“CON HÃY CHĂN DẮT CÁC CHIÊN MẸ VÀ CHIÊN CON CỦA THẦY”
BÀI ĐỌC I: Cv 25, 13-21
“Đức Giêsu đã chết mà Phaolô quả quyết là vẫn sống”.
Trích sách Tông đồ Công vụ.
Trong những ngày ấy, vua Agrippa và Berni xuống Cêsarêa chào Phestô. Vì hai người lưu lại đó nhiều ngày, nên Phestô đem chuyện Phaolô trình nhà vua rằng: “Ở đây có một người tù Phêlixê để lại. Lúc tôi ở Giêrusalem, các thượng tế và kỳ lão Do-thái đã đến xin tôi lên án hắn. Tôi đã trả lời với họ rằng: ‘Người Rôma không có thói quen lên án người nào trước khi bị cáo đối diện với nguyên cáo, và có cơ hội bào chữa để thanh minh tội mình’. Vậy họ liền đến đây, ngày hôm sau tôi ngồi toà án, truyền điệu bị cáo đến. Các nguyên cáo đều có mặt, nhưng không đưa ra một tội trạng nào, như tôi đã ngờ trước; họ chỉ tố cáo hắn mấy điều về mê tín, về một Giêsu nào đó đã chết mà Phaolô quả quyết là vẫn sống. Đang phân vân về vấn đề ấy, tôi hỏi hắn có muốn đi Giêrusalem để được xét xử tại đó về các điều ấy không. Nhưng Phaolô nại đến thẩm quyền của hoàng đế Augustô, nên tôi đã truyền giữ hắn lại để nạp cho hoàng đế”.
Đó là lời Chúa.
ĐÁP CA: Tv 102, 1-2. 11-12. 19-20ab
Đáp: Chúa thiết lập ngai vàng Người ở cõi cao xanh (c. 19a).
Hoặc đọc: Alleluia.
Xướng: 1) Linh hồn tôi ơi, hãy chúc tụng Chúa, và toàn thể con người tôi, hãy chúc tụng thánh danh Người. Linh hồn tôi ơi, hãy chúc tụng Chúa, và chớ khá quên mọi ân huệ của Người. – Đáp.
2) Cũng như trời xanh cao vượt trên trái đất, lòng nhân Người còn siêu việt hơn thế trên kẻ kính sợ Người. Cũng như từ đông sang tây xa vời vợi, Người đã ném tội lỗi xa khỏi chúng tôi. – Đáp.
3) Chúa thiết lập ngai vàng Người ở cõi cao xanh, và vương quyền Người phủ trị trên khắp muôn loài. Hãy chúc tụng Chúa đi, chư vị thiên thần, dũng lực hùng anh, thi hành lời Chúa. – Đáp.
ALLELUIA: Ga 14, 18
Alleluia, alleluia! – Chúa phán: “Thầy sẽ không bỏ các con mồ côi: Thầy sẽ đến với các con và lòng các con sẽ vui mừng”. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Ga 21, 15-19
“Con hãy chăn dắt các chiên mẹ và chiên con của Thầy”
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Gioan.
Khi Chúa Giêsu đã tỏ mình ra cho các môn đệ, Người dùng bữa với các ông, và hỏi Simon Phêrô rằng: “Simon, con ông Gioan, con có yêu mến Thầy hơn những người này không?” Ông đáp: “Thưa Thầy: Có, Thầy biết con yêu mến Thầy”. Người bảo ông: “Con hãy chăn dắt các chiên con của Thầy”.
Người lại hỏi: “Simon, con ông Gioan, con có yêu mến Thầy không?” Ông đáp: “Thưa Thầy: Có, Thầy biết con yêu mến Thầy”. Người bảo ông: “Con hãy chăn dắt các chiên con của Thầy”.
Người hỏi ông lần thứ ba: “Simon, con ông Gioan, con có yêu mến Thầy không?” Phêrô buồn phiền, vì thấy Thầy hỏi lần thứ ba “Con có yêu mến Thầy không?” Ông đáp: “Thưa Thầy, Thầy biết mọi sự: Thầy biết con yêu mến Thầy” Người bảo ông: “Con hãy chăn dắt các chiên mẹ của Thầy. Thật, Thầy bảo thật cho con biết: khi con còn trẻ, con tự thắt lưng lấy và đi đâu mặc ý, nhưng khi con già, con sẽ giang tay ra, người khác sẽ thắt lưng cho con và dẫn con đến nơi con không muốn đến”. Chúa nói thế có ý ám chỉ Phêrô sẽ chết cách nào để làm sáng danh Thiên Chúa. Phán những lời ấy đoạn, Người bảo ông: “Con hãy theo Thầy”.
Đó là lời Chúa.
________________________
PHẦN MỞ ĐẦU:
Các Bài Đọc hôm nay cho chúng ta thấy những mẫu gương và lý do của việc hy sinh phục vụ.
TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Tông đồ Công vụ, Phaolô bị các người Do-thái trong Thượng Hội Đồng bắt nộp cho Thống-đốc Rôma, vì niềm tin vào Đức Kitô và sự loan truyền đạo lý của Ngài. Những nhà cầm quyền Rôma không dám tha cho Phaolô, dù không tìm thấy nơi ông tội gì đáng chết, vì họ sợ người Do-thái. Phaolô kháng cáo lên hoàng đế Caesar vì ông có quốc tịch Rôma.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Gioan, Chúa Giêsu hỏi Phêrô ba lần: “Anh có yêu mến Thầy không?” trước khi trao cho ông nhiệm vụ chăm sóc đoàn chiên của Ngài. Nếu không có tình yêu dành cho Chúa Giêsu, Phêrô không bao giờ có thể hy sinh nghề nghiệp để chăm sóc đoàn chiên, nhất là phải chịu tù đày và hy sinh mạng sống.
Chúng ta bắt đầu bước vào Bài Tin mừng:
____________________________
BÀI PHÂN TÍCH (Ga 21, 15-19)
BỐI CẢNH BÀI TIN MỪNG:
Hôm nay chúng ta chính thức tạm biệt DIÊN TỪ TIỆC LY để bước vào những sự kiện sau Phục sinh.
Sự kiện sau Phục sinh thì có nhiều, nhưng có một sự kiện mà ta phải chú ý đặc biệt, đó là Chúa Giêsu chính thức trao cho thánh Phêrô trách nhiệm lãnh đạo và dẫn dắt Giáo hội.
Trước đây, trước khi bước vào cuộc Khổ nạn, Chúa Giêsu đã trao trách nhiệm này cho Phêrô rồi.
Ta còn nhớ, sau khi Phêrô tuyên xưng niềm tin của mình vào Chúa Giêsu tại thành Cesarê Philipphê: “Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống” (Mt 16, 16). Chúa Giêsu đã đặt Phêrô làm thủ lĩnh Giáo hội.
Matthêu viết: “Còn Thầy, Thầy bảo cho anh biết: anh là Phê-rô, nghĩa là Tảng Đá, trên tảng đá này, Thầy sẽ xây Hội Thánh của Thầy, và quyền lực tử thần sẽ không thắng nổi. Thầy sẽ trao cho anh chìa khoá Nước Trời: dưới đất, anh cầm buộc điều gì, trên trời cũng sẽ cầm buộc như vậy; dưới đất, anh tháo cởi điều gì, trên trời cũng sẽ tháo cởi như vậy.” (Mt 16, 18 – 19).
Vậy tại sao, sau khi Phục sinh, Chúa Giêsu lại trao trách nhiệm cho Phêrô lần nữa? Vậy lần trao trách nhiệm cho Phêrô trước đây có còn giá trị không?
Ta thấy, trong những lần Chúa Giêsu trao trách nhiệm cho Phêrô thì hoàn toàn độc thoại, chỉ có mình Chúa Giêsu nói, Phêrô không nói lời nào, Chúa Giêsu cũng chưa hỏi Phêrô có đồng ý hay không để cho ông có dịp bầy tỏ ý kiến của mình.
Nếu xét theo ý nghĩa của các buổi tấn phong hay truyền chức, thì buổi lễ đó chưa trọn vẹn, vì các tiến chức chưa bày tỏ quan điểm ưng thuận hay không.
Bài Tin mừng hôm nay được diễn ra sau khi cuộc Khổ nạn đã kết thúc và Chúa Giêsu cho Phêrô có dịp để bày tỏ ý kiến. Như vậy, việc Chúa Giêsu tấn phong cho Phêrô làm thủ lĩnh Giáo hội mới thực sự trọn vẹn.
Hôm nay Thánh Phêrô mới chính thức là Giáo hoàng tiên khởi.
Đó là bối cảnh bài Tin mừng hôm nay.
“KHI CHÚA GIÊSU ĐÃ TỎ MÌNH RA CHO CÁC MÔN ĐỆ, NGƯỜI DÙNG BỮA VỚI CÁC ÔNG”
Khung cảnh của Bài Tin mừng hôm nay, đó là tại bờ hồ Galilê, nó còn được gọi bằng các tên khác: hồ Ghennêxarét, hồ Tibêriát. Đó là một trong hai Biển hồ: Biển hồ Galilê và Biển chết.
Cũng tại Biển hồ Galilê này Chúa Giêsu đã kêu gọi các môn đệ đầu tiên, đó là 2 cặp anh em: Phêrô – Anrê; Giacôbê – Gioan. Chúa gọi các ông: “Hãy theo Ta”. Hôm nay, Chúa Giêsu đã tỏ mình cho các môn đệ, sau khi Ngài Phục sinh.
Chúa Giêsu đã tỏ mình cho các môn đệ bằng phép lạ mẻ cá đầy, sau khi các ông đã vất vả suốt đêm mà không bắt được gì, Chúa hiện ra dưới dạng khách thăm biển vào sáng sớm. Trong khi các môn đệ chưa nhận ra Chúa Giêsu, thì Gioan nói với Phêrô.
Gioan viết: “Người môn đệ được Đức Giê-su thương mến nói với ông Phê-rô: “Chúa đó! ” Vừa nghe nói “Chúa đó! “, ông Si-môn Phê-rô vội khoác áo vào vì đang ở trần, rồi nhảy xuống biển” (Ga 21, 7)
Độc giả có thể đặt câu hỏi:
Tại sao Phụng vụ lại cho đọc đoạn Tin mừng này, khi Chúa Giêsu đã về trời?
Thưa: Chúng ta sắp đến ngày mừng kính Chúa Thánh Thần, đó cũng là thời điểm khai sinh Giáo hội. Vấn đề xác định Người đứng đầu Giáo hội rất quan trọng. Do đó Bài Tin mừng hôm nay cho chúng ta thấy vai trò nổi bật của Phêrô. Chính Chúa Giêsu đã giao trọng trách cho Phêrô chăn dắt các chiên con và chiên mẹ trong Giáo hội.
Như vậy, có thể nói, trong giờ phút cuối cùng trước khi Ngài từ biệt các môn đệ, Chúa Giêsu sẽ sát hạch về lòng yêu mến và sự trung thành của Phêrô trước khi giao cho ông trọng trách chăn dắt đoàn chiên Chúa.
“KHI CHÚA GIÊSU ĐÃ TỎ MÌNH RA CHO CÁC MÔN ĐỆ, NGƯỜI DÙNG BỮA VỚI CÁC ÔNG”
Gioan muốn tổng kết lại những lần Chúa Giêsu phục sinh hiện ra với các môn đệ theo số đông. Gioan nói đây là lần thứ ba:
+ Hai lần trước Ngài hiện ra cách nhau 8 ngày: Khi không có Tôma và sau đó có Tôma. (Ga 20, 19 – 29)
+ Lần thứ ba này Ngài hiện ra tại Biển hồ Tibêria.
Ngài vẫn tỏ mình cho thế giới hôm nay. Ta có nhận biết Đức Giêsu trong cuộc đời mình không? Đó là câu hỏi mà ta phải trả lời, còn Ngài, Ngài vẫn tỏ mình cho những ai tìm kiếm Ngài, vẫn tỏ mình cho những ai yêu mến và tìm kiếm Chân, Thiện, Mỹ trong cuộc đời này.
Đức Kitô Phục Sinh luôn có mặt trong đời ta: trong bữa cơm thanh đạm của gia đình. Ngài hiện diện nơi sở làm, trên nương rẫy, trong lớp học,… và nơi mọi sinh hoạt thầm lặng không tên của ta. Để nhận ra sự hiện diện ẩn mình của Ngài, chỉ cần ta có con mắt đức tin và tình yêu.
“CHÚA HỎI SIMON PHÊRÔ RẰNG: “SIMON, CON ÔNG GIOAN, CON CÓ YÊU MẾN THẦY HƠN NHỮNG NGƯỜI NÀY KHÔNG?” ÔNG ĐÁP: “THƯA THẦY: CÓ, THẦY BIẾT CON YÊU MẾN THẦY”. NGƯỜI BẢO ÔNG: “CON HÃY CHĂN DẮT CÁC CHIÊN CON CỦA THẦY”.
“SIMON, CON ÔNG GIOAN, CON CÓ YÊU MẾN THẦY HƠN NHỮNG NGƯỜI NÀY KHÔNG?”
Tại sao Chúa không hỏi Phêrô một câu hỏi khác, đòi hỏi ông với những đòi hỏi mà thế gian thường sát hạch trước khi giao cho ai đó một nhiệm vụ quan trọng, chẳng hạn: hỏi về bằng cấp, hỏi về khả năng, sự nhiệt tình và lòng trung thành mà Chúa chỉ hỏi: “CON CÓ YÊU MẾN THẦY HƠN NHỮNG NGƯỜI NÀY KHÔNG?”
Thưa, đối với Chúa, Ngai chỉ cần tình yêu đối với Ngài, đó mới là điều quan trọng. Vì chỉ có tình yêu người ta mới có thể hoàn thành trọng trách được giao phó, mới dám dấn thân trọn vẹn.
Nhưng trong câu hỏi của Chúa Giêsu: “YÊU MẾN THẦY HƠN NHỮNG NGƯỜI NÀY KHÔNG?”. Có nghĩa Ngài đòi hỏi Phêrô phải yêu Chúa trên tất cả. Phải yêu Chúa trên tất cả, ông mới dám toàn tâm toàn lực cho nhiệm vụ Chúa sắp giao phó.
Chúa Giêsu muốn nhắc nhở cho Phêrô biết phải có tình yêu Chúa ông mới có thể hoàn tất sứ vụ Ngài trao; vì đó là sứ vụ rất khó khăn và đòi nhiều hy sinh và kiên nhẫn. Đó cũng là sứ vụ rất dễ bị nản chí và bỏ cuộc, vì không được đền bù bằng địa vị và lương bổng.
Đây là câu hỏi Chúa cũng muốn hỏi Kitô hữu chúng ta, chúng ta liên tưởng đến vai trò Ki-Tô hữu của mình, chúng ta có đặt tình yêu Chúa trên hết mọi sự không; trong khi đó có biết bao sự quyến rũ bên cạnh và trước mắt chúng ta, chúng ngọt ngào và êm ái như là đang chiều chuộng chúng ta, săn sóc chúng ta, nhưng thực ra tất cả các điều đó đều dẫn chúng ta vào sự nô lệ cho chúng và chúng sẽ đưa chúng ta vào vực thẳm đời đời.
Ước gì chúng ta tỉnh thức để chọn lựa cho đúng, vì phần rỗi của mỗi chúng ta.
“ÔNG ĐÁP: “THƯA THẦY: CÓ, THẦY BIẾT CON YÊU MẾN THẦY”
Khác với một Phêrô bốc đồng, nông nổi như thường thấy. Lần này ông như trầm hẳn xuống và đã trả lời rất chín chắn: “ Thưa Thầy: có, Thầy biết con yêu mến Thầy”.
“Thầy biết con”, chứ không phải “con biết con”. Thầy thấu suốt mọi sự , Thầy biết con rõ hơn con biết con, Thầy biết con yêu mến Thầy.
Câu trả lời của Phêrô trước mặt các tông đồ khác đã làm cho Chúa Giêsu hài lòng và Ngài giao cho ông trọng trách. “CON HÃY CHĂN DẮT CÁC CHIÊN CON CỦA THẦY”
“NGƯỜI LẠI HỎI: “SIMON, CON ÔNG GIOAN, CON CÓ YÊU MẾN THẦY KHÔNG?” ÔNG ĐÁP: “THƯA THẦY: CÓ, THẦY BIẾT CON YÊU MẾN THẦY”. NGƯỜI BẢO ÔNG: “CON HÃY CHĂN DẮT CÁC CHIÊN CON CỦA THẦY”.
Cũng vẫn câu hỏi của Chúa Giêsu và câu trả lời của Phêrô mà Bài Tin mừng lặp lại lần thứ hai. Chúa Giêsu lại giao cho Phêrô trọng trách chăn dắt các chiên con của Ngài
“Các chiên con”, ý ám chỉ tất cả các Kitô hữu trong Giáo hội, cụ thể là các giáo dân.
Gioan trong Chương 10 thường ví Chúa Giêsu là vị Mục tử nhân lành. Gioan viết: “Tôi chính là Mục Tử nhân lành. Mục Tử nhân lành hy sinh mạng sống mình cho đoàn chiên” (Ga 10, 11). Như vậy Đoàn chiên của Chúa chính là Giáo hội, trong đó có chiên mẹ và chiên con. Dĩ nhên trong đoàn chiên đó: chiên con bao giờ cũng nhiều hơn chiên mẹ.
“NGƯỜI HỎI ÔNG LẦN THỨ BA: “SIMON, CON ÔNG GIOAN, CON CÓ YÊU MẾN THẦY KHÔNG?” PHÊRÔ BUỒN PHIỀN, VÌ THẤY THẦY HỎI LẦN THỨ BA “CON CÓ YÊU MẾN THẦY KHÔNG?” ÔNG ĐÁP: “THƯA THẦY, THẦY BIẾT MỌI SỰ: THẦY BIẾT CON YÊU MẾN THẦY” NGƯỜI BẢO ÔNG: “CON HÃY CHĂN DẮT CÁC CHIÊN MẸ CỦA THẦY”
“PHÊRÔ BUỒN PHIỀN”
Bị hạch hỏi tới ba lần, Phêrô cảm thấy đau xót khi liên tưởng tới ba lần ông chối Thầy. Đó là thái độ cực kỳ tế nhị của Chúa Giêsu. Người không hề nhắc lại với Phêrô về tội lỗi của ông! Người chỉ yêu cầu ông ba “lần biểu lộ tình yêu! “Anh có mến Thầy không?”.
Câu hỏi đó, ngày nay đức Giêsu cũng đang đặt ra cho chúng ta. Trong thinh lặng, chúng ta lắng nghe câu hỏi trên: “‘Này anh X… anh có yêu Thầy không?”. Mỗi người hãy thay tên X bằng tên riêng của mình.
Câu trả lời của Phêrô lần thứ ba này cũng mạnh hơn 2 lần trước: “Thầy biết mọi sự: Thầy biết con yêu mến Thầy”. Vâng Thầy biết hết, Thầy biết rõ mọi sự, Thầy biết mọi ngõ ngách trong trái tim con, Thầy biết con yêu mến Thầy.
Và cũng trong lần thứ ba này, Chúa Giêsu giao cho Phêrô một trọng trách lớn hơn: “Con hãy chăn dắt các chiên mẹ của Thầy”. Đây là Quyền tối thượng của Giáo Hoàng. Đức Giáo hoàng trên danh nghĩa chỉ là Giám mục Rôma, nhưng Ngài sẽ cai quản cả Giáo hội hoàn vũ. Đức Giáo Hoàng sẽ chăn dắt các Giám mục, Hồng y, Linh mục,…. Nói chung hàng Giáo sĩ.
Tóm lại, Chúa Giêsu giao cho Phêrô chăn dắt các chiên con của Ngài đến 2 lần, nhưng giao chăn dắt các chiên mẹ chỉ 1 lần, các con số này chỉ muốn nói lên rằng: trong đoàn chiên của Chúa Giêsu, Giáo hội, số chiên con, giáo dân bao giờ cũng đông gấp bội so với hàng Giáo sĩ.
Các con số này cũng chỉ muốn nói lên quyền tối thượng của Phêrô, cũng như các người kế vị ngài, là các Giáo hoàng. Đó là quyền tuyệt đối của Giáo hoàng trên cả Giáo hội.
“THẬT, THẦY BẢO THẬT CHO CON BIẾT: KHI CON CÒN TRẺ, CON TỰ THẮT LƯNG LẤY VÀ ĐI ĐÂU MẶC Ý, NHƯNG KHI CON GIÀ, CON SẼ GIANG TAY RA, NGƯỜI KHÁC SẼ THẮT LƯNG CHO CON VÀ DẪN CON ĐẾN NƠI CON KHÔNG MUỐN ĐẾN”. CHÚA NÓI THẾ CÓ Ý ÁM CHỈ PHÊRÔ SẼ CHẾT CÁCH NÀO ĐỂ LÀM SÁNG DANH THIÊN CHÚA”
“KHI CON CÒN TRẺ……… NHƯNG KHI CON GIÀ”
“Khi con còn trẻ”: Tuổi trẻ như biểu tượng của tự do và hoạt động (“Anh đi đâu tuỳ ý”)… và Tuổi già như biểu tượng của sự gò bó và thụ động (“một người khác sẽ thắt lưng cho anh”), nghĩa là sự từ bỏ triệt để của tuổi già đầy yếu đuối khiến ta không thể tự mình ăn mặc được nữa)…
Thái độ thụ động, đành phải chấp nhận này, cũng là cách thế thuận theo của Đức Giêsu trên thập giá. ” Đó là hoạt động cuối cùng của con người khi chỉ còn biết phó mình trong bàn tay của một Đấng khác: đó chính là tác động yêu thương.
Thái độ này không làm giảm thiểu hay làm mất thể diện Thiên Chúa, nhưng là tôn vinh Người. Đối với Đức Giêsu, cái chết là hoạt động cuối cùng.
Noi gương Thầy Chí Thánh, Phêrô can đảm từ bỏ mọi sự: gia đình, nghề nghiệp, danh vọng, để lãnh trách nhiệm coi sóc đoàn chiên Chúa là Giáo Hội, trong giai đoạn đầu cực kỳ khó khăn; và trong khi về già, ông sẵn sàng chịu chết vì Danh Chúa. Chỉ có một điều khác với Chúa Giêsu là ông xin cho được chịu đóng đinh ngược, vì ông cảm thấy mình không xứng đáng để chịu đóng đinh như Chúa.
Làm mục tử là tiếp nối công việc của Thầy Giêsu Mục tử nhân hậu, nên cũng phải sẵn sàng chấp nhận cái chết như Thầy, chết cho đoàn chiên, chết để tôn vinh Thiên Chúa
“PHÁN NHỮNG LỜI ẤY ĐOẠN, NGƯỜI BẢO ÔNG: “CON HÃY THEO THẦY”.
Sau khi giao trọng trách cho Phêrô chăn dắt đoàn chiên Ngài, Chúa Giêsu mời gọi ông đứng lên để đi theo Ngài. Dứt khoát bước đi theo Chúa.
Như vậy tại Biển hồ Galilê này, Phêrô đã được Chúa Giêsu mời gọi ông theo Ngài đến 2 lần: Lần đầu đi theo Ngài để làm Tông đồ, còn lần này, đi theo để chăn dắt Giáo hội của Chúa Giêsu.
Lạy Chúa, đoạn Tin Mừng dạt dào cảm xúc hôm nay như một sự an ủi cho bản thân con. Dù cho người đời có hiểu lầm, có bỏ rơi, thậm chí có loại trừ con đi nữa, nhưng vẫn còn có Chúa hiểu con, miễn là con còn lòng yêu Chúa.
Tương lai của con đã được được Chúa tiên báo như nói trước về cái chết của Phêrô: “Anh sẽ dang tay ra cho người khác thắt lưng và dẫn anh đến những nơi anh chẳng muốn” (Ga 21,18). Có nghĩa là con không thể tự định đoạt cho cuộc đời của mình mà là “người khác”.
Người khác ở đây có khi là anh em, bạn bè, những người thân yêu, có thể có những lúc sẽ “quay gót đạp con”. Chúa chấp nhận cả những điều đó. Nhưng “người khác” quan trọng nhất là chính Chúa. Cuộc đời con là của Chúa.
Amen.
________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

