“KHÔNG BAN CHO DÒNG GIỐNG NÀY ĐIỀM LẠ NÀO NGOÀI ĐIỀM LẠ CỦA TIÊN TRI GIONA”.
BÀI ĐỌC I: Gn 3, 1-10
“Dân thành Ninivê đã bỏ đàng tội lỗi”.
Trích sách Tiên tri Giona.
Lời Chúa phán cùng Giona rằng: “Hãy chỗi dậy và đi đến Ninivê, một thành phố lớn, và rao giảng cho nó điều Ta sẽ nói cho ngươi”. Giona chỗi dậy và đi đến Ninivê theo lời Chúa dạy. Ninivê là một thành phố lớn, rộng bằng ba ngày đàng. Giona tiến vào thành phố, đi một ngày đàng, rồi rao giảng rằng: “Còn bốn mươi ngày nữa, Ninivê sẽ bị phá huỷ”. Dân thành tin tưởng nơi Chúa; họ công bố việc ăn chay và mặc áo nhặm, từ người lớn đến trẻ nhỏ.
Vua thành Ninivê nghe điều đó, liền bỏ ngai vàng, cởi áo cẩm bào, mặc áo nhặm và ngồi trên đống tro. Trong thành Ninivê, người ta rao sắc lệnh sau đây của nhà vua và các vương hầu: “Người, vật, bò, chiên, không được nếm, không được ăn uống gì hết; người và vật phải mặc áo nhặm, phải kêu to lên cùng Chúa và phải cải thiện đời sống, phải bỏ đàng tội lỗi và những điều bất chính đã phạm. Biết đâu Chúa sẽ đổi ý thứ tha, nguôi giận và chúng ta khỏi chết?” Chúa thấy việc họ làm, vì họ bỏ đời sống xấu xa, Chúa đổi ý định phạt họ, và Người không thực hiện điều đó.
Đó là lời Chúa.
ĐÁP CA: Tv 50, 3-4. 12-13. 18-19
Đáp: Lạy Chúa, xin đừng chê tấm lòng tan nát, khiêm cung (c. 19).
Xướng: 1) Lạy Chúa, nguyện thương con theo lòng nhân hậu Chúa, xoá tội con theo lượng cả đức từ bi. Xin rửa con tuyệt gốc lỗi lầm, và tẩy con sạch lâng tội ác. – Đáp.
Ôi lạy Chúa, xin tạo cho con quả tim trong sạch, và canh tân tinh thần cương nghị trong người con. Xin đừng loại con khỏi thiên nhan Chúa, chớ thu hồi Thánh Thần Chúa ra khỏi con. – Đáp.
3) Bởi vì Chúa chẳng ưa gì sinh lễ, nếu con dâng lễ toàn thiêu, Chúa sẽ không ưng. Của lễ con dâng, lạy Chúa, là tâm hồn tan nát, lạy Chúa, xin đừng chê tấm lòng tan nát, khiêm cung. – Đáp.
CÂU XƯỚNG TRƯỚC PHÚC ÂM: Ga 8, 12b
Chúa phán: “Ta là sự sáng thế gian. Ai theo Ta, sẽ được ánh sáng ban sự sống”.
BÀI TIN MỪNG: Lc 11, 29-32
“Không ban cho dòng giống này điềm lạ nào ngoài điềm lạ của tiên tri Giona”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, thấy dân chúng từng đoàn lũ tụ tập lại, Chúa Giêsu phán rằng: “Dòng giống này là dòng giống gian ác. Chúng đòi điềm lạ, nhưng sẽ không ban cho chúng điềm lạ nào, ngoài điềm lạ của tiên tri Giona. Vì Giona đã nên điềm lạ cho dân thành Ninivê thế nào, thì Con Người cũng sẽ là điềm lạ cho dòng giống này như vậy. Đến ngày phán xét, nữ hoàng phương nam sẽ đứng lên tố cáo và lên án dòng giống này, vì bà đã từ tận cùng trái đất mà đến nghe sự khôn ngoan của Salomon. Nhưng ở đây còn có người hơn Salomon. Dân thành Ninivê cũng sẽ đứng lên tố cáo và lên án dòng giống này, vì họ đã sám hối theo lời Giona giảng, nhưng ở đây còn có người hơn Giona nữa”.
Đó là lời Chúa.
______________________________
I/.GIỚI THIỆU CÁC BÀI ĐỌC:
Các Bài Đọc hôm nay xoay quanh sự trở lại của toàn thành Nineveh (Ninivê) sau biến cố rao giảng của tiên-tri Giôna.
TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Tiên tri Giona, Tác giả đã mô tả sự trở lại của dân thành Nineveh sau khi được nghe lời tiên tri Giôna kêu gọi ăn năn sám hối.
THÀNH NINIVÊ:
Nineveh (Ninivê) là một thành dân ngoại cực kỳ rộng lớn mà Tiên tri Giôna mô tả: “rộng bằng ba ngày đàng” và rất tội lỗi. Nineveh là Thủ đô Baghdad nước Iraq, ngày nay. Trong thời của Giôna, đây là thành phố của Dân Ngoại, gồm những người không phải Do-Thái và không tin Thiên Chúa. Không những thế, họ còn là kẻ thù của dân Do-Thái, vì đã mang quân đội phá thành bình địa Giêrusalem, và bắt từ vua tới dân lưu đày qua Babylon.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, thánh Luca cho thấy một hình ảnh ngược lại, những người Israel tin tưởng Đức Chúa, mặc dù đã được thấy tỏ tường những việc Ngài làm và lắng nghe những lời Ngài rao giảng, đã cứng lòng không chịu ăn năn trở lại, lại còn thách thức Chúa làm những gì họ muốn trước khi có thể tin vào Ngài.
(theo Lm. Anthony Đinh Minh Tiên, OP)
________________________________________
II/. BỐI CẢNH BÀI TIN MỪNG (Lc 11, 29-32)
Hôm nay thứ Tư tuần I Mùa chay, Phụng vụ đưa chúng ta bước vào Chương 11 Phúc âm Luca.
Như vậy trong tuần đầu tiên của Mùa Chay 2018 này, Phụng vụ cho ta nghe các bài Tin mừng của cả 3 thánh sử Nhất Lãm: Matthêu, Marcô và Luca.
Còn Thánh sử Gioan sẽ xuất hiện trong Mùa Phục Sinh.
Để có thể hiểu được lời kết án của Chúa Giêsu dành cho Biệt phái và kinh sư: “DÒNG GIỐNG NÀY LÀ DÒNG GIỐNG GIAN ÁC” (Lc 11, 29).
Vì sao họ lại gian ác?
Chúng ta nên tìm hiểu một sự kiện đi liền ngay trước đó.
Luca tường thuật Chúa Giêsu vừa trục xuất một tên quỷ ra khỏi người bị ám , đó là tên quỷ câm và bệnh nhân đã nói được (Lc 11, 14).
Đám đông dân chúng thì ngạc nhiên, trong khi một số người, có lẽ là Biệt phái và kinh sư thì lại xuyên tạc như sau: “”Ông ấy dựa thế quỷ vương Bê-en-dê-bun mà trừ quỷ.” Kẻ khác lại muốn thử Người, nên đã đòi Người một dấu lạ từ trời.” (Lc 11, 15 – 16).
Như vậy trước phép lạ này, họ vẫn không tin Chúa Giêsu là Đấng được Thiên Chúa sai đến mà còn cho Ngài vào phe với quỷ và còn thách thức Chúa làm một dấu lạ từ trời.
Tức phép lạ dưới mặt đất chưa đủ chứng thực Sứ vụ của Chúa, mà phải là một phép lạ từ trời.
Như vậy Chúa Giêsu mới lên án họ là những kẻ gian ác và cố chấp. Vừa xuyên tạc, vừa không tin, lại vừa thách thức.
Trong Bài Tin mừng Chúa Giêsu khẳng định, Ngài sẽ không ban cho họ dấu lạ nào nữa, chứ đừng nói gì đến dấu lạ từ trời.
Luca viết: “Chúng đòi điềm lạ, nhưng sẽ không ban cho chúng điềm lạ nào, ngoài điềm lạ của tiên tri Giona” (Lc 11, 29).
Vấn đề ở đây: Không phải là không có dấu lạ, mà những dấu lạ đó có dẫn họ đến tin nhận Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa không?
Khi dấu lạ không đưa đến kết quả này thì dấu lạ chỉ là trò ảo thuật, ma thuật phục vụ cho trí tò mò của họ thôi.
Mặc dù Chúa Giêsu không đáp ứng cho họ dấu lạ, nhưng Chúa nói đã có bao dấu lạ rồi, cụ thể là điềm lạ của tiên tri Giôna, và còn vô số dấu lạ trong Kinh thánh mà các thánh sử đã tường thuật.
VẤN ĐỀ ĐẶT RA:
Tại sao Chúa Giêsu lại đề cập đến dấu lạ của tiên tri Giôna ?
Thưa dấu lạ của tiên tri Giôna, ở trong bụng cá 3 ngày đêm, sẽ là hình ảnh báo trước cái chết và sự phục sinh của Ngài sau này.
Chúa Giêsu sẽ bị giết chết và Ngài cũng dìm vào cõi chết âm u đó trong 3 ngày và sau đó Ngài sẽ sống lại.
Khi đề cập đến dấu lạ của tiên tri Giôna, có lẽ họ chưa hiểu được ngay, vì đó là một ẩn dụ quá cao siêu. Nhưng sau này họ sẽ hiểu.
Đó là bối cảnh Bài Tin mừng hôm nay.
Chúng ta bắt đầu bước vào Bài Tin mừng:
_____________________________________
III/. BÀI CHIA SẺ (Lc 11, 29-32)
“KHI ẤY, THẤY DÂN CHÚNG TỪNG ĐOÀN LŨ TỤ TẬP LẠI, CHÚA GIÊSU PHÁN RẰNG: “DÒNG GIỐNG NÀY LÀ DÒNG GIỐNG GIAN ÁC. CHÚNG ĐÒI ĐIỀM LẠ, NHƯNG SẼ KHÔNG BAN CHO CHÚNG ĐIỀM LẠ NÀO, NGOÀI ĐIỀM LẠ CỦA TIÊN TRI GIONA”
Ở đoạn trước (Lc 11,14-22), Thánh sử Luca có tường thuật: sau khi Chúa Giêsu làm phép lạ chữa cho một người câm thì dân chúng chia ra thành 3 nhóm phản ứng khác nhau :
+Nhóm thứ nhất (đa số) tin Ngài ;
+ Nhóm thứ hai không tin, cho rằng Ngài đã làm tà thuật do dựa vào thế lực quỷ vương, Chúa Giêsu đã trả lời cho họ rồi;
+ Nhóm thứ ba cũng không tin, họ đòi Ngài phải đưa ra một dấu chỉ “từ trời” chứng minh Ngài là Người được Thiên Chúa sai đến.
Trong Bài Tin mừng hôm nay, Chúa Giêsu sẽ trả lời cho nhóm thứ ba và Ngài đưa ra dấu chỉ đó.
“DÒNG GIỐNG NÀY LÀ DÒNG GIỐNG GIAN ÁC”
Trong Thánh Kinh, kiểu nói “DÒNG GIỐNG NÀY” luôn có nghĩa xấu, hàm ý nói về những người cứng tin (x. Đnl 1,30)
Phải chăng chúng ta cũng chính là “dòng giống này” mà Chúa Giêsu đã trách. Chúng ta cứng lòng tin. Chúng ta đòi thấy dấu lạ rồi mới tin. Ngày xưa chính Chúa Giêsu là một dấu lạ phô bày hằng ngày trước mắt người Do Thái nhưng họ đâu có nhận ra và tin Ngài.
Ngày nay cũng có rất nhiều dấu lạ diễn ra hằng ngày : trật tự kỳ diệu của vũ trụ, bàn tay Chúa quan phòng dẫn dắt mọi biến cố, những tác động của Chúa trong con người v.v.
Ta cũng đã được bao ơn lành Chúa đổ xuống cho mình và gia đình mình. Hồng ân Chúa nhiều vô kể không thể nào đếm được. Nhưng ta có biết đón nhận những hồng ân đó để tin vào Chúa chưa? Hay ta cứ đòi một dấu lạ giật gân như trò ảo thuật.
Phải có cặp mắt đức tin và trái tim yêu mến mới nhận ra được những dấu lạ ấy. Và ai nhận ra được những dấu lạ ấy thì lại càng thêm tin tưởng và yêu mến Chúa hơn.
“CHÚNG ĐÒI ĐIỀM LẠ, NHƯNG SẼ KHÔNG BAN CHO CHÚNG ĐIỀM LẠ NÀO, NGOÀI ĐIỀM LẠ CỦA TIÊN TRI GIONA”
Vì có quá nhiều điềm lạ mà Chúa Giêsu ban cho dân Do Thái, nhưng chỉ vì họ cứng lòng, không tin. Biết bao phép lạ Chúa Giêsu đã thực hiện, họ có thể ca tụng Ngài, thán phục Ngài, nhưng họ vẫn chưa tin Ngài là Con Thiên Chúa, là Đấng mà Chúa Cha đã sai đến, không những không tin lại còn xuyên tạc, bôi nhọ.
Như vậy, dù có thêm điềm lạ nữa cũng chẳng ích gì. Nên Chúa Giêsu đã nói dứt khoát mạnh mẽ: “Chúng đòi điềm lạ, nhưng sẽ không ban cho chúng điềm lạ nào, ngoài điềm lạ của tiên tri Giona”
“VÌ GIONA ĐÃ NÊN ĐIỀM LẠ CHO DÂN THÀNH NINIVÊ THẾ NÀO, THÌ CON NGƯỜI CŨNG SẼ LÀ ĐIỀM LẠ CHO DÒNG GIỐNG NÀY NHƯ VẬY”
ĐIỀM LẠ TIÊN TRI GIONA.
Đoạn tin mừng này nhắc đến câu chuyện Giôna. Thiên Chúa sai tiên tri Giôna đi rao giảng cho dân thành Ninivê. Ông sợ việc đó vì Ninivê là thủ phủ của đế quốc luôn xâm chiếm và đe doạ nước Do Thái, Nineveh là Thủ đô Baghdad nước Iraq ngày nay, và Giôna đã lên tàu trốn đi Tác-sít (Chương 1, sách Giôna). Biển nổi bão táp làm cho tàu sắp bị chìm.
Người ta tin rằng tại người trên tàu có tội. Họ bốc thăm và thăm trúng ông Giôna. Ông thú tội và xin thủy thủ bỏ mình xuống biển để cứu tàu khỏi đắm. Người ta bỏ ông xuống biển, lập tức bão yên ngay. Bấy giờ có con cá khổng lồ nuốt ông Giôna vào bụng, giữ ông ba ngày ba đêm, rồi thả ông trên bãi biển. Rồi Thiên Chúa lại truyền lệnh cho Giôna lần thứ hai. Ông đến Ninivê và rao giảng. Nhờ lời giảng của Giôna mà dân thành Ninivê đã sám hối từ vua đến thứ dân.
(Sách Giônna)
Chúa Giêsu nhắc đến câu chuyện Giôna ám chỉ về cái chết và phục sinh của Ngài. Đó là một dấu lạ. “CON NGƯỜI CŨNG SẼ LÀ ĐIỀM LẠ CHO DÒNG GIỐNG NÀY NHƯ VẬY”
Dấu lạ là sự can thiệp của Thiên Chúa vào các sự kiện và biến cố trong tự nhiên và trong đời sống của con người. Đức tin giúp con người nhận biết và nhìn thấy sự can thiệp và hiện diện của Thiên Chúa trong đời sống qua các sự kiện và các biến cố. Từ đó giúp con người hoán cải đời sống của mình.
Nếu không có đức tin, con người sẽ không nhận ra sự hiện diện và can thiệp của Thiên Chúa. Không tin nên không hoán cải.
Ngày nay, người ta vẫn “đòi” dấu lạ: nghe biết nơi nào có “chuyện lạ” thì đổ xô nhau tìm đến, lắm khi chỉ để thoả mãn tính hiếu kỳ, để cầu xin cách vụ lợi chứ không phải để củng cố lòng tin, để hoán cải cuộc sống.
Quả thực, dấu lạ ở ngay trong lòng ta khi ta lãnh nhận Bí tích Thánh Tẩy để ta trở nên con cái Chúa; dấu lạ vẫn diễn ra hằng trong Bí tích Thánh Thể nơi Chúa Giêsu hiện diện.
Vấn đề là chúng ta có nhận ra những dấu lạ đó không?
“ĐẾN NGÀY PHÁN XÉT, NỮ HOÀNG PHƯƠNG NAM SẼ ĐỨNG LÊN TỐ CÁO VÀ LÊN ÁN DÒNG GIỐNG NÀY, VÌ BÀ ĐÃ TỪ TẬN CÙNG TRÁI ĐẤT MÀ ĐẾN NGHE SỰ KHÔN NGOAN CỬA SALOMON. NHƯNG Ở ĐÂY CÒN CÓ NGƯỜI HƠN SALOMON. DÂN THÀNH NINIVÊ CŨNG SẼ ĐỨNG LÊN TỐ CÁO VÀ LÊN ÁN DÒNG GIỐNG NÀY, VÌ HỌ ĐÃ SÁM HỐI THEO LỜI GIONA GIẢNG, NHƯNG Ở ĐÂY CÒN CÓ NGƯỜI HƠN GIONA NữA.
NỮ HOÀNG PHƯƠNG NAM.
Đọc Sách Khôn Ngoan, chúng ta thấy nữ hoàng Phương Nam, khi nghe biết sự khôn ngoan nổi tiếng của vua Solomon, Bà đã thân hành vượt đường xa, lặn lội tới với những lễ vật triều cống để có thể nghe trực tiếp những lời khôn ngoan phán ra từ miệng vua Solomon.
Thế mà Đức Kitô là chính sự khôn ngoan của Thiên Chúa đang đứng trước mặt họ, còn vượt xa ngàn vạn lần vua Salômon, Ngài mặc khải những sự khôn ngoan của Thiên Chúa cho họ cách nhưng không, họ lại coi thường Ngài.
“Đến ngày phán xét, nữ hoàng phương Nam sẽ đứng lên tố cáo và lên án dòng giống này …… Dân thành Ninivê cũng sẽ đứng lên tố cáo và lên án dòng giống này”
Chúa Giêsu có ý muốn nói với khán giả của Ngài: ”Trong cuộc Phán Xét, nữ hoàng Phương Nam sẽ đứng lên cùng với những người của thế hệ này và bà sẽ kết án họ, vì xưa bà đã từ tận cùng trái đất đến nghe lời khôn ngoan của vua Solomon; mà đây thì còn hơn vua Solomon nữa.” Bà sẽ kết án họ chứ không phải Ngài; vì Bà phải vất vả đường xa cộng với bao nhiêu tốn kém để chỉ được nghe vua Solomon rao giảng một lần.
“ĐẾN NGÀY PHÁN XÉT”
Thánh sử Luca lập đi lập lại cụm từ này ý nói điều sẽ xảy ra trong tương lai. Đây chính là lời tiên tri cho số phận của người Do Thái, những người cứng lòng chối từ và gạt bỏ Thiên Chúa ra khỏi cuộc đời họ.
Dân thành Ni-ni-vê đã khiêm tốn và nhận ra tội lỗi của mình. Họ thống hối thực tâm trở về chỉ vì nghe theo lời của vị ngôn sứ, một con người. Còn dân Do Thái, họ cũng sống, và được nghe biết bao lời giảng dạy của Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa nhưng họ vẫn không chịu thay đổi lối sống để trở về lãnh nhận ơn tha thứ.
SÁM HỐI:
Toàn bộ bài Tin Mừng, chúng ta thấy nổi bật chủ đề “Sám hối”. Ngày nay, con người ít sám hối, thậm chí không tỏ ra sám hối vì tự ái, vì xem trọng cái tôi của mình vì khẳng định quyền làm chủ và muốn gạt Thiên Chúa ra khỏi đời mình. Họ không tin vào Đức Kitô và chỉ xem Ngài như một con người lịch sử.
Sám hối là nhận ra con người bất toàn của mình, với những yếu đuối, vấp ngã, giới hạn. Sám hối là đặt niềm tin tưởng vào Thiên Chúa, là Cha hằng yêu thương tha thứ. Sám hối còn nói lên tương quan huynh đệ tốt đẹp, thay cho lối sống vị kỷ bằng tấm lòng vị tha, quảng đại.
Trong mùa Chay thánh 2018 này, chúng ta hãy cầu xin:
Lạy Chúa Giêsu, xin cho chúng con biết nhận ra các dấu chỉ của thời đại mà thực tâm trở về với Chúa, để trong ngày phán xét chúng con không bị lên án, kết tội vì đã không lắng nghe và thực hành Lời Chúa dạy trong cuộc đời chúng con.
Amen.
____________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

