Khi gặp phải hay khi thấy ai chịu tai ương hoạn nạn, người ta thường bảo đó là “quả báo”, hay “đời cha ăn mặn đời con khát nước”. Họ thường nói :
“Ở hiền thì lại gặp lành
Những người nhân đức trời dành phúc cho.
Ở hiền thì lại gặp lành,
Hễ ai ở ác tội dành vào thân.”
Đấy là quan niệm thường tình mà nhà Phật gọi là nhân quả. Thực ra đây là TRIẾT LÝ của ĐẠO ĐỨC hỌC (ethics), là triết học của đời sống thực tiễn, đặt ra những chuẩn mực luân lý và phẩm hạnh cho người ta thực hành làm lành lánh dữ, sống sao cho xứng đáng phẩm giá con người.
THẦN HỌC CÔNG-GIÁO không nhìn nhận cái gọi là “luật nhân quả” như quan niệm thường tình.
Vậy ta lý giải thế nào khi thấy con người hứng chịu tai ương đau khổ? Nói theo nhỡn quan thần học Công Giáo, ấy là vác thánh giá. Người tội lỗi vác thánh-giá là có dịp để suy gẫm xét mình, nhận ra những sai lầm đã phạm suốt quá trình cuộc đời để sám hối cải thiện. Người ngay lành vác thánh giá là có dịp để thực thi lời Chúa: “Ai muốn theo Thầy, hãy từ bỏ mình, vác thập giá mình mà theo Thầy” (Mat.16, 24). Hy sinh, chấp nhận đau khổ như của lễ dâng lên Thiên Chúa công minh nhân từ. Các vị tử đạo đã anh-hùng thánh-tử là một điển hình.
Vác thánh giá, đấy là tiếng vọng của tình thương. Con người vốn là tác phẩm được Thiên Chúa trân quý tạo dựng, cho mang hình ảnh của Người. Chúa yêu thuơng không muốn vì họ lạc đường, sai phạm, mà sẽ để hư mất vào tay ma quỷ, hoặc Chúa muốn cho người ngay lành được tôi luyện cho thêm thiện hảo, và mỗi người tuỳ theo khả năng chịu đựng mà Chúa biết rõ để trao cho họ thập giá gánh vác, nặng nề hay nhẹ nhàng, lâu dài hay mau chóng. Tắt một lời, chính đó là Hồng Ân của Chúa trao ban.
Chẳng nên rủa rằng: “Quả báo đó! Chúa phạt rồi! Trời phạt đó!”.
Bởi lẽ THIÊN CHÚA LÀ TÌNH YÊU (1Ga. 4:16):“Muôn ngàn đời Chúa vẫn trọn tình thương” (TV 136:1), “Lời Ngài chính-trực, chí-công, Việc Ngài thực-hiện đầy lòng khoan-nhân.(Tv 145:17)
Người là ĐẤNG CÔNG MINH VÀ NHÂN TỪ, đầy lòng thương xót. Người yêu thương thế-gian chẳng ghét bỏ ai. Chúa Kitô từ bỏ vinh quang ngai Trời để chịu nhục nhã vác thập giá chuộc tội cho thiên-hạ, là minh chứng hùng hồn rằng Thiên Chúa đã dành cho con người tình thương hải hà, bao la vô cùng.
Gs. Ben. Đỗ Quang Vinh
CGVN

