THÃNG MÂN CÔI KÃNH ÄỨC MẸ.
“MARTHA RƯỚC NGƯỜI VÀO NHÀ MÃŒNH. MARIA Äà CHỌN PHẦN Tá»T NHẤT”.
BÀI ÄỌC I: Gl 1, 13-24
“Ngưá»i đã mạc khải cho tôi biết Con cá»§a Ngưá»i, để tôi rao giảng Ngưá»i cho dân ngoại”.
TrÃch thư Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Galata.
Anh em thân mến, anh em nghe nói vá» Ä‘á»i sống cá»§a tôi trước kia, khi theo đạo Do-thái: tôi đã bắt bá»› và phá hoại Há»™i Thánh cá»§a Thiên Chúa thái quá. Trong đạo Do-thái, tôi đã vượt hẳn nhiá»u bạn đồng giống nòi, đồng tuổi vá»›i tôi, và tôi nhiệt thà nh hÆ¡n bất cứ ai đối vá»›i truyá»n thống cá»§a cha ông tôi.
Nhưng khi Äấng tách riêng tôi ra từ lòng mẹ, và dùng Æ¡n Ngưá»i mà kêu gá»i tôi, để tôi rao giảng Ngưá»i trong các dân ngoại, thì không lúc nà o tôi bà n há»i ngưá»i xác thịt máu huyết, và tôi không lên Giêrusalem để gặp các vị là m tông đồ trước tôi, nhưng tôi Ä‘i ngay đến Arabia, rồi lại trở vá» Äamas. Äoạn ba năm sau, tôi má»›i lên Giêrusalem để gặp Phêrô, và lưu lại vá»›i ông mưá»i lăm ngà y. Tôi không gặp má»™t tông đồ nà o khác, ngoà i Giacôbê, anh em cá»§a Chúa. Những Ä‘iá»u nà y tôi viết cho anh em, đây trước mặt Thiên Chúa, tôi không nói dối.
Thế rồi tôi đã Ä‘i vá» miá»n Syria và Cilicia. Nhưng các giáo Ä‘oà n cá»§a Äức Kitô ở xứ Giuđêa chưa biết mặt tôi, há» chỉ nghe đồn rằng: “Ngưá»i xưa kia bắt bá»› chúng ta, giỠđây lại rao giảng đức tin mà thuở trước ông muốn bà i trừ”, và vì tôi, há» ngợi khen Thiên Chúa. Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 138, 1-3. 13-14ab. 14c-15
Äáp: Lạy Chúa, xin hướng dẫn con trong đưá»ng lối Ä‘á»i Ä‘á»i (c. 24b).
Xướng: 1) Lạy Chúa, Ngà i thăm dò và biết rõ con, Ngà i biết con lúc con ngồi hay con đứng. Ngà i hiểu thấu tư tưởng con tá»± đà ng xa, khi con bước Ä‘i hay nằm nghỉ, Ngà i thấy hết, Ngà i để ý tá»›i má»i đưá»ng lối cá»§a con. – Äáp.
2) ChÃnh Ngà i đã nặn ra tháºn tạng con, đã dệt ra con trong lòng thân mẫu. Con ngợi khen Ngà i đã tạo nên con lạ lùng như thế, vì công cuá»™c cá»§a Ngà i thá»±c diệu huyá»n. – Äáp.
3) Linh hồn con, Chúa hoà n toà n biết rõ, thể chất con không giấu nổi mắt Ngà i, lúc con được cấu tạo hình hà i trong nÆ¡i kÃn đáo, lúc con được dệt thân ở chá»— đất sâu. – Äáp.
ALLELUIA: Tv 144, 14cd
Alleluia, alleluia! – Chúa trung thà nh trong má»i lá»i Chúa phán, và thánh thiện trong má»i việc Chúa là m. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Lc 10, 38-42
“Martha rước Ngưá»i và o nhà mình. Maria đã chá»n phần tốt nhất”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy Chúa Giêsu và o má»™t là ng kia, và có má»™t phụ nữ tên là Martha rước Ngưá»i và o nhà mình. Bà có ngưá»i em gái tên là Maria ngồi bên chân Chúa mà nghe lá»i Ngưá»i. Martha báºn rá»™n vá»›i việc thết đãi khách. Bà đứng lại thưa Ngưá»i rằng: “Lạy Thầy, em con để con hầu hạ má»™t mình mà Thầy không quan tâm sao? Xin Thầy bảo em con giúp con vá»›i”.
Nhưng Chúa đáp: “Martha, Martha, con lo lắng bối rối vá» nhiá»u chuyện (quá). Chỉ có má»™t sá»± cần mà thôi, Maria đã chá»n phần tốt nhất và sẽ không bị ai lấy mất”.
Äó là lá»i Chúa.
_________________________
BÀI PHÂN TÃCH (Lc 10, 38-42)
Nếu độc giả Ä‘á»c bà i Tin mừng hôm nay (Lc 10, 38-42), hẳn có má»™t thắc mắc: vì Bà i Tin mừng không phù hợp vá»›i cuá»™c hà nh trình cá»§a Chúa Giêsu lên Giêru-salem, có thể nói là không thể.
Vì sao?
Thưa, Bà i Tin mừng thuáºt lại việc Chúa đến nhà 3 chị em Matta, Maria và Ladarô. Ngà i được 3 chị em tiếp đón nồng háºu. Ngôi nhà nà y ở là ng Bêtania.
Là ng Bêtania thuá»™c vá» miá»n Giuđêa, cách Giêrusalem 3 km. Nếu Chúa Giêsu đến nhà chị em Matta thì hẳn Ngà i đã Ä‘i qua Giêricô, vì Giêricô là chặng cuối để đến Giêrusalem. Ta nên nhá»› cuá»™c hà nh trình nà y bắt đầu từ các thà nh ven Biển hồ Galilê, Ä‘i dá»c theo con sồng GiocÄ‘an đến Giêricô, rồi leo núi lên Giêrusalem.
Cuá»™c hà nh trình lên Giêrusalem nà y được Luca tưá»ng thuáºt trong 11 chương: từ chương 9 đến chương 19.
Mà chúng ta Ä‘ang ở Chương 10, như váºy ta Ä‘ang ở giai Ä‘oạn đầu cá»§a cuá»™c hà nh trình, Chúa Giêsu chưa ra khá»i Galilê, như váºy không thể có chuyện Chúa Giêsu đã qua Giêricô đến nhà 3 chị em Matta ở đây.
Váºy tại sao Luca lại xếp Bà i Tin mừng nà y nằm cuối Chương 10?
Thưa, mặc dù đặt Bà i Tin mừng ở đây không thÃch hợp, nhưng Luca xếp Bà i Tin mừng ở cuối Chương 10 lại có má»™t dụng ý rất hay và sâu sắc.
Vì ngay trước đó Luca đã đưa ra dụ ngôn Ngưá»i Samritanô nhân háºu cho vị thông luáºt đến há»i Chúa Giêsu: “Tôi phải là m gì để có sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i?â€.
Mở đầu dụ ngôn, Luca viết: “Má»™t ngưá»i kia từ Giê-ru-sa-lem xuống Giê-ri-khô, dá»c đưá»ng bị rÆ¡i và o tay kẻ cướp. Chúng lá»™t sạch ngưá»i ấy, đánh nhừ tá», rồi bá» Ä‘i, để mặc ngưá»i ấy ná»a sống ná»a chết†(Lc 10, 30).
Thì bây giá», chÃnh Chúa Giêsu Ä‘i con đưá»ng đó theo hướng ngược lại, qua Giêricô để lên Giêrusalem, Ngà i không quản ngại những khó khăn nguy hiểm xảy đến cho mình như đã xảy ra cho ngưá»i bị hại trong dụ ngôn, và đặc biệt lên Giêrusalem để chấp nháºn cái chết. Ngà i Ä‘i từ Giêricô lên Giêrusalem qua là ng Bêtania để ghé thăm 3 chị em Matta.
Như váºy việc Luca xếp Bà i Tin mừng hôm nay ngay sau dụ ngôn Ngưá»i Samari nhân háºu là điá»u có thể hiểu và chấp nháºn được.
Chúng ta bắt đầu đi và o Bà i Tin mừng:
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU VÀO MỘT LÀNG KIA VÀ CÓ MỘT PHỤ Ná»® TÊN LÀ MARTHA RƯỚC NGƯỜI VÀO NHÀ MÃŒNHâ€
Bà i Tin mừng hôm nay (Lc 10, 38-42) đưa chúng ta trở lại cuộc hà nh trình của Chúa Giêsu và các môn đệ tiến vỠGiêrusalem.
Cuá»™c hà nh trình được bắt đầu từ sá»± kiện ngưá»i Samaria từ chối không đón tiếp Chúa Giêsu. Nhưng hôm nay, Ngà i được chị em Martha đón tiếp má»™t cách long trá»ng. Như váºy, ta thấy được rằng, không phải ai cÅ©ng từ chối Sứ giả loan báo Tin mừng, mà đâu đó vẫn có những con ngưá»i hảo tâm, thà nh tâm thiện chà đón tiếp. Äó là niá»m an á»§i cho các Sứ giả cá»§a Chúa
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU VÀO MỘT LÀNG KIAâ€.
Luca không nói rõ đó là là ng nà o, nhưng ai cũng hiểu là ng đó có ngôi nhà của chị em Martha (Matta), nó có tên là ng Bêtania.
LÀNG BÊTANIA:
Nói đến gia đình Matta và Maria chúng ta không thể nà o không nhắc đến má»™t địa danh lịch sá», gắn liá»n vá»›i tên tuổi cá»§a hai Thánh nữ. Bêtania má»™t là ng nằm ở phÃa đông nam núi Cây dầu, thuá»™c vùng phụ cáºn Giêrusalem, trên đưá»ng nối liá»n vá»›i Giêricô. NÆ¡i ở cá»§a Lazarô, Mátta và Maria (Ga 11,1). Là nÆ¡i Chúa cho Lazarô chết 4 ngà y sống lại (Ga 11).
Bêtania bây giá» là El-Azariyeh, “nhà cá»§a Lazarôâ€. Nhìn từ xa, là ng Bêtania được mô tả như là “nÆ¡i tốt đẹp đáng ghi nhá»›, nÆ¡i ẩn náu cá»§a sá»± bình yên, cá»§a nguồn yêu thươngâ€. Bây giá» cÅ©ng chỉ là má»™t là ng nhá». Dân số hiện nay khoảng 5.000 ngưá»i. Bêtania ngà y nay là vùng đất tá»± do, chẳng thuá»™c quản lý cá»§a Israel hay cá»§a Palestine. Từ Giêrusalem vá» Bêtania xe hÆ¡i chạy khoảng má»™t giỠđồng hồâ€.
(sưu tầm)
Là ng nà y cách Giêrusalem độ 3km. NÆ¡i đây có má»™t gia đình đạo đức mà Chúa Giêsu rất yêu quÃ, đó là gia đình chị Martha, Maria và Ladarô. Là ng Bêthania nằm trên Núi Cây Dầu, Chúa Giêsu là khách thưá»ng xuyên đến nhà Martha ở Bêtania. Chúng ta thấy 3 lần đến thăm cá»§a Ãức Giêsu được nhắc đến trong Tin mừng, cụ thể: Sách Phúc Âm Luca 10:38-42, Gioan 11:1-53, và Gioan 12:1-9.
“CÓ MỘT PHỤ Ná»® TÊN LÀ MARTHA RƯỚC NGƯỜI VÀO NHÀ MÃŒNHâ€.
Martha là chị cả, nên cô đại diện gia đình để má»i Chúa Giêsu và o nhà mình.
“BÀ CÓ NGƯỜI EM GÃI TÊN LÀ MARIA NGá»’I BÊN CHÂN CHÚA MÀ NGHE LỜI NGƯỜIâ€
Luca giá»›i thiệu cô em gái tên là Maria, Trong bà i Tin Mừng hôm nay, khuôn mặt Maria khá nổi báºt. Chúng ta dá»… thấy Chúa Giêsu nghiêng vá» cô em hÆ¡n. Martha đón Thầy và o nhà trong tư cách là chị. Còn Maria sau đó là ngưá»i tiếp Chúa Giêsu trong sá»± thanh thản, lặng lẽ ngồi bên chân Ngà i để lắng nghe.
Có Ä‘iá»u lạ, Luca không đỠcáºp đến Ladarô, ngưá»i được Chúa Giêsu cho sống lại sau khi đã chết trong mồ được 4 ngà y (Ga 11, 1-44). Có lẽ cuá»™c thăm viếng cá»§a Chúa Giêsu quá bất ngá» không báo trước nên việc vắng mặt Ladarô là điá»u dá»… hiểu.
Theo truyá»n thống Do Thái, ngưá»i ngồi tiếp chuyện vá»›i khách quý phải là cánh đà n ông, cụ thể là Ladarô, nhưng vì Ladarô vắng mặt, cô Maria má»›i là m công việc nà y. Sá»± vắng mặt cá»§a Ladarô lại là mấu chốt cho các sá»± kiện diá»…n ra sau đó. Và chúng ta má»›i có được má»™t bà i há»c tháºt quý giá.
Äá»™c giả có thể thắc mắc: Chúa Giêsu nói gì vá»›i Maria, mà cô chăm chú như váºy?
Các nhà chú giải Ä‘á»u nhất trÃ, Chúa Giêsu Ä‘ang nói vá»›i Maria vá» cuá»™c khổ hình sắp tá»›i, vá» cái chết cá»§a Ngà i.
Bằng chứng, trong lần viếng thăm thứ ba, cô Maria đã lấy dầu thÆ¡m xức chân Chúa. Thấy thế GiuÄ‘a Iscariôt đã than phiá»n, tại sao không bán dầu đó Ä‘i lấy ba trăm đồng bạc để giúp ngưá»i nghèo. Chúa Giêsu nói vá»›i GiuÄ‘a: “Hãy để cô ấy yên. Cô đã giữ dầu thÆ¡m nà y là có ý dà nh cho ngà y mai táng Thầy. Tháºt váºy, ngưá»i nghèo thì bên cạnh anh em lúc nà o cÅ©ng có; còn Thầy, anh em không có mãi đâu.” (Ga 12, 7).
Khi Chúa Giêsu chết và được an táng trong má»™, chÃnh Maria đã xức dầu thÆ¡m và o xác Ngà i.
Như váºy, các nhà chú giải đã nhất trÃ, cuá»™c nói chuyện cá»§a Chúa Giêsu hôm nay vá»›i Maria là nói vá» cái chết cá»§a Ngà i và Maria đã chuẩn bị tất cả cho cái chết đó
“MARTHA BẬN RỘN VỚI VIỆC THIẾT ÄÃI KHÃCH. BÀ ÄỨNG LẠI THƯA NGƯỜI RẰNG: “LẠY THẦY, EM CON ÄỂ CON HẦU HẠMỘT MÃŒNH MÀ THẦY KHÔNG QUAN TÂM SAO? XIN THẦY BẢO EM CON GIÚP CON VỚI”.
Có lẽ ai cÅ©ng hiểu được tâm trạng cá»§a Martha lúc nà y, vì nhà có 2 chị em gái, mà cô em không biết lo là m thức ăn tiếp đãi khách, mà chỉ ngồi “há»›t chuyệnâ€, đúng là trốn việc!
Ta nên nhá»›, trong cuá»™c thăm viếng nà y, ngoà i Chúa Giêsu ra còn có 12 môn đệ, như váºy các khách đến thăm hôm nay chà Ãt cÅ©ng phải 13 ngưá»i, và thá»±c đơn sẽ dà nh cho 15 ngưá»i (kể cả 2 chị em cá»§a Martha). Vá»›i số ngưá»i đông như váºy thì là m sao má»™t mình cô chị Martha lo cho xuể.
Vì thế Martha má»›i than phiá»n vá»›i Chúa Giêsu: “LẠY THẦY, EM CON ÄỂ CON HẦU HẠMỘT MÃŒNH MÀ THẦY KHÔNG QUAN TÂM SAO?â€. Cụm từ “Lạy Thầy†ở đây đã lá»™ rõ sá»± không bằng lòng cá»§a Martha. Nhưng đây vẫn chỉ là lá»i trách nhẹ nhà ng đầy thân tình.
Mặc dù Martha thấm nhuần văn hoá Phương Äông tiếp đón khách niá»m nở. Nhưng Martha chỉ nghÄ© vá» má»™t phương diện, đó là lo cho có món ăn ngon tiếp đãi khách.
Còn má»™t phương diện nữa mà Martha không để ý, đó là phải có ngưá»i trong nhà đứng ra hầu chuyện vá»›i khách. Chẳng lẽ để khách ngồi má»™t mình như váºy sao?
“NHƯNG CHÚA ÄÃP: “MARTHA, MARTHA, CON LO LẮNG Bá»I Rá»I VỀ NHIỀU CHUYỆN. CHỈ CÓ MỘT Sá»° CẦN MÀ THÔI: MARIA Äà CHỌN PHẦN Tá»T NHẤT VÀ SẼ KHÔNG BỊ AI LẤY MẤTâ€
Chúa Giêsu cÅ©ng hiểu được tâm trạng cá»§a Martha. Ngà i không há» trách cô, Ngà i gá»i tên cô đến 2 lần: “Martha, Martha†để biểu lá»™ sá»± thông cảm. Việc lo lắng cá»§a Martha rất tốt và đáng quý, vì nó biểu thị tấm lòng mến khách.
Nhưng lo lắng nhiá»u chuyện như váºy thì không nên, vì Chúa Giêsu đến thăm viếng 3 chị em đâu phải để ăn uống, Ngà i Ä‘ang đối diện vá»›i Cuá»™c Khổ nạn sắp tá»›i, chuyện ăn uống không quan trá»ng, vì má»™t ngưá»i sắp Ä‘i và o cõi chết thì cần gì những nhu cầu váºt chất đó.
Äiá»u Chúa cần, đó là cần có ngưá»i nghe Ngà i tâm sá»±, nói chuyện, an á»§i mà thôi.
“CHỈ CÓ MỘT Sá»° CẦN MÀ THÔI: MARIA Äà CHỌN PHẦN Tá»T NHẤT VÀ SẼ KHÔNG BỊ AI LẤY MẤTâ€
“CHỌN PHẦN Tá»T NHẤTâ€
Phần tốt nhất đó là gì?
Äó là là m Ä‘iá»u Maria đã là m “NGá»’I BÊN CHÂN CHÚA MÀ NGHE LỜI NGƯỜIâ€. Khi khẳng định đó là điá»u cần thiết nhất cá»§a con ngưá»i. Bằng má»™t phương thế triệt để và mạnh mẽ, Chúa Giêsu đã thá»±c hiện má»™t mạc khải.
Vâng, Lá»i Chúa phải được ưu tiên hÆ¡n má»i lo lắng trần gian khác, Chúa Giêsu cÅ©ng đã đưa ra cùng má»™t yêu sách như váºy trong những dịp khác. “Ngưá»i ta sống không chỉ nhá» cÆ¡m bánh, nhưng còn bởi má»i lá»i do miệng Thiên Chúa phán ra†(Lc 4, 4). Lần khác Ngà i nói: “Lương thá»±c cá»§a Thầy là thi hà nh ý muốn cá»§a Äấng đã sai Thầy†(Ga 4,34).
Khi sống trong cuá»™c Ä‘á»i, ngưá»i Kitô hữu chúng ta, không nhiá»u thì Ãt cÅ©ng phải lo lắng nhiá»u chuyện. Chuyện nà o cÅ©ng cần cả: Từ chuyện gia đình, chuyện con cái đến chuyện cá»§a chÃnh mình. Nhiá»u khi những lo lắng đó là m cho ta bị rối trà mà không còn nháºn ra đâu là chuyện cần nhất, chuyện gì cÅ©ng cần. Như váºy hình ảnh cá»§a Martha cÅ©ng sẽ là hình ảnh cá»§a chÃnh ta ngà y hôm nay.
Nhưng câu trả lá»i cá»§a Chúa Giêsu cho Martha là m cho chúng ta phải suy nghÄ©, đó cÅ©ng là Bà i há»c cho chúng ta trong suốt cuá»™c Ä‘á»i:
“MARIA Äà CHỌN PHẦN Tá»T NHẤT VÀ SẼ KHÔNG BỊ AI LẤY MẤTâ€
“Việc lắng nghe lá»i Chúa phải ưu tiên hÆ¡n, vì con ngưá»i không sống nguyên bởi bánh mà thôi, nhưng còn do bởi lá»i Thiên Chúa phán ra. Vì thế, hãy tìm nước Thiên Chúa trước rồi má»i sá»± khác sẽ được ban cho dư đầyâ€.
Chúa Giêsu không đỠra má»™t lá»±a chá»n giữa má»™t trong hai Ä‘iá»u: hoặc là m việc, thái độ cá»§a Martha; hoặc chiêm niệm, thái độ cá»§a Maria, để rồi chỉ chấp nháºn má»™t thái độ duy nhất cá»§a Maria.
Ngà i không đả phá thái độ nà o vì HOẠT ÄỘNG & CHIÊM NIỆM ÄỀU CẦN THIẾT. Nhưng để cho Martha hiểu được việc chú ý lắng nghe lá»i Chúa quan trá»ng thế nà o Ngà i nhấn mạnh vá»›i Martha: “CHỈ CÓ MỘT Sá»° CẦN MÀ THÔI: MARIA Äà CHỌN PHẦN Tá»T NHẤT VÀ SẼ KHÔNG BỊ AI LẤY MẤTâ€
Cuá»™c sống dồn dáºp hôm nay dá»… biến chúng ta thà nh Martha: xao động, âu lo, căng thẳng, mất kiên nhẫn. Cả ngưá»i là m việc cho Chúa cÅ©ng bị cuốn hút. Có lẽ cần bá»›t việc và thêm giá» cầu nguyện, cần để cho Chúa là m việc nÆ¡i tôi và qua tôi thay vì tá»± mình bươn chải má»™t mình.
Lạy Chúa Giêsu, xin cho con biết say mê Ä‘á»c và gẫm suy Lá»i Ngà i, vì Lá»i Chúa chÃnh là ngá»n đèn soi bước chân con trong má»™t thế giá»›i có quá nhiá»u con đưá»ng thênh thang dẫn đến hư vong nà y.
Amen.
___________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

