Nhận lấy khổ đau như một phúc lành

Thiên Chúa nhi�u khi gửi đến nơi cuộc đ�i chúng ta, những con ngư�i tràn đầy ân phúc đến độ, ra như ân phúc ấy cũng tràn sang cả cuộc đ�i chúng ta nữa. Với tôi, Emma là một con ngư�i như vậy.

Emma qua đ�i sau 5 năm chống ch�i với ung thư, chuyện đó chẳng đáng quan tâm, không được đ� cập đến dù là một mẩu tin trên báo t� báo xóm, báo phư�ng. Emma là dân nhập cư nghèo, chị ấy là ngư�i chăm sóc em bé, thay tã, hoặc là lau nhà cho tôi. Rõ là chị ấy khiêm tốn đến độ, nếu bạn có ở cùng phòng với mỗi mình chị ấy thôi, thì ra như chị ấy cũng giống như ngư�i vô hình vậy.

Vậy đấy, nhưng vì những đức tính như vậy, tôi dám chắc là, lúc chị ấy lìa thế, có cả đoàn đoàn lớp lớp các thiên thần hát vang đón chào, bởi lẽ, khi sống khi chết, chị ấy đã phó thác, phó dâng m�i sự cho Thiên Chúa trong một hành trình tuyệt v�i, được dệt lên bằng những khổ đau và ân sủng.

Emma phải khổ tâm nhi�u v� mặt tình cảm và tinh thần trong những tháng cuối đ�i, kinh nghiệm bác sỹ chuyên chăm sóc ngư�i hấp hối của tôi, hầu như chẳng xoa dịu được chút gì cho chị. Hết thảy chúng ta đ�u đã trải qua những khổ não, vì phải chứng kiến sự đau khổ của một ai đó mà chúng ta yêu thương, và rất mực chăm sóc. Sự uý khổ, sợ khổ rất thâm căn đó, thuộc vào bản chất của con ngư�i ta, và cũng khiến ngư�i ta cảm thương khi thấy ngư�i khác phải chịu khổ.

Những khía cạnh thuộc bản chất của chúng ta này, thậm chí còn trở nên rõ rệt hơn trong hoàn cảnh hôm nay, khi mà các tiến bộ y khoa đã giảm thiểu những đau khổ thể lý, vốn là một phần tự nhiên của chu trình sống và chết, như th�i các cụ ông cụ bà trước kia. �úng là một phúc lợi, nhưng những tiến bộ này cũng khiến cho chúng ta quan niệm khổ đau như một đi�u khi đó bất thư�ng – như là một đi�u gì đó phải loại b�, thậm chí là trong gi� lâm tử.

�au khổ là cái lý do chung trong số muôn vàn lý do mà các bệnh nhân muốn tự tử đưa ra. Ngư�i ta ủng hộ trợ tử, bởi tin rằng, chấm dứt khổ đau – thể lý, tâm lý, tinh thần hoặc là hiện sinh – thì tốt lành hơn v� mặt luân lý, so với tiếp tục duy trì sự sống.

Một số luận cứ thật sai lầm, chẳng hạn, luận cứ cho rằng đau đớn trầm tr�ng xuất hiện như dấu chấm hết của sự sống (cùng với thuốc giảm đau, đi�u này đã không còn phải là chuyện đương nhiên nữa). Thế nhưng phủ nhận những nỗi sợ dễ hiểu này chẳng giúp gì cho những ngư�i nuôi ý định tự tử. Nó chỉ tổ khiến h� cảm thấy bị cô lập hơn mà thôi.

Theo kết quả cuộc thăm dò do Pew Research thực hiện năm 2014, 71% ngư�i Mỹ tự nhận mình là Kitô hữu – gần bằng số ngư�i Mỹ ủng hộ trợ tử. Như thế cho thấy, phần lớn Kitô hữu ủng hộ trợ tử. Xin cho tôi được đặt ra một chất vấn với các Kitô hữu, đặc biệt là các anh chị em đồng đạo Công giáo của tôi: �ức Giêsu Kitô đã nói với chúng ta đi�u gì v� những đau khổ trong gi� lâm tử? Trên hết, những chỉ dẫn mà �ức Kitô đưa ra, cần phải trở thành những “kim chỉ nam� tối thượng cho tất cả những ai bước theo Ngư�i.

�ức tin Kitô giáo của chúng ta, thực sự được đặt n�n nơi Cuộc Khổ Nạn của �ức Kitô. Nếu �ức Kitô muốn ám chỉ đi�u gì, thì đó là đi�u này: trước hết và trên hết, �ấng vừa là Thiên Chúa vừa là con ngư�i ấy đã chịu đau khổ để cứu chúng ta kh�i tội. Cuộc Khổ Nạn không chỉ là đi�u �ức Giêsu làm, nhưng còn cho thấy Ngư�i là ai.

Những ngư�i ủng hộ trợ tử thư�ng đưa ra lập luận: chết dần chết mòn, và kéo dài thì không xứng hợp với phẩm giá. Trước khi chấp nhận l�i tuyên bố này, xin dành ra một phút để nhớ lại khung cảnh Cuộc Khổ Nạn của �ức Kitô. Nếu một cái chết đớn đau không xứng hợp với phẩm giá, vậy thì cái chết của �ức Kitô là cái chết bất xứng hợp với phẩm giá nhất đ�i. Vậy tại sao �ức Kitô hoặc là Chúa Cha không ch�n một cái chết tức tưởi mà nhanh g�n? Và đi�u này nữa, cơn hấp hối lâu gi� của �ức Kitô cũng khiến cho những ngư�i đứng k� bên thập giá phải sắt se, tái tê tan nát cõi lòng, đáng ra, Ngư�i đã phải ch�n một cái chết thật nhanh, thật g�n mới phải.

Nhưng �ức Kitô đã chịu đớn đau cho tới lúc lìa đ�i, và đi�u này cho thấy một sự thật khác. Không như những quan niệm thông thư�ng mà chúng ta vẫn có v� phẩm giá, rằng, phẩm giá đích thực của con ngư�i được khởi đi từ nguồn mạch của nó: Imago Dei (hình ảnh Thiên Chúa). �au khổ không phải là đi�u gì đó đối ngược lại với phẩm giá của chúng ta. Khi được nhìn nhận như một l�i m�i g�i đến từ Thiên Chúa, nó được kể là một sự nhìn nhận phẩm giá của chúng ta. Ai cũng nhận thấy là, trong những năm cuối đ�i mình, đức thánh giáo hoàng Gioan Phaolô II đã sống sự thật này.

Cái chết là một tiến trình khó lư�ng, đôi khi gây kinh sợ nữa. Tôi cho rằng, cái chết của �ức Kitô trên thập giá còn ghê rợn hơn nhi�u, so với những gì được thuật lại trong các trình thuật Kinh thánh. Dầu vậy, thân mẫu �ức Kitô vẫn đứng dưới chân thập giá của Con Mẹ, lặng nhìn Ngư�i chịu chết. Một cảnh tưởng thật hãi hùng kinh khủng. Bất chấp nỗi thống khổ thể xác và tinh thần, cả Mẹ và Con đ�u chấp nhận thập giá của mình. Qua đó, �ức Kitô có lẽ cũng muốn nói đôi đi�u với chúng ta, những ngư�i cùng đau khổ bên cạnh ngư�i thân, ngư�i bệnh đang hấp hối.

Tiếp sau Cuộc Khổ Nạn của �ức Kitô, là câu chuyện xảy tới với Giáo hội Sơ Khai, xét theo góc độ con ngư�i, đấy cũng là một câu chuyện của những tang thương. Các tông đồ, ngoại trừ ông Gioan, chịu tử đạo, và vô số các tín hữu th�i Sơ Khai khác đã hy sinh vì đức tin.

Tôi không cho là mình hiểu được v� cái chết đau khổ – hiểu được cách thế Thiên Chúa rút ra được những ân phúc từ một sự dữ thể lý. �i�u ấy và vô vàn đi�u khác nữa vẫn là những mầu nhiệm sâu kín với tôi, những có một sự thật xem ra đã rõ: �ức Kitô không hứng chịu khổ đau riêng mình Ngư�i. Ngư�i kêu g�i chúng ta cùng chịu đau khổ với Ngư�i, và l�i kêu m�i của Ngư�i nằm ở tr�ng tâm của đức tin Kitô giáo.

Emma luôn mỉm cư�i, ngay giữa những khổ luỵ đau đớn – đi�u tôi không tài nào tưởng tượng được. Chị đã đón nhận l�i m�i g�i của �ức Kitô, và nơi sự phó thác của chị, tôi may mắn nhận ra một �ức Kitô chịu đau khổ cùng với tia sáng hồng ân không thể nào diễn tả cho xiết được. Chị giúp tôi nhận ra rằng, ngư�i ta có thể chấp nhận, đón lấy khổ đau, đơn giản vì lẽ �ức Kitô đã kêu m�i đi�u ấy từ nơi chúng ta.

Dù là qua l�i nói hay hành động, �ức Giêsu không bao gi� ám chỉ rằng, sự sống của chúng ta – một quà tặng từ Thiên Chúa – là của chúng ta, để cho chúng ta phá huỷ tuỳ ý. Qua những l�i mặc khải của Ngư�i, chúng ta đ�c thấy vô số chứng lý chứng nhận cho những l�i đối ngược với đi�u ấy, đi�u mà ít chân lý khác có được.

Tự tử, trợ tử không phải là một lối thoát khổ của lòng nhân. Chết không phải là hết. Tôi không nghĩ là mình biết được, Thiên Chúa sẽ đoán xét ra sao v� những quyết định mà ngư�i ta đưa ra trong khi phải gồng gánh những đau khổ lớn lao, nhưng có lẽ tôi biết rõ v� những gì Ngư�i muốn chúng ta làm trong gi� lâm tử, trong cơn hấp hối của mình.

Chúa muốn chúng ta v� tr�i với Ngư�i, và những đau đớn lúc lâm chung là l�i m�i g�i sau trót, và kịch tính, là cơ hội để chúng ta phó thác hoàn toàn nơi thánh ý của Ngư�i. Với những kẻ tội lỗi như tôi đây chẳng hạn, đó là một ân phúc lớn lao nhất mà Ngư�i có thể trao ban cho chúng ta. Tôi không bảo, nó sẽ dễ chịu, dễ dàng, nhưng chúng ta đã có những mẫu mực như của chị Emma và vô số những ngư�i khác nữa.

Chuyển dịch: Hoàng Long (Nhóm phiên dịch Mai Khôi)
Philip Hawley Jr., M.D.
https://www.thecatholicthing.org