Lòng dÅ©ng cảm không phải là má»™t trong các Ä‘iểm mạnh cá»§a tôi, Ãt nhất không phải là má»™t loại can đảm cụ thể.
Kinh thánh cho chúng ta biết, Thánh Gioan Tẩy giả“cà ng lá»›n lên thì tinh thần cà ng vững mạnh.†Tuổi trẻ lá»›n lên cá»§a tôi hÆ¡i có phần khác biệt. Không giống như Thánh Gioan Tẩy giả, khi lá»›n lên, tinh thần tôi có phần dá»… dãi. Äiá»u nà y có lý do cá»§a nó. Tôi sinh ra theo những gì Nữ tu Dòng Cát Minh Ruth Burrows mô tả là “tÃnh nhạy cảm bị tra tấnâ€, má»™t nhân cách quá nhạy cảm, chưa bao giá» có thể phát triển má»™t là n da dạn dà y. Äó không phải là cách các tiên tri được đà o tạo. Khi còn là đứa trẻ, trong giá» ra chÆ¡i bạn cần có thể lá»±c mạnh để đương cá»± nếu gặp chuyện không công bằng, nếu không cá»± được, bạn nên để yên má»i chuyện hầu khá»i bị thương. Bạn cÅ©ng nên phát triển tốt các kỹ năng sắc bén như lưỡi dao để tránh đối đầu và luôn ở trong nghệ thuáºt xây dá»±ng hòa bình. Thêm nữa, nếu bạn không có năng khiếu vá» thể lá»±c vượt hẳn, và nếu các tình huống thá» thách xảy ra, bạn nên nhanh chóng há»c cách tránh xa để đừng đối đầu. Trên sân chÆ¡i, cừu con biết rõ khi nà o nên nằm xuống, khi nà o nên đối đầu vá»›i sư tá», dù cái nhìn vá» cánh chung cá»§a nhà tiên tri Isaia có như thế nà o.
Và điá»u nà y cÅ©ng không phải là tệ. Lá»›n lên theo cách cá»§a mình, tôi không có được là n da dạn dà y, không có được lòng dÅ©ng cảm để trở thà nh nhà tiên tri, nhưng như thế lại giúp tôi có được má»™t độ nhạy sắc bén, má»™t độ nhạy mà ở mức tốt nhất là có được sá»± đồng cảm thá»±c sá»± (dù trong tình trạng tệ nhất, nó giúp tôi tránh lâm và o các vụ xung đột). Dù sao, Ä‘iá»u nà y cÅ©ng không đặc biệt tạo cho mình có đức tÃnh dÅ©ng cảm cá»§a các nhà tiên tri. Thưá»ng thưá»ng, theo thói quen, tôi không muốn là m phiá»n má»i ngưá»i. Tôi không thÃch đối đầu, bằng má»i giá tôi muốn có hòa bình, dù tôi cÅ©ng có vẽ má»™t và i vạch trên cát. Nhưng tôi không phải là Thánh Gioan Tẩy giả và tôi cÅ©ng đã mất nhiá»u năm để há»c, để chấp nháºn và để hiểu tại sao – và cÅ©ng để hiểu tÃnh cá»§a tôi, Ä‘á»i cá»§a tôi, đôi khi chỉ là lá»i giải thÃch chứ không phải là lý do để biện minh cho sá»± hèn nhát cá»§a tôi.
Cuối cùng, đức tÃnh can đảm không phụ thuá»™c và o bẩm sinh, tÃnh khà hay sức mạnh tinh thần, mặc dù các Ä‘iá»u nà y có thể hữu Ãch. Lòng dÅ©ng cảm là ơn cá»§a Chúa Thánh Thần và đó là lý do tại sao tÃnh chất và ná»n tảng cá»§a má»™t ngưá»i chỉ có thể là lá»i giải thÃch chứ không là lý do cho sá»± thiếu can đảm.
Tôi nhấn mạnh Ä‘iá»u nà y vì hoà n cảnh chúng ta bây giỠđòi há»i chúng ta can đảm, can đảm để có lá»i tiên tri. Ngà y nay, chúng ta rất cần các nhà tiên tri, nhưng há» quá hiếm và nhiá»u ngưá»i trong chúng ta đặc biệt không thÃch tá»± nguyện gánh trách vụ nà y. Vì sao không?
Số báo gần đây cá»§a tạp chà Commonweal đăng má»™t bà i cá»§a Linh mục Bryan Massingale, má»™t tiếng nói tiên tri mạnh vá» vấn đỠphân biệt chá»§ng tá»™c. Linh mục cho rằng lý do mà chúng ta thấy rất Ãt tiến bá»™ thá»±c sá»± trong việc giải quyết vấn đỠbất công chá»§ng tá»™c là vì chúng ta không có tiếng nói tiên tri ở nÆ¡i cần nhất, trong trưá»ng hợp nà y, trong số nhiá»u ngưá»i da trắng đà ng hoà ng, há» nhìn thấy sá»± bất công chá»§ng tá»™c, há» thông cảm vá»›i những ngưá»i Ä‘au khổ nhưng há» không là m gì để đấu tranh. Linh mục Massingale, ngà i Ä‘i nói chuyện rất nhiá»u trên toà n quốc, ngà i kể Ä‘i kể lại trong các bà i nói chuyện và trong các lá»›p há»c cá»§a ngà i, ai cÅ©ng há»i: nhưng là m thế nà o đỠcáºp đến vấn đỠnà y mà không là m cho má»i ngưá»i khó chịu? Câu há»i nà y thể hiện má»™t cách khéo léo sá»± tháºn trá»ng cá»§a chúng tôi và , theo tôi nghÄ©, nó vừa là vấn đỠvừa là thách thức.
Như văn hà o Shakespeare đã nói, “A, đó là sá»± cá» xát!†Äối vá»›i tôi, vấn đỠnà y đụng và o sợi dây thần kinh đạo đức tế nhị. Nếu tôi ở má»™t trong các lá»›p há»c cá»§a linh mục, chắc chắn tôi sẽ là ngưá»i đặt câu há»i: nhưng là m thế nà o tôi chống phân biệt chá»§ng tá»™c mà không là m má»i ngưá»i khó chịu? Và đây là vấn đỠcá»§a tôi: Tôi muốn nói tiên tri, nhưng tôi không muốn là m phiá»n ngưá»i khác; tôi muốn thách thức đặc quyá»n cá»§a ngưá»i da trắng, vấn đỠmà bẩm sinh chúng ta vốn đã mù quáng, nhưng tôi không muốn xa lánh các ngưá»i quảng đại, tốt bụng đã há»— trợ các trưá»ng há»c cá»§a chúng tôi; tôi muốn mạnh mẽ lên tiếng chống bất công hÆ¡n trong các bà i viết cá»§a tôi, nhưng tôi không muốn vì thế mà nhiá»u báo sẽ bá» chuyên mục cá»§a tôi; tôi muốn can đảm và đối đầu vá»›i ngưá»i khác, nhưng tôi không muốn sống trong cảnh háºn thù sau đó; tôi muốn công khai nêu lên các bất công và chỉ danh các tên, nhưng tôi không muốn xa các ngưá»i nà y. Vì thế tôi luôn cầu nguyện cho sá»± can đảm cần thiết để có lá»i tiên tri.
Cách đây nhiá»u năm, má»™t giáo sư thỉnh giảng ngưá»i Mỹ gốc Phi được má»i đến trưá»ng tôi chia sẻ vá»›i phân khoa chúng tôi các bất công gần như hà ng ngà y mà giáo sư đơn giản chịu đựng chỉ vì mà u da cá»§a mình. Và tôi đã há»i giáo sư: “Nếu tôi, là ngưá»i da trắng, tôi đến vá»›i giáo sư như ông Nicôđêmô đến gặp Chúa Giêsu ban đêm, và há»i ông tôi nên là m gì, ông sẽ nói gì vá»›i tôi?†Câu trả lá»i cá»§a ông: Chúa Giêsu sẽ không dá»… dà ng để ông Nicôđêmô bá» Ä‘i, vì ông đã thú nháºn các ná»—i sợ cá»§a mình. Nicôđêmô phải thá»±c hiện má»™t hà nh động công khai để đưa đức tin cá»§a mình ra ánh sáng, ông phải tuyên bố xác chết cá»§a Chúa Giêsu. Do đó, thách thức cá»§a giáo sư cho tôi: bạn cần phải thá»±c hiện má»™t hà nh động công khai.
Giáo sư ấy đúng; nhưng tôi vẫn phải cầu nguyện để có sá»± can đảm cá»§a nhà tiên tri để là m được Ä‘iá»u nà y. Và có phải cho tất cả chúng ta không?
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Phanxicovn

