LỜI CHÚA THỨ SÁU TUẦN XV THƯỜNG NIÊN NĂM LẺ (21/7/2017)

“CON NGƯỜI CŨNG LÀ CHỦ NGÀY SABBAT”.

BÀI ĐỌC I: Xh 11, 10 – 12, 14
“Các ngươi hãy giết con chiên con vào chiều tối. Hễ nhìn thấy máu, Ta sẽ vượt qua các ngươi”.
Trích sách Xuất Hành.

Trong những ngày ấy, Môsê và Aaron đã làm các phép lạ trước mặt Pharaon như đã chép. Nhưng Chúa để cho Pharaon vẫn cứng lòng, không cho phép con cái Israel ra khỏi nước mình.

Tại Ai-cập, Chúa phán cùng Môsê và Aaron rằng: “Tháng này đối với các ngươi là tháng đầu, tức là tháng đầu năm. Các ngươi hãy loan truyền cho toàn thể cộng đồng con cái Israel rằng: “Đến mồng mười tháng này, mỗi gia đình phải lo cho có một con chiên con. Nếu nhà ít người, liệu ăn không hết một con chiên con, thì hãy hợp chung với những người lân cận, tuỳ theo số người. Con chiên con phải không tì tích, là chiên đực và được một tuổi. Các ngươi cũng có thể dùng một con dê đực theo quy luật đó. Các ngươi nuôi nó cho đến ngày mười bốn tháng này, rồi toàn thể cộng đồng con cái Israel sẽ giết nó vào chiều tối. Tại mỗi nhà ăn thịt chiên, người ta sẽ lấy máu chiên bôi lên hai khung cửa và trên thành cửa. Đêm đó, người ta sẽ ăn thịt chiên nướng với bánh không men và rau diếp đắng. Các ngươi không được ăn thịt sống hay luộc, mà chỉ được ăn thịt nướng. Phải ăn tất cả đầu, chân và lòng. Đừng để thừa đến sáng hôm sau. Nếu ăn còn dư, thì hãy thiêu huỷ đi.

“Các ngươi sẽ ăn như thế này: Hãy thắt lưng, chân mang giày, tay cầm gậy và ăn hối hả, vì đây là lễ Vượt Qua của Chúa. Đêm đó, Ta sẽ rảo qua khắp nước Ai-cập. Ta sẽ giết chết tất cả con đầu lòng trong xứ Ai-cập, từ loài người cho đến loài vật. Ta là Chúa. Ta sẽ ra án phạt tất cả các bụt thần Ai-cập. Máu bôi lên thành cửa nhà các ngươi sẽ dùng làm dấu hiệu: Hễ nhìn thấy máu, Ta sẽ vượt qua các ngươi, các ngươi sẽ không bị huỷ diệt khi Ta trừng phạt nước Ai-cập.

“Các ngươi hãy ghi ngày đó làm ngày kỷ niệm, và cử hành ngày đó như ngày đại lễ của Chúa, qua các thế hệ cho đến muôn đời”.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 115, 12-13. 15-16bc. 17-18
Đáp: Con sẽ lãnh chén cứu độ, và con sẽ kêu cầu danh Chúa (c. 13).

1) Con lấy gì dâng lại cho Chúa để đền đáp những điều Ngài ban tặng cho con? Con sẽ lãnh chén cứu độ, và con sẽ kêu cầu danh Chúa. – Đáp.
2) Trước mặt Chúa thật là quý hoá cái chết của những bậc thánh nhân Ngài. Con là tôi tớ Ngài, con trai của nữ tì Ngài, Ngài đã bẻ gãy xiềng xích cho con. – Đáp.
3) Con sẽ hiến dâng Chúa lời ca ngợi làm sinh lễ, và con sẽ kêu cầu danh Chúa. Con sẽ giữ trọn lời khấn xin cùng Chúa trước mặt toàn thể dân Ngài. – Đáp.

ALLELUIA: Tv 129, 5

Alleluia, alleluia! – Con hy vọng rất nhiều vào Chúa, linh hồn con trông cậy ở lời Chúa. – Alleluia.

BÀI TIN MỪNG: Mt 12, 1-8
“Con Người cũng là chủ ngày sabbat”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, vào ngày Sabbat, Chúa Giêsu đi ngang cánh đồng lúa. Các môn đệ của Người đói, liền bứt bông lúa mà ăn. Thấy vậy, các người biệt phái thưa với Người rằng: “Kìa, các môn đệ của Ngài làm điều không được phép làm trong ngày Sabbat”. Người nói với các ông rằng: “Các ông không đọc thấy Đavít và những người đi với ông đã làm gì khi đói lả sao? Các ông cũng không đọc thấy Đavít vào đền thờ Chúa ăn bánh trưng hiến, bánh mà ông và các kẻ theo ông không được phép ăn, chỉ trừ các tư tế được ăn mà thôi sao? Hay các ông không đọc thấy trong luật rằng: Ngày Sabbat, các tư tế trong đền thờ vi phạm ngày Sabbat mà không mắc tội đó sao? Tôi bảo cho các ông biết, đây có Đấng còn trọng hơn đền thờ nữa. Vì nếu các ông biết được điều này là, ‘Ta muốn lòng nhân từ, chứ không muốn hy lễ’, chắc các ông không bao giờ lên án những người vô tội, vì chưng Con Người cũng là chủ ngày Sabbat”.

Đó là lời Chúa.
______________________

PHẦN MỞ ĐẦU:

Con người rất dễ bị lạc đường, lý do có thể vì không biết hay vì ngoan cố trong sự cứng lòng của mình. Ví dụ: Lề Luật làm ra là để bảo vệ sự sống; con người không bao giờ được phép nhân danh Lề Luật để tiêu diệt sự sống. Thực tế chứng minh ngược lại, rất nhiều lần con người lạm dụng Lề Luật để đàn áp, để đối xử bất công, và ngay cả để tiêu diệt sự sống.

Các Bài Đọc hôm nay dẫn chứng những trường hợp con người đi lạc đường vì không biết hay vì ngoan cố trong sự cứng lòng của mình.

TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Xuất Hành, mục đích của Lễ Vượt Qua là để tưởng niệm biến cố Thiên Chúa giải thoát dân ra khỏi cảnh làm nô lệ cho người Ai-cập để dẫn đưa dân vào Đất Hứa; chứ không phải là để giữ những luật lệ chi tiết liên quan đến việc cử hành Lễ Vượt Qua.

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Matthêu, các người Pharissiêu tố cáo các môn đệ Chúa Giêsu vi phạm luật ngày Sabbath khi các ông bứt các bông lúa miến để ăn cho đỡ đói. Chúa Giêsu bảo vệ các môn đệ bằng cách dẫn chứng những ví dụ cụ thể các người làm việc trong ngày Sabbath mà vẫn không vi phạm Lề Luật.

(theo Lm. Anthony Đinh Minh Tiên, OP)

Chúng ta bắt đầu đi vào Bài Tin mừng:
________________________________

BÀI CHIA SẺ (Mt 12, 1-8)

BỐI CẢNH BÀI TIN MỪNG:

Như đã nói, chúng ta đã bước vào Đoạn IV Phúc âm Matthêu, nó có tên là MẦU NHIỆM NƯỚC TRỜI.

Đoạn IV này có 2 phần:

+ Phần I: PHẦN KÝ THUẬT (Gồm 2 chương 11, 12).

+ Phần II: NHỮNG BÀI GIẢNG BẰNG DỤ NGÔN, đó là những Bài giảng về Nước Trời bằng dụ ngôn, như: Dụ ngôn Người Gieo giống, dụ ngôn Cỏ lùng, dụ ngôn hạt cải, dụ ngôn men trong bột…

Như vậy hôm nay chúng ta chính thức bước vào Chương 12 phúc âm Matthêu, ta sẽ gặp những cuộc tranh luận “nảy lửa” giữa Chúa Giêsu và Nhóm Pharisiêu.

Đây là Nhóm có ác ý nhất đối với Chúa Giêsu trong các nhóm của Do Thái thời bấy giờ, họ sẽ tấn công Ngài vào những vấn đề cốt yếu của Do Thái giáo, cụ thể là ngày Sabbat.

Như ta biết Ngày Sabat là ngày người ta không được làm việc xác mà phải dành riêng hẳn ngày này để thờ phượng Thiên Chúa.

Cụ thể người ta sẽ tụ họp trong các hội đường để nghe giảng giải Kinh thánh và hát Thánh vịnh.

Độc giả có thể đặt câu hỏi:

Tại sao nhóm Pharisiêu lại hay công kích Chúa Giêsu về ngày Sabbat này?

Thưa, vì nó luôn đụng chạm đến công việc: Giảng dạy và chữa lành của Chúa Giêsu vì Ngài hay thực hiện nó trong ngày Sabbat.

Như ta biết, trong nước Do Thái chỉ có một Đền thờ duy nhất, đó là Đền thờ Giêrusalem, còn hội đường thì có ở khắp nơi.

Theo quy định cứ khoảng 30 nóc gia là có một hội đường với mục đích giúp cho người Do Thái không lỗi luật trong ngày Sabbat, vì theo luật người ta không được đi quá 5km (có tài liệu còn nói không được đi quá 5.000 bước chân).

Như vậy trong ngày Sabbat mọi người đều có thể đến hội đường để nghe Kinh thánh, nghe giảng giải Kinh thánh và hát Thánh vịnh mà không bị lỗi luật vì đi quá 5.000 bước chân.

Chính vì người ta chỉ đến hội đường một tuần một lần (luật buộc), nên Chúa Giêsu thường dùng hội đường là nơi chữa bệnh, vì thế thường xảy ra xung đột với nhóm Pharisiêu.

Nhưng vấn đề ở đây, không phải là Luật kiêng việc xác, mà người Pharisiêu đã biến ngày Sabbat trở thành ngày xơ cứng, xơ cứng trước nỗi đau khổ và bất hạnh của người khác, người ta không được làm gì hết kể cả việc chữa bệnh.

Họ còn muốn Chúa Giêsu cũng không được chữa bệnh trong ngày này. Thậm chí người ta cũng không được làm gì trước những nhu cầu cấp bách của cuộc sống, như phải nhịn đói, chấp nhận chết vì đói mà không được làm việc…

Trước thái độ giữ luật quá cứng ngắc và hình thức này, Chúa Giêsu phải lên tiếng chấn chỉnh.

Bằng chứng, Chúa Giêsu luôn vi phạm để chữa bệnh trong ngày Sabbat, vì không có luật nào có thể giới hạn lòng thương xót của Thiên Chúa, cho dù đó là ngày Sabbat. Không có luật nào bắt Thiên Chúa không được làm việc trong ngày này, phải làm việc trong ngày kia.

Thánh sử Gioan viết: “Cho đến nay, Cha tôi vẫn làm việc, thì tôi cũng làm việc.” Bởi vậy, người Do-thái lại càng tìm cách giết Đức Giê-su, vì không những Người phá luật sa-bát, lại còn nói Thiên Chúa là Cha của mình, và như thế là tự coi mình ngang hàng với Thiên Chúa.” (Ga 5, 17 – 18).

Chúa Giêsu vẫn làm việc vì cho đến giờ, cho đến ngày tận thế Chúa Cha vẫn làm việc nên Ngài vẫn làm việc.

Chúa Giêsu từng tuyên bố: “’Ta muốn lòng nhân từ, chứ không muốn hy lễ’, chắc các ông không bao giờ lên án những người vô tội, vì chưng Con Người cũng là chủ ngày Sabbat”. Chúa Giêsu vẫn làm chủ cả ngày Sabbat, nên Ngài có quyền xử dụng nó theo như ý Ngài muốn.

Vì thế trong Chương 12 này, Matthêu sẽ tường thuật những cuộc tranh luận nảy lửa giữa Chúa Giêsu và Nhóm Pharisiêu.

Đó là bối cảnh bài Tin mừng hôm nay.

Chúng ta bắt đầu đi vào Bài Tin mừng:

“KHI ẤY, VÀO NGÀY SABBAT, CHÚA GIÊSU ĐI NGANG CÁNH ĐỒNG LÚA. CÁC MÔN ĐỆ CỦA NGƯỜI ĐÓI, LIỀN BỨT BÔNG LÚA MÀ ĂN”.

Matthêu cho chúng ta biết hôm nay là ngày Sabbat, thầy trò Chúa Giêsu đi ngang cánh đồng lúa để đến hội đường. Các môn đệ của Ngài đói liền bứt bông lúa mà ăn.

Theo cái nhìn của người Pharisiêu, đây là hành vi lỗi luật.

Vì đối với truyền thống Do Thái: việc bứt lúa được coi như việc gặt lúa là một trong 39 việc cấm làm trong ngày Sa-bát.

Bài Tin mừng hôm nay (Mt 12, 1-8) được cả 3 thánh sử Nhât Lãm tường thuật:

+ Matthêu: (Mt 12, 1-8).
+ Marcô: (Mc 2, 23 – 28).
+ Luca: (Lc 6, 1-5).

Ở Luca và Marcô còn mô tả chi tiết, ấn tượng hơn: “Vào một ngày sa-bát, Đức Giê-su đi băng qua một cánh đồng lúa; các môn đệ bứt lúa, vò trong tay mà ăn”(Lc 6, 1).

Như vậy nếu ở Matthêu chỉ có việc bứt lúa thôi, thì ở Luca lại có thêm việc vò lúa trong tay mà ăn.

Giới làm luật Do Thái đã bóp méo luật Sabbat khi họ phóng đại một việc rất nhỏ thành cái gì lớn lao để quy vào việc lỗi luật Sabbat, như:

BỨT LÚA = “Gặt”
VÒ LÚA TRONG TAY = “Xay”
THỔI VỎ ĐI = “Sàng”
LÀM LÚA SẴN SÀNG ĐỂ ĂN = “Chuẩn bị bữa ăn”.

Như vậy các môn đệ của Chúa Giêsu đã làm 2 việc không được làm trong ngày Sabbat, đó là: bứt lúa và vò lúa trong tay, vì nó được phóng đại lên thành việc gặt và xay lúa, như vậy đã lỗi luật Sabbat.

Nhưng cái lý do mà Matthêu nêu ra, đó là: “CÁC MÔN ĐỆ CỦA NGƯỜI ĐÓI”. Đây chính mấu chốt cuộc tranh luận giữa Chúa Giêsu và nhóm Pharisiêu.

“VÌ ĐÓI”.

Trong các phiên xử công bằng của toà án từ xưa đến nay:

Không phải cứ giết người đều bị án tử hình, không phải cứ đứng đường là gái mại dâm, mà người ta phải xét đến cái động lực cho các hành vi này. Nếu một người vì quá đói, đưa họ đến hành động như vậy, thì tội sẽ được cứu xét và giảm khinh, có khi còn cho là vô tội nữa.

“THẤY VẬY, CÁC NGƯỜI BIỆT PHÁI THƯA VỚI NGƯỜI RẰNG: “KÌA, CÁC MÔN ĐỆ CỦA NGÀI LÀM ĐIỀU KHÔNG ĐƯỢC PHÉP LÀM TRONG NGÀY SABBAT”

Nhóm Biệt phái chỉ chờ có thế để có cớ công kích Chúa Giêsu. Mặc dù họ chỉ than phiền các môn đệ, nhưng cái đích mà họ muốn nhắm đến, đó là Chúa Giêsu, họ muốn nói rằng: Ngài không biết dạy dỗ các môn đệ của Ngài.

“NGƯỜI NÓI VỚI CÁC ÔNG RẰNG: “CÁC ÔNG KHÔNG ĐỌC THẤY ĐAVÍT VÀ NHỮNG NGƯỜI ĐI VỚI ÔNG ĐÃ LÀM GÌ KHI ĐÓI LẢ SAO?

CÁC ÔNG CŨNG KHÔNG ĐỌC THẤY ĐAVÍT VÀO ĐỀN THỜ CHÚA ĂN BÁNH TRƯNG HIẾN, BÁNH MÀ ÔNG VÀ CÁC KẺ THEO ÔNG KHÔNG ĐƯỢC PHÉP ĂN, CHỈ TRỪ CÁC TƯ TẾ ĐƯỢC ĂN MÀ THÔI SAO?”

Trước thái độ công kích của người Pharisêu, Chúa Giêsu đã “bênh vực” cho học trò mình, khi Ngài đưa cho họ câu hỏi:

“Các ông chưa bao giờ đọc trong Sách thánh sao?”.

Chúa Giêsu có ý muốn vạch ra cái thói giả hình, thói vạch lá tìm sâu của người Pharisêu. Họ chỉ biết chúi mũi vào sách luật, đã vậy còn hiểu sai, và chờ chực sư vô ý của người khác để tìm cách bắt bẻ.

Kinh thánh đâu phải chỉ có sách Đệ Nhị luật mà còn nhiều cuốn sách khác, ví dụ Sách Các Vua. Cụ thể Chúa Giêsu đưa ra trường hợp Vua Đavít, một ông vua đạo đức mà mọi người Do Thái đều biết, ông đã xử sự thế nào trong trường hợp bị đói, ông còn hành động gấp nhiều lần so với các môn đệ của Ngài? “ĂN BÁNH TRƯNG HIẾN, BÁNH MÀ ÔNG VÀ CÁC KẺ THEO ÔNG KHÔNG ĐƯỢC PHÉP ĂN, CHỈ TRỪ CÁC TƯ TẾ ĐƯỢC ĂN”

Chúa Giêsu trả lời cho người Pharisêu bằng cách trưng dẫn chuyện vua Đavít. Theo truyền thống Do Thái, vua này thường được coi là đạo đức mẫu mực. Đavít đã làm điều không được phép làm, đó là ăn Bánh Tiến (1Sm 21, 1-6). Bánh này gồm mười hai ổ lớn được đặt trước nhà tạm (Lv 24, 5-9). Vào mỗi ngày sabbát, bánh mới được thay, bánh cũ chỉ dành cho các tư tế.

Chúa Giêsu đã đưa ra 2 hành vi để so sánh: Một của các môn đệ, một của vua Đavit và đoàn tuỳ tùng. Cả hai đều hành xử trong lúc bị đói.

Hành vi của Vua Đavit và nhóm tuỳ tùng còn đáng lên án hơn nhiều, nhưng không thấy ai chê trách, còn môn đệ của Ngài lại bị nhóm Biệt Phái lên án, như vậy đủ thấy, họ chỉ là những con người chuyên vạch lá tìm sâu.

Chúa Giêsu ngầm nói cho người Biệt phái biết:

CÓ LUẬT TRỪ CHO LUẬT SABBAT TRONG TRƯỜNG HỢP BỊ ĐÓI.

Có nghĩa người ta có thể lỗi luật mà không thể quy trách nhiệm trong lúc bị đói, phải duy trì sự sống của con người, đó mới là ƯU TIÊN SỐ MỘT.

“HAY CÁC ÔNG KHÔNG ĐỌC THẤY TRONG LUẬT RẰNG: NGÀY SABBAT, CÁC TƯ TẾ TRONG ĐỀN THỜ VI PHẠM NGÀY SABBAT MÀ KHÔNG MẮC TỘI ĐÓ SAO? TÔI BẢO CHO CÁC ÔNG BIẾT, ĐÂY CÓ ĐẤNG CÒN TRỌNG HƠN ĐỀN THỜ NỮA.

Chúa Giêsu còn đưa ra thêm một trường hợp nữa để giải thích:

Mặc dù Luật Sabbat cấm người người ta không được làm bất kỳ công việc gì trong ngày đó. Nhưng trường hợp các tư tế vẫn được miễn trừ, vì ngay trong ngày Sabbat, các tư tế vẫn phải thi hành phận sự tư tế của mình trong Đền thờ mà không mắc lỗi gì. Sách Luật đã nói rõ như vậy.

Tại sao các tư tế không bị lỗi luật? Thưa chính Đền thờ là lý do miễn trừ cho các tư tế trong ngày Sabbat.

Chúa Giêsu cho người Biệt Phái biết: Ngài còn cao trọng hơn Đền thờ nữa, vì Đền thờ là nơi Chúa ngự, người ta đến đó để thờ phượng Thiên Chúa. Nhưng ở đây Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa, là Thiên Chúa. Giữa Đền thờ và Thiên Chúa, ai cao trọng hơn? Dĩ nhiên Chúa Giêsu cao trọng hơn.

Như vậy, nếu Đền thờ đã miễn trừ cho các tư tế không lỗi luật trong ngày Sabbat, thì sự hiện diện của Chúa Giêsu đây sẽ miễn trừ cho các môn đệ của Ngài không lỗi luật trong ngày Sabbat.

“VÌ NẾU CÁC ÔNG BIẾT ĐƯỢC ĐIỀU NÀY LÀ, ‘TA MUỐN LÒNG NHÂN TỪ, CHỨ KHÔNG MUỐN HY LỄ’, CHẮC CÁC ÔNG KHÔNG BAO GIỜ LÊN ÁN NHỮNG NGƯỜI VÔ TỘI, VÌ CHƯNG CON NGƯỜI CŨNG LÀ CHỦ NGÀY SABBAT”

Chúa Giêsu đã trích lời Kinh Thánh: “Ta muốn lòng nhân từ, chớ không phải hy lễ.” Đối với Chúa Giêsu, lòng nhân từ quan trọng hơn là sự thanh sạch theo đúng luật. Chúa đề cập đến truyền thống tiên tri để nói rằng đối với Thiên Chúa lòng thương xót có giá trị hơn tất cả mọi hy lễ (Hs 6:6; Is 1:10-17). Người Biệt Phái là những con người giữ luật một cách chặt chẽ nhưng lại thiếu tâm tình bên trong. Họ thích soi mói người khác để bắt bẻ.

Chúa Giêsu khẳng định các môn đệ của Ngài không lỗi luật ngày Sabbat, họ vô tội. Nếu người Biệt Phái hiểu rõ câu Kinh thánh: “Ta muốn lòng nhân từ, chớ không phải hy lễ.”Lòng nhân từ là cái mà Thiên Chúa thích nhất nơi con người.

Lòng nhân từ sẽ không kết án, lên án ai nhất là với người vô tội, mà còn tỏ ra khoan dung nữa. Như vậy Người Biệt Phái không có lý do gì để kết án các môn đệ.

“VÌ CHƯNG CON NGƯỜI CŨNG LÀ CHỦ NGÀY SABBAT”

Chúa Giêsu khẳng định Ngài là chủ Ngày Sabbat. Là chủ, có nghĩa Ngài sẽ có toàn quyền trên nó, Ngài sẽ cho Ngày Sabbat một ý nghĩa mới, đó là ngày người ta phụng thờ Thiên Chúa dành cho Ngài một ngày hướng trọn vẹn về Ngài trong suốt tuần lễ bôn ba vất vả mưu sinh, đó cũng là ngày yêu thương, ngày người ta được chữa lành.

Lạy Chúa là chủ tể thời gian và mọi công việc. Xin cho mọi công việc chúng con làm từ tư tưởng đến hành động đều do Chúa điều khiển và dẫn dắt để không đi ngoài Thánh ý của Chúa và luôn phù hợp với Tin Mừng của Chúa.

Amen.
______________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

LỜI CHÚA THỨ SÁU TUẦN XV THƯỜNG NIÊN NĂM LẺ (21/7/2017) – (Mt 12, 1-8)