu thÆ¡m. 38 Chị đứng đằng sau, sát chân Ngưá»i mà khóc, lấy nước mắt mà tưới ướt chân Ngưá»i. Chị lấy tóc mình mà lau, rồi hôn chân Ngưá»i và lấy dầu thÆ¡m mà đổ lên. 39 Thấy váºy, ông Pha-ri-sêu đã má»i Ngưá»i liá»n nghÄ© bụng rằng: “Nếu quả tháºt ông nà y là ngôn sứ, thì hẳn phải biết ngưá»i đà n bà đang đụng và o mình là ai, là thứ ngưá»i nà o: má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i! ” 40 Äức Giê-su lên tiếng bảo ông: “Nà y ông Si-môn, tôi có Ä‘iá»u muốn nói vá»›i ông! ” Ông ấy thưa: “Dạ, xin Thầy cứ nói.” 41 Äức Giê-su nói: “Má»™t chá»§ nợ kia có hai con nợ: má»™t ngưá»i nợ năm trăm quan tiá»n, má»™t ngưá»i năm chục. 42 Vì há» không có gì để trả, nên chá»§ nợ đã thương tình tha cho cả hai. Váºy trong hai ngưá»i đó, ai mến chá»§ nợ hÆ¡n? ” 43 Ông Si-môn đáp: “Tôi thiết tưởng là ngưá»i đã được tha nhiá»u hÆ¡n.” Äức Giê-su bảo: “Ông xét đúng lắm.”
44 Rồi quay lại phÃa ngưá»i phụ nữ, Ngưá»i nói vá»›i ông Si-môn: “Ông thấy ngưá»i phụ nữ nà y chứ? Tôi và o nhà ông: nước lã, ông cÅ©ng không đổ lên chân tôi, còn chị ấy đã lấy nước mắt tưới ướt chân tôi, rồi lấy tóc mình mà lau. 45 Ông đã chẳng hôn tôi má»™t cái, còn chị ấy từ lúc và o đây, đã không ngừng hôn chân tôi. 46 Dầu ô-liu, ông cÅ©ng không đổ lên đầu tôi, còn chị ấy thì lấy dầu thÆ¡m mà đổ lên chân tôi. 47 Vì thế, tôi nói cho ông hay: tá»™i cá»§a chị rất nhiá»u, nhưng đã được tha, bằng cá»› là chị đã yêu mến nhiá»u. Còn ai được tha Ãt thì yêu mến Ãt.” 48 Rồi Äức Giê-su nói vá»›i ngưá»i phụ nữ: “Tá»™i cá»§a chị đã được tha rồi.” 49 Bấy giá» những ngưá»i đồng bà n liá»n nghÄ© bụng: “Ông nà y là ai mà lại tha được tá»™i? ” 50 Nhưng Äức Giê-su nói vá»›i ngưá»i phụ nữ: “Lòng tin cá»§a chị đã cứu chị. Chị hãy Ä‘i bình an.”
Ở trình thuáºt thứ nhất, quyá»n năng và sá»± thánh thiện cá»§a Chúa Giê-su lá»™t tả con ngưá»i tá»™i lá»—i cá»§a ông Phê-rô (“Hãy tránh xa con, vì con là kẻ tá»™i lá»—iâ€). Phê-rô cảm nháºn được có quá nhiá»u bất ổn trong cuá»™c sống cá»§a bản thân. Và đây, Chúa Giê-su muốn đưa đưá»ng chỉ lối cho Phê-rô đến việc tẩy luyện tinh tuyá»n, lòng khiêm nhu, và nháºn ra nhu cầu cần đến lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa, để rồi ông được thấu hiểu sá»± bao dung cá»§a Tin Mừng và Lá»i Cứu độ. Chẳng chút bối rối và hà khắc, Chúa Giê-su đã dẫn ông đến con đưá»ng hoà n toà n tá»± do và mang tÃnh nhân vị. Äoạn trần thuáºt nà y dạy chúng ta ý thức vá» lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa đối vá»›i chúng ta, vá» quyá»n năng và sá»± trá»n là nh cá»§a Ngà i hầu giúp chúng ta nháºn ra sá»± yếu Ä‘uối, nghèo hèn cá»§a mình, cÅ©ng như khát khao Æ¡n cứu độ.
Trong trình thuáºt thứ hai, Chúa Giê-su được xem như là Äấng tha thứ và chữa là nh khi Ngà i chứng kiến hà nh động dÅ©ng cảm và đầy lòng tin tưởng cá»§a những ngưá»i khiên kẻ bại liệt đến vá»›i Ngưá»i bằng việc dỡ mái nhà , thòng ngưá»i bại liệt xuống trước mặt Ngưá»i.
Sau cùng, trình thuáºt thứ ba kể vá» ngưá»i phụ nữ tá»™i lá»—i dám tiến đến Chúa Giê-su van xin Æ¡n tha thứ qua cá» chỉ rá»a chân cho Ngưá»i, bất chấp má»i quy định và có thể là m những ngưá»i xung quanh khó chịu. Hà nh vi cá»§a ngưá»i phụ nữ nà y trở nên mẫu gương hoà n thiện cho tất cả những ai Ä‘ang tìm đến sá»± thanh luyện và khao khát Æ¡n thứ tha cá»§a Thiên Chúa qua hà nh động yêu thương cảm hoá cả cuá»™c Ä‘á»i cá»§a há». Trên hết, ngôn từ yêu chÃnh là trung tâm Ä‘iểm cá»§a Ä‘oạn trần thuáºt nà y: “Cô được tha thứ nhiá»u vì đã yêu mến nhiá»u.â€
Cả ba Ä‘oạn trần thuáºt nà y nhắc nhở chúng ta rằng: rao truyá»n Tin Mừng nghÄ©a là sá»± tá»± do ná»™i tại thâm sâu cá»§a con ngưá»i hệ tại trong tiá»m năng hay khả năng Ä‘Ãch tháºt cá»§a bản thân giúp há» diá»…n tả chÃnh mình và vượt lên trên gánh nặng cá»§a tá»™i lá»—i.
Cách Thức Hoán Cải Cá Nhân
Chúng ta đã nháºn thấy ông Phê-rô bị đánh động và nhanh nhẹn thưa “Hãy rá»i xa con vì con là kẻ tá»™i lá»—iâ€, cÅ©ng như ngưá»i bại liệt nghe lá»i Chúa Giê-su nói “Tá»™i cá»§a anh được tha rồiâ€, và sau cùng Ngưá»i tha thứ cho ngưá»i phụ nữ tá»™i lá»—i “Cô được thứ tha nhiá»u vì đã yêu mến nhiá»u.â€
GiỠđây, chúng ta xem xét kỹ lưỡng vá» cách thức ăn năn, hối cải cá»§a bản thân chúng ta. Äức Cố Hồng Y Car-lô Ma-ri-a Mar-ti-ni đã từng cảm nghiệm “đối thoại hoán cải†mà hiệu quả cá»§a nó khôi phục lại những giá trị cá»§a việc xưng tá»™i theo lối truyá»n thống, nhưng cÅ©ng ảnh hưởng sâu Ä‘áºm trên chiá»u kÃch cá nhân. Váºy đối thoại hoán cải nghÄ©a là gì? NghÄ©a là cuá»™c đối thoại vá»›i vị đại diện Giáo Há»™i, cụ thể là linh mục. Qua đó, chúng ta cảm nghiệm được Æ¡n giao hoà trá»n hảo hÆ¡n khi chỉ mất chút Ãt thá»i gian xưng thú tá»™i lá»—i cá»§a mình. Nếu có thể được, tốt nhất chúng ta nên khởi sá»± cuá»™c đối thoại nà y bằng việc Ä‘á»c má»™t Ä‘oạn Kinh Thánh, và dụ Thánh Vịnh chẳng hạn, hay má»™t Ä‘oạn trưng dẫn phù hợp vá»›i tình trạng tâm linh cá»§a mình; sau đó cầu nguyện, có thể cầu nguyện tá»± phát để giúp chúng ta tạo nên bầu khà tÄ©nh nguyện. Vì váºy, chúng ta có thể theo 3 bước cụ thể mà ÄHY Mar-ti-ni đưa ra như sau: xưng tụng (confessio laudis), giải bà y cuá»™c sống (confessio vitae) và tuyên xưng đức tin (confessio fidei).
Xưng Tụng: nhắc lại cảm nghiệm cá»§a thánh Phê-rô (Lc 5). Thoạt tiên, ông nháºn ra Chúa Giê-su vÄ© đại dưá»ng bao, vì Ngưá»i thá»±c hiện biết bao nhiêu Ä‘iá»u kỳ diệu cho ông, cÅ©ng như ban cho ông nhưng Æ¡n ngoà i mong đợi. NghÄ©a là chúng ta tá»± vấn khi bắt đầu cuá»™c đối thoại hoán cải nà y, và như sau: “kể từ lần xưng tá»™i trước, tôi nên cảm tạ Chúa vì những Ä‘iá»u gì? Khi nà o Thiên Chúa gần gÅ©i tôi má»™t cách đặc biệt? Và khi nà o tôi cảm nháºn được sá»± hiện diện và ơn trợ giúp cá»§a Ngà i? Khởi đầu bằng việc tán tụng và cảm tạ Thiên Chúa giúp chúng ta đặt cuá»™c sống cá»§a chÃnh mình và o chiá»u kÃch đúng đắn. Tháºt ra, bước má»™t nà y lá»™t tả lòng bất trung cá»§a cá nhân tôi, nhưng mặt khác, nó cÅ©ng diá»…n tả cảm thức tÃn thác Ä‘Ãch thá»±c và lòng thư thái cho việc xưng tá»™i nên.
Giải Bà y Cuá»™c Sống: ở bước nà y, chúng ta tá»± vấn như sau: kể từ khi xưng tá»™i lần trước trở Ä‘i, trước mặt Chúa, tôi hối tiếc Ä‘iá»u gì nhất? Äiá»u gì là m tâm tư tôi nặng trÄ©u? Sau đó, thay vì cố gắng đưa ra má»™t loạt tá»™i lá»—i đã phạm – nặng hay nhẹ – chúng ta nên nhìn lại những sá»± kiện khác nhau là m tôi báºn tâm và những gì chúng ta ước ao giá mà nó chẳng xảy ra. Và chÃnh vì là do nà y, chúng ta dâng hết tất cả sá»± việc ấy cho Chúa, xin Ngà i thanh luyện và giải thoát chúng ta. Trong cách thức nà y, chúng ta nhìn lại chÃnh mình cÅ©ng như cảm nháºn được con ngưá»i tháºt cá»§a mình. “Tôi muốn Ä‘iá»u gì diá»…n ra? Trước nhan thánh Chúa, Ä‘iá»u gì khiến tôi báºn tâm? Và tôi ước ao Chúa giải thoát tôi cụ thể từ sá»± việc gì?†Chúng ta hãy cùng nhau xin Chúa giải thoát chúng ta vì quyá»n năng Ngưá»i giải phóng con ngưá»i. Chúng ta hãy bá» cách sống luân lý bằng việc cân Ä‘o Ä‘ong đếm vá»›i Chúa! Ngà i muốn ban Æ¡n bình an và má»™t tâm hồn má»›i cho chúng ta để chúng ta bắt đầu lại hoà n toà n má»›i mẻ, thanh thoát.
Tuyên Xưng Äức Tin: đây là bước chuẩn bị để đón nháºn Æ¡n tha thứ cá»§a Thiên Chúa. Chúng ta nên thưa chuyện vá»›i Chúa: “Lạy Chúa, con biết những yếu Ä‘uối cá»§a bản thân, nhưng con cÅ©ng tin rằng Chúa quyá»n năng, mạnh mẽ hÆ¡n. Con tÃn thác và o sức mạnh cá»§a Chúa trải khắp trong cuá»™c Ä‘á»i con, và con tin rằng Ngà i sẽ cứu chuá»™c con như chÃnh con ngưá»i con.†Äây là lá»i kinh nguyện tha thiết sau cùng, đặt hết niá»m cáºy trông và o lòng thương xót cá»§a Chúa. Hết sức cần thiết cho chúng ta cảm nghiệm được Æ¡n cứu độ vá»›i cả lòng tÃn thác, hân hoan, vì trong giây phút nà y Thiên Chúa bước và o cuá»™c sống cá»§a ta và trao ban Tin Mừng: “Con hãy vá» bình an, Cha đã vác trên mình gánh nặng tá»™i lá»—i cá»§a con, sá»± yếu nhá»c cá»§a con, sá»± thiếu vắng niá»m tin, ná»—i Ä‘au khổ ná»™i tâm, và tháºp giá cá»§a con. Cha đã vác lấy tất cả những gánh nặng trên mình Cha để con được giải thoát.â€
Má»™t trong nhiá»u phương pháp, đối thoại nà y là cách thức rất hữu hiệu cho chúng ta. Xưng tá»™i không chỉ là nghÄ©a vụ, mà chÃnh là má»™t cÆ¡ há»™i vui mừng cần nhắm tá»›i. Những câu há»i mà tác giả đỠnghị ở trên hà m ý đặt cuá»™c đối thoại giữa Thiên Chúa vá»›i hối nhân ở cấp độ thân máºt, khác biệt hÆ¡n, hầu giúp cho cha giải tá»™i bước và o Ä‘á»i sống tháºt cá»§a hối nhân. Vì thế, việc xưng tá»™i được hiểu theo má»™t cuá»™c đối thoại hoán cải gồm 3 phần, giúp chúng ta tiến đến sá»± tháºt vá» cuá»™c sống cá nhân, Ä‘em lại sá»± bình an ná»™i tâm nhá» Æ¡n Chúa Thánh Thần, Äấng biến cuá»™c đối thoại nà y trở nên “bà tÃch†đÃch tháºt cá»§a tình yêu bao dung và tha thứ cá»§a Thiên Chúa.
Lm. Xuân Hy Vá»ng lược dịch bà i viết cá»§a cha Gio-an Lu-ca
Thanhlinh
[1] Carlo Maria Martini, Ministers of the Gospel [Thừa Tác Viên Phúc Âm] (Tp. Quezon, Phi-luáºt-tân: Nhà Xuất Bản Dòng Cla-rét, 1983), tr. 40 – 52; x. I Sacramenti. Incontri con Cristo e strumenti di comunicazione [Bà TÃch: Hiệp Nhất vá»›i Äức Ki-tô và Phương Thế Truyá»n Thông [theo Bản Dịch Our English] (Milanô: Hiệp Há»™i Văn Hoá Äối Thoại, Radio A, 1992), tr. 29 – 34.

