Há»i: xin cha nói rõ thêm vá» Â những tá»™i  nghịch Ä‘iểu răn thứ nhất phải tránh.
Trả lá»i:
Äiá»u răn thứ Nhất dạy chúng ta phải thá» phượng má»™t mình Thiên Chúa trên hết má»i sá»± để được cứu rá»—i và hưởng Thánh Nhan Ngưá»i trên Nước Trá»i mai sau.Phải thá» láºy Chúa vì đức tin đã cho ta  xác tÃn Ngưá»i là Äấng đã tạo dá»±ng muôn loà i muôn váºt hữu hình cÅ©ng như vô hình, trong đó đặc biệt có con ngưá»i là tạo váºt được dá»±ng nên ” theo hình ảnh cá»§a Chúa” vá»›i hai đặc tÃnh có lý trà và ý muốn tá»± do (intelligence  and  free will) mà không má»™t  tạo váºt nà o khác  có được.
     Â
Qua Ông Mô-sê, Thiên Chúa đã nói với dân Do Thái xưa kia như sau :
“Ta là Äức Chúa, Thiên Chúa cá»§a ngươi, đã đưa ngươi ra khá»i Ai cáºp, khá»i cảnh nô lệ. Ngươi không được có thần nà o khác đối nghịch vá»›i Ta…†(Änl 5:6-7)
Trên đây là ná»™i dung Äiá»u Răn thứ nhất trong bản Tháºp Äiá»u (Decalogue) mà Thiên Chúa đã trao cho Ông Môsê để truyá»n lại cho dân Do thái  tuân giữ như Giao Ước cá»§a Ngưá»i vá»›i hỠđể hỠđược chúc phúc và được sống muôn Ä‘á»i.(Änl 5).
Mưá»i Äiá»u Răn nà y vẫn được áp dụng cho dân Chúa từ thá»i Cá»±u Ước cho đến ngà y nay.Nhưng  cần phải nói ngay ở đây má»™t lần nữa là sở dÄ© Thiên Chúa truyá»n Lá» Luáºt cho con ngưá»i tuân giữ là vì phúc lợi cá»§a con ngưá»i chứ tuyệt đối không phải vì lợi lá»™c nà o cá»§a  Chúa, khiến Ngưá»i phải ngăn cấm con ngưá»i không được là m hay phải là m những  điá»u ghi trong  Mưá»i Äiá»u Răn mà con ngưá»i phải thi hà nh để được chúc phúc.
Chúa Giêsu  đã nhắc lại Äiá»u Răn thứ Nhất và cÅ©ng là điá»u răn  quan trá»ng nhất  khi Chúa trả lá»i cho má»™t  luáºt sÄ© thuá»™c nhóm Biệt  phái  và Xa đốc xưa kia như sau:
“ngươi phải yêu mến Äức Chúa, Thiên Chúa cá»§a ngươi hết  lòng, hết linh hồn và hết trà khôn ngươi. Äó là điá»u răn quan trá»ng nhất và là điá»u răn thứ nhất.†(Mt 22: 37-38).
Yêu mến má»™t mình Thiên Chúa trên hết má»i sá»± có nghÄ©a là chỉ tôn thá» và yêu mến Ngưá»i trên hết má»i thần linh khác cá»§a những ngưá»i không chia sẻ má»™t niá»m tin vá»›i ngưá»i tÃn hữu Chúa Kitô trong Giáo Há»™i Công Giáo.Nói khác Ä‘i, là tÃn hữu Công giáo  thì không được tin và kêu cầu đến má»™t thần linh nà o khác ngoà i Thiên Chúa Ba Ngôi ra. Chỉ có Ngà i là Thiên Chúa duy nhất, Äấng cầm quyá»n cại trị vÅ© trụ và sá»± sống cá»§a cá»§a con ngưá»i cùng  má»i tạo váºt, và nhất là đã cứu chuá»™c con ngưá»i nhá» Chúa Kitô, tức Ngôi Hai Thiên Chúa đã xuống trần gian  là m Con Ngưá»i để “hiến mạng sống  mình là m giá chuá»™c cho muôn ngưá»i.”( Mt 20: 28) )
Như váºy, ngoà i Thiên Chúa Ba Ngôi ( The HOLY  TRINITY) mà chúng ta phải tôn thá»,  Äức Trinh Nữ  Maria, dù là Mẹ Thiên Chúa (Theotokos), Mẹ cá»§a Giáo Há»™i, Thánh Cả Giuse  cùng các Thánh nam nữ khác trên Thiên Äà ng  chỉ là những mẫu gương sáng ngá»i cho ta noi theo để nên thánh và nhá» cáºy cầu bầu trước Tòa Chúa mà thôi, chứ không phải là đối tượng chÃnh cá»§a lòng tin và tôn thá» (adoration). Äối tượng chÃnh cá»§a lòng tin yêu và tôn thá» Â phải là Thiên Chúa Ba Ngôi, trong khi chúng ta cÅ©ng  yêu mến và tôn kÃnh (veneration) Äức Mẹ, Thánh Cả Giuse  và các Thánh nam nữ trên Trá»i nữa.
Do đó, từ góc độ thần há»c và đức tin nà y, má»i ngưá»i tÃn hữu Chúa Kitô trong Giáo há»™i Công Giáo cần phải tránh xa má»i hình thức tin tưởng hay trông cáºy trái nghịch vá»›i Äiá»u Răn thứ nhất trên đây thể hiện qua những thá»±c hà nh sai trái và có tÃnh cách mê tÃn dị Ä‘oan sau đây:
- ThỠcác ngẫu tượng (idolatry):
Äiá»u răn thứ nhất cấm tôn thá» bất cứ thần linh (idols) nà o ngoà i Thiên Chúa ra, như  thá» thần cây Ä‘a, thần bếp, thần há»a, thần nước, thần tà i,v.v.Mặt khác,  ngưá»i Công giáo cÅ©ng  không thể nói ba phải rằng  Äạo nà o cÅ©ng tốt, thần linh nà o cÅ©ng đáng kÃnh , nên có thể  đem trưng bầy trên ban thỠở nhà  ảnh tượng Chúa, Äức Mẹ chen lẫn vá»›i các tượng Äức Pháºt, Äức Không Tá», Lão Tá», Mohammeh (cá»§a Äạo Hồi) v.v. Chúng ta tôn trá»ng niá»m tin cá»§a các tÃn đồ khác, nhưng không cùng chia sẻ niá»m tin cá»§a há» vá» Äấng há» tôn thá»,  như chúng ta tin và tôn thá» Â Thiên Chúa cá»§a chúng ta.
Do đó, ngưá»i Công giáo mà trưng ảnh tượng bất cá» Â thần linh nà o khác  là lá»—i phạm Ä‘iá»u răn thứ nhất dạy thá» phượng má»™t mình Thiên Chúa mà thôi.Lại nữa, nếu vì xã giao mà phải tham dá»± các buổi lá»… cá»§a các tôn giáo khác, hay đến viếng ngưá»i chết  ở nhà quà n (funeral home), ngưá»i Công giáo không được phép bái lạy các tượng Äức Pháºt, Äức Khổng Tá» hay bất cứ ảnh tượng nà o mà các tÃn hữu bạn tôn thá». Äó là niá»m tin cá»§a há», chúng ta tôn trá»ng, nhưng không chia sẻ niá»m tin vá»›i há» Â như đã nói ở trên.Tuy nhiên, chúng ta được phép đốt nhang cho ngưá»i chết ở nhà quà n hay tư gia.
CÅ©ng cần nói thêm là , để tá» lòng tôn kÃnh, tôn thá» má»™t mình Thiên Chúa trên hết má»i thần thánh, kể  cả Äức Mẹ và Thánh Cả Giuse, ngưá»i Công giáo, má»—i khi và o nhà thá», phải bái quì thá» láºy Chúa Kitô Ä‘ang hiện diện cách bà nhiệm cùng Chúa Cha và Chúa Thánh Thần trong Mầu Nhiệm Ba Ngôi và trong bà tÃch Thánh Thể nÆ¡i Nhà Tạm ( Tabernacle) trước khi quay sang chá»— trưng bà y thánh tượng Äức Mẹ, Thánh Cả Giuse hay Thánh Nam nà o Nữ khác. Äây là hà nh vi đức tin thể hiện lòng tôn thá» má»™t mình Thiên Chúa Ba Ngôi trên hết má»i thần thánh khác, và chắc chắn Ä‘iá»u nà y là m đẹp lòng Chúa, Äức Mẹ  và các Thánh Nam nữ Ä‘ang chầu trá»±c, ngợi khen  Chúa trên Thiên Äà ng.
   Â
2- Tội phạm thánh ( Sacrilege) :
Â ÄÆ°á»£c coi là lá»—i đức thá» phượng, tức Ä‘iá»u răn thứ nhất  những hà nh vi sau đây :
      Â
a-Ä‘ang khi có tá»™i trá»ng, chưa được tha qua bà tÃch hòa giải mà dám rước Mình Máu Thánh Chúa Kitô ( giáo dân) hay cá» hà nh thánh Lá»… Tạ Æ n ( linh mục) Ä‘á»u mắc tá»™i  phạm thánh. (x. giáo  luáºt số  916)
       Â
Thánh Phaolô cũng nói rõ tội nà y như sau :
            Â
” Vì thế, bất cứ ai ăn Bánh nà y và uống Chén cá»§a Chúa cách bất xứng thì cÅ©ng phạm đến Mình và Máu Chúa. Ai nấy phải tá»± xét mình, rồi hay ăn Bánh và uống Chén nà y,” ( 1 Cor 11: 27-28)
      Â
b-Ai ném bá» Mình Thánh hay lấy Mình Thánh vá» nhà để là m việc mê tÃn là phạm thánh và bị vạ tuyệt thông tiá»n kết ( x giáo luáºt số 1367).
Ngoà i ra, cÅ©ng kể là phạm thánh  những hà nh vi bất kÃnh như đạp chân lên, hay quăng và o thùng rác các ảnh tượng  Chúa, Äức Mẹ và các Thánh hoặc các đồ dùng đã được là m phép  như bình đựng Mình Thánh ( Ciborium) chén lá»… ( Chalice) khăn thánh ( purificator, corporal) ..
Mặt khác,  cÅ©ng được  kể là phạm thánh ai hà nh hung Äức Thánh Cha ( mắc vạ tiá»n kết, giáo luáºt số 1370 & 1) và các vị có chức  thánh hay  lá»i khấn  như linh mục, Giám mục, tu sÄ© .
    Â
c-Sau nữa, cÅ©ng được coi là tá»™i phạm thánh  những ai phá há»§y nÆ¡i thá» phượng như nhà thá»,Tu viện và nhà nguyện công ( Public chapel) kể cả giết ngưá»i và là m việc ô uế (dâm dục)  trong nÆ¡i thá» phượng. Giết ngưá»i  và là m chuyện ô uế ở nÆ¡i khác thì chỉ có tá»™i sát nhân và tá»™i dâm dục, nhưng  nếu phạm các tá»™i nà y ở nÆ¡i thá» phượng thì mắc thêm tá»™i phạm thánh nữa. Â
      Â
3-Bói toán và ma thuáºt (divination and magic):
Tất cả những  hình thức mê tÃn như  bói toán, coi chỉ tay, bói bà i, tá» vi (horoscope) chiêm tinh, (astrology) phong thá»§y địa lý, phù thá»§y (sorcery) đồng bóng….  đá»u là các việc lá»—i nghịch  điá»u răn thứ nhất, tức vi phạm niá»m tin và o má»™t Thiên Chúa toà n năng duy nhất, Chá»§ Tể cá»§a má»i loà i, và là Äấng luôn  quan phòng Ä‘á»i sống con ngưá»i và vạn váºt theo sá»± khôn ngoan và nhân háºu tuyệt vá»i cá»§a Ngà i. Vì thế, khi tin và thá»±c hà nh các hình thức mê tÃn trên đây, ngưá»i ta đã tìm đến má»™t hay nhiá»u quyá»n lá»±c khác trong vụ trụ  hữu hình nà y thay vì chỉ tin cáºy má»™t mình Thiên Chúa mà thôi. Vì thế, ngưá»i tÃn hữu Chúa Kitô phải tránh xa các hình thức mê tÃn trên đây,  vì là m má»™t trong những việc nà y là chứng tá» không tuyệt  đối tin tưởng và o má»™t mình Chúa là Äấng duy nhất  ban phát má»i Æ¡n là nh và là m chá»§ váºn mạng con ngưá»i và vÅ© trụ.(SGLGHCG, số 2115-2117).  Thánh Kinh đã lên án tá»™i bói toán, phù thá»§y, và thá» ngẫu tượng, đồng bóng như sau:
“giữa anh em không được thấy ai là m lá»… thiêu con trai, con gái mình, không được thấy ai là m nghá» bói toán, chiêm tinh, tướng số, phù thá»§y, bá» bùa, ngồi đồng cốt, gá»i hồn. Tháºt váºy, nếu ai là m Ä‘iá»u ấy thì là điá»u ghê tởm đối vá»›i Äức Chúa,và chÃnh vì những Ä‘iá»u ghê tởm đó mà Äức Chúa, Thiên Chúa cá»§a anh  em đã trục xuất các dân tá»™c ấy cho khuất mắt anh  em.†(Änl 18: 10-12).
Hoặc:
“Khi ngưá»i đà n ông hay đà n bà nà o có ma nháºp thần ám thì phải bị xá» tá», ngưá»i ta sẽ ném đá chúng, máu chúng đổ xuống đầu chúng.†(Lêvi 20:27) và  “đà n bà phù thá»§y, ngươi không được để cho sống.†(Xh 22:17)
Tuy nhiên, những lá»i dạy trên đây chỉ nhằm nhấn mạnh đến việc cấm là m những chuyện mê tÃn dị Ä‘oan, trái đức tin như gá»i hồn ngưá»i chết, đồng bóng, phù thá»§y… vẫn còn thịnh hà nh ở má»™t số nÆ¡i trên thế giá»›i, đặc biệt là ở VietNam.Nhưng không được hiểu những lá»i trên theo nghÄ©a Ä‘en  là phải giết hại  ai là m những việc đó.
Nhân tiện, phải nói rõ thêm  vỠviệc xem tỠvi như sau:
Hiện nay trên Truyá»n hình Việt Nam  ở Mỹ , có nÆ¡i có  chương trình nói vá» tá» vi cho ngưá»i xem. Ông thầy tá» vi nà y đã đưa ra những khuyên cáo như tuổi nà y hợp vá»›i tuổi kia thì là m ăn má»›i thà nh công, nhất là được hạnh phúc trong hôn nhân, nếu vợ chồng hợp tuổi nhau. Äiá»u nà y sẽ gây tai hại cho những cặp vợ chồng đã lấy nhau lâu nhưng không biết là  có hợp tuổi  hay không. Nay  vì những  chỉ vẽ vô căn cá»› cá»§a thầy tá» vi, há» có thể bá» nhau để kiếm ngưá»i hợp tuổi hÆ¡n. Hoặc các đôi trai gái sắp kết hôn có thể  tin theo thầy tá» vi để không dám kết hôn vì không hạp  tuổi, dù hai ngưá»i Ä‘ang  yêu nhau. Ngưá»i Công Giáo tuyệt đối không  được tin theo những lá»i chỉ dẫn vô cán cứ cá»§a các thầy tá» vi vá» vấn đỠhạp tuổi trong hôn nhân và trong việc là m ăn.Cụ thể, các ngưá»i là m cha mẹ không nên Ä‘i xem tá» vi để quyết định việc hôn nhân cho con cái mình,.Những chỉ dẫn cá»§a các thầy tá» vi hoà n toà n không có cÆ¡ sở tÃn lý hay khoa há»c nà o, nên không được tin theo há». để không mắc tá»™i nghịch Ä‘iá»u răn thứ nhất dạy phải tôn thá» và tÃn thác và o Chúa quan phòng mà thôi.
4-Mê tÃn dị Ä‘oan (superstitions):
Phải kể là tá»™i nghịch Ä‘iá»u răn thứ nhất các hình thức mê tÃn dị Ä‘oan có trong má»i ná»n văn hóa  như tin con số 9, kiêng số 10, số 13, kiêng chụp hình 3 ngưá»i, tin  ra ngõ gặp đà n bà thì xui, mèo đến nhà thì khó, chó đến thì sang… Ä‘eo bùa ngãi, xin sâm, xin quẻ, tin 12 con váºt  cai trị váºn mạng con ngưá»i và vÅ© trụ v.v. Những tin tưởng nà y Ä‘á»u tuyệt đối  không có cÆ¡ sở giáo lý, và đức tin nà o,  nên ngưá»i tÃn hữu Chúa Kitô  phải xa tránh má»i tin tưởng và  thá»±c hà nh sai trái nói trên để tuân giữ cách nghiêm túc Äiá»u răn thứ nhất dạy ta phải tin và thá» phượng má»™t mình  Thiên Chúa Ba Ngôi, là Nguồn duy nhất ban phát má»i Æ¡n là nh  mà thôi.
Tóm lại, má»i hình thức đưa đến tin tưởng và o má»™t quyá»n lá»±c hay thần linh nà o ngoà i Thiên Chúa ra Ä‘á»u là tá»™i phạm đến Thiên Chúa là Äấng duy nhất ta phải tôn thá» và cầu xin má»i Æ¡n là nh hoặc giúp tránh những sá»± dữ, tai há»a cho hồn xác trong cuá»™c sống trên trần thế nà y. Nhưng cho được xin Æ¡n Chúa cách hữu hiệu, Giáo Há»™i dạy má»i tÃn hữu hãy chạy đến cùng Äức Mẹ, Thánh Cả Giuse  và các Thánh Nam Nữ để xin các  ngà i nguyện giúp cầu thay cho ta trước Tòa Chúa. NghÄ©a là tuyệt đối không thể nhá» thầy bùa, thầy pháp, thầy bói, thầy tá» vi, thầy địa lý, phong thá»§y  hay chiêm tinh gia nà o có thể giúp xoay chuyển được số mệnh hay giúp tránh tai ương, hoạn nạn cho con ngưá»i ở Ä‘á»i nà y. Ấy là chưa nói đến những tai há»a bất ngá» có thể xảy ra chỉ vì  tin và nghe lá»i các thầy nà y và các tiên tri giả ( đầy rẫy ở khắp nÆ¡i) chỉ vẽ tầm báºy, khiến đưa chân và o hiểm há»a  không  ngá» nữa. Cụ thể, cách nay hÆ¡n hai mưá»i năm, má»™t nhóm 20  tÃn đồ cá»§a giáo phải Cổng Trá»i ( Heaven Gate) bên California đã tá»± sát táºp thể vì nghe lá»i “giáo chá»§” cá»§a há» “tiên tri ” tầm báºy là sắp táºn thế rồi nên phải chết nhanh Ä‘i để được lên Thiên Äà ng ! Lại nữa, nhóm Hồi giáo quá khich( Fanatic Moslems ) cÅ©ng  chá»§ trương giết những đối thá»§ cá»§a há» ( ám chỉ ngưá»i Mỹ và các Kitô hữu) để được lên Thiên Äà ng ! Vì thế mà có những kẻ cuồng tÃn đầy mê muá»™i đã ôm bom tá»± sát và giết hại ngưá»i khác để hy vá»ng sá»›m được lên Thiên Äà ng !
Ngưá»i tÃn hữu Công giáo phải quyết tâm xa tránh những tin tưởng và thá»±c hà nh sai trái nói trên để sống đẹp lòng Chúa và nói lên niá»m tin cá»§a mình và o Má»™t Thiên Chúa toà n năng, đầy lòng nhân ái, và là Nguồn duy nhất ban phát má»i Æ¡n là nh, an vui và hạnh phúc cho con ngưá»i.
Ước mong những giải đáp trên thá»a mãn câu há»i đặt ra.
Lm   Phanxicô Xaviê Ngô Tôn Huấn.
CGVN

