“CHÚNG TÔI TỪ PHÆ¯Æ NG ÄÔNG ÄẾN THỜ LẠY ÄỨC VUA”.
BÀI ÄỌC I: Is 60, 1-6
“Vinh quang Chúa xuất hiện trên ngươi”.
TrÃch sách Tiên tri Isaia.
Hãy đứng lên, hãy toả sáng ra, hỡi Giêrusalem! Vì sá»± sáng cá»§a ngươi đã tá»›i, vì vinh quang cá»§a Chúa đã bừng dáºy trên mình ngươi.
Kìa tối tăm Ä‘ang bao bá»c địa cầu, vì u minh phá»§ kÃn các dân, nhưng trên mình ngươi Chúa Ä‘ang đứng dáºy, vì vinh quang cá»§a Ngà i xuất hiện trên mình ngươi. Chư dân sẽ lần bước tìm vá» sá»± sáng cá»§a ngươi, và các vua hướng vỠánh bình minh cá»§a ngươi.
Hãy ngước mắt lên chung quanh, và hãy nhìn coi: tất cả những ngưá»i đó Ä‘ang táºp há»p, Ä‘ang tìm đến vá»›i ngươi; các con trai cá»§a ngươi tá»± đà ng xa Ä‘i tá»›i, và các con gái ngươi đứng dáºy từ khắp bên hông.
BâÌy giá» ngươi sẽ nhìn coi, và ngươi trở nên rá»±c rỡ, tim ngươi sẽ rạo rá»±c và sẽ phồng lên. Bởi vì những kho tà ng bể khÆ¡i tuôn đến vá»›i ngươi, nguồn phú túc cá»§a chư dân sẽ tá»›i tay ngươi. Những con lạc đà trà n ngáºp vây phá»§ lấy ngươi, những lạc đà má»™t bướu tá»± xứ MaÄ‘ian và Epha; tất cả những ai từ Saba Ä‘i tá»›i, Ä‘em theo và ng và nhÅ© hương, và há» sẽ tuyên rao lá»i ca ngợi Chúa.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 71, 2. 7-8. 10-11a. 12-13
Äáp: Lạy Chúa, má»i dân tá»™c trên địa cầu Ä‘á»u thá» lạy Chúa (x. c. 11b).
Lạy Chúa, xin ban quyá»n xét Ä‘oán khôn ngoan cho đức vua, và ban sá»± công chÃnh cho hoà ng tá», để ngưá»i Ä‘oán xét dân Chúa cách công minh, và phân xá» ngưá»i nghèo khó cách chÃnh trá»±c. – Äáp.
Sá»± công chÃnh và ná»n hoà bình viên mãn sẽ triển nở trong triá»u đại ngưá»i, cho đến khi mặt trăng không còn chiếu sáng. Và ngưá»i sẽ thống trị từ biển nỠđến biển kia, từ sông cái đến táºn cùng trái đất. – Äáp.
Vì ngưá»i sẽ giải thoát kẻ nghèo khó khá»i tay kẻ quyá»n thế, và sẽ cứu ngưá»i bất hạnh không ai giúp đỡ. Ngưá»i sẽ thương xót kẻ yếu Ä‘uối và ngưá»i thiếu thốn, và cứu thoát mạng sống kẻ cùng khổ. – Äáp.
Chúc tụng danh ngưá»i đến muôn Ä‘á»i, danh ngưá»i còn tồn tại lâu dà i như mặt trá»i. Vì ngưá»i, các chi hỠđất hứa sẽ được chúc phúc, và các dân nước sẽ ca ngợi ngưá»i. – Äáp.
BÀI ÄỌC II: Ep 3, 2-3a. 5-6
“Bây giỠđược tá» ra rằng các dân ngoại được đồng thừa tá»± lá»i hứa”.
TrÃch thư Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Êphêxô.
Anh em thân mến, (chắc) anh em đã nghe biết rằng: Thiên Chúa đã ban cho tôi việc phân phát ân sá»§ng cho anh em, là theo Æ¡n mạc khải cho tôi biết, tôi đã được thấu hiểu mầu nhiệm mà con cái loà i ngưá»i các thế hệ khác không được biết, nhưng nay đã mạc khải cho các thánh Tông đồ cá»§a Ngưá»i, và cho các vị Tiên tri, nhá» Thánh Thần. Và nhá» Tin Mừng, các dân ngoại được nên đồng thừa tá»±, đồng má»™t thân thể và đồng thông phần vá»›i lá»i hứa cá»§a Ngưá»i trong Chúa Giêsu Kitô.
Äó là lá»i Chúa.
ALLELUIA: Mt 2, 2
Alleluia, alleluia! – Chúng tôi đã nháºn thấy ngôi sao cá»§a Ngưá»i ở Äông phương, và chúng tôi đã đến để triá»u bái Ngưá»i. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Mt 2, 1-12
“Chúng tôi từ phương Äông đến thá» lạy Äức Vua”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi Chúa Giêsu sinh hạ tại Bêlem thuá»™c xứ GiuÄ‘a, trong Ä‘á»i vua Hêrôđê, có mấy nhà đạo sÄ© từ Äông phương tìm đến Giê-rusalem. Các ông nói: “Vua ngưá»i Do-thái má»›i sinh ra hiện Ä‘ang ở đâu? Chúng tôi đã nháºn thấy ngôi sao cá»§a Ngưá»i ở Äông phương, và chúng tôi đến để triá»u bái Ngưá»i”. Nghe nói thế, vua Hêrôđê bối rối, và tất cả Giêrusalem cùng vá»›i nhà vua. Vua đã triệu táºp tất cả các đại giáo trưởng và luáºt sÄ© trong dân, và há»i há» cho biết nÆ¡i mà Äức Kitô sinh hạ. Há» tâu nhà vua rằng: “Tại Bêlem thuá»™c xứ GiuÄ‘a, vì đó là lá»i do Äấng Tiên tri đã chép: Cả ngươi nữa, hỡi Bêlem, đất GiuÄ‘a, không lẽ gì ngươi bé nhá» hÆ¡n hết trong các thà nh trì cá»§a GiuÄ‘a, vì tá»± nÆ¡i ngươi sẽ xuất hiện má»™t thá»§ lãnh, Ngưá»i đó sẽ chăn nuôi Israel dân tá»™c cá»§a Ta”.
Bấy giá» Hêrôđê ngầm triệu táºp mấy nhà đạo sÄ© tá»›i, cặn kẽ há»i han há» vá» thá»i giá» ngôi sao đã hiện ra. Rồi vua đã phái há» Ä‘i Bêlem và dặn rằng: “Các khanh hãy Ä‘i Ä‘iá»u tra cẩn tháºn vá» Hà i Nhi, rồi khi đã gặp thấy, hãy báo tin lại cho Trẫm, để cả Trẫm cÅ©ng đến triá»u bái Ngưá»i”. Nghe nhà vua nói, há» lên đưá»ng. Và kìa ngôi sao há» xem thấy ở Äông phương, lại Ä‘i trước há», mãi cho tá»›i nÆ¡i và đáºu lại trên chá»— Hà i Nhi ở. Lúc nhìn thấy ngôi sao, há» hết sức vui mừng. Và khi tiến và o nhà , hỠđã gặp thấy Hà i Nhi và Bà Maria Mẹ Ngưá»i, và hỠđã quỳ gối xuống sụp lạy Ngưá»i. Rồi, mở kho tà ng ra, hỠđã dâng tiến Ngưá»i lá»… váºt: và ng, nhÅ© hương và má»™c dược. Và khi nháºn được lá»i má»™ng báo đừng trở lại vá»›i Hêrôđê, hỠđã qua đưá»ng khác trở vá» xứ sở mình.
Äó là lá»i Chúa.
___________________________________
I/. BÀI SUY NIỆM (Mt 2, 1-12)
CHÚNG TÔI Äà NHẬN THẤY NGÔI SAO CỦA NGƯỜI Ở ÄÔNG PHÆ¯Æ NG, VÀ CHÚNG TÔI ÄẾN ÄỂ TRIỀU BÃI NGƯỜI†(Mt 4, 2).
“CHÚNG TÔIâ€
Cụm từ “chúng tôi†ở đây gồm 3 ngưá»i, có tên là :
Gaspar, Melchior và Balthasas là ba nhà đạo sÄ© nổi tiếng ở Ãông phương được mệnh danh là con cá»§a các vì sao sáng, huyá»n phái cá»§a khoa há»c vÅ© trụ. HỠđã theo ngôi sao lạ đến Bêlem, xứ Giuđêa để thá» lạy Ãấng Cứu Thế. HỠđã dâng cho Hà i Nhi và ng, nhÅ© hương và má»™c dược.
“Ở ÄÔNG PHÆ¯Æ NGâ€
Và o thá»i bấy giá», nó thuá»™c vùng Lưỡng Hà gồm các nước: Iran, Irak và xa hÆ¡n má»™t chút có các nước như Afganistan và Ấn Äá»™. Các vùng nà y phát triển những ná»n văn minh, khoa há»c kỹ thuáºt tương đối rá»±c rỡ thá»i bấy giá». Song song vá»›i những phát minh khoa há»c là những tôn giáo lá»›n và huyá»n bÃ.
VUA – ÄẠO SĨ – CHIÊM TINH GIA ?
3 nhà đạo sĩ ở đây có phải là 3 vua không?
Thưa không phải, đó chỉ là sá»± ngá»™ nháºn.
Ngà y xưa, ngưá»i ta thưá»ng cho rằng đây là LỄ BA VUA, vì há» dá»±a và o những lá»… váºt dâng cho Hà i Nhi là và ng, nhÅ© hương, má»™c dược mà cho rằng đây là 3 vị vua.
Nhưng tháºt ra gá»i há» là vua thì không đúng, vì lá»… vât há» dâng chứng thá»±c tước vị vua cá»§a đối tượng được dâng chứ không phải cá»§a ngưá»i dâng.
Trong Bà i Tin mừng hôm nay, Thánh sá» Matthêu gá»i há» là các ÄẠO SĨ, đúng ra là các NHÀ CHIÊM TINH. Há» là ngưá»i chuyên nghiên cứu thiên văn, các vì sao trên trá»i.
Vì hỠở Phương Äông, nên Lá»… Hiển Linh còn được gá»i là LỄ GIÃNG SINH CHO DÂN NGOẠI, Thiên Chúa tá» mình cho Dân ngoại.
Vì thế trong Chu kỳ Giáng Sinh gồm Mùa Vá»ng và Mùa Giáng Sinh. Phụng vụ cá» hà nh việc Thiên Chúa tá» mình cho nhân loại. Hai biến cố quan trá»ng cÅ©ng là hai lá»… lá»›n cá»§a chu kỳ là Lá»… Giáng Sinh và Lá»… Hiển Linh.
+ Lễ Giáng Sinh, Thiên Chúa tỠmình cho dân Do thái qua các mục đồng.
+ Lá»… Hiển Linh, Thiên Chúa tá» mình cho dân ngoại qua 3 nhà Äạo sÄ© đến từ Phương Äông
“CHÚNG TÔI Äà NHẬN THẤY NGÔI SAO CỦA NGƯỜI Ở ÄÔNG PHÆ¯Æ NGâ€.
ÃNH SAO LẠ.
“NGÔI SAO†ở đây là má»™t ngôi sao có tháºt. Khoa Thiên văn há»c ngà y nay đã xác nháºn.
MỘT HUYỀN THOẠI CÓ THẬT
Câu truyện Hiển linh luôn gắn liá»n vá»›i NGÔI SAO LẠvà nó đã biến thà nh má»™t huyá»n thoại.
Nhưng đây không phải là huyá»n thoại mà là má»™t sá»± kiện vì Matthêu viết:
“Khi Äức Giê-su ra Ä‘á»i tại Bê-lem, miá»n Giu-đê, thá»i vua Hê-rô-đê trị vì, có mấy nhà chiêm tinh từ phương Äông đến Giê-ru-sa-lem, và há»i: “Äức Vua dân Do-thái má»›i sinh, hiện ở đâu? Chúng tôi đã thấy vì sao cá»§a Ngưá»i xuất hiện bên phương Äông, nên chúng tôi đến bái lạy Ngưá»i.” (Mt 2, 1 – 2).
Ở đây Matthêu đã nêu rõ không gian và thá»i gian cách cụ thể vá»›i những cái mốc lịch sá» có tháºt: “THỜI VUA HÊ-RÔ-ÄÊ TRỊ VÃŒâ€.
Như váºy đây không phải là câu truyện cổ tÃch hay huyá»n thoại, tức ngôi sao có tháºt.
Nhưng tìm hiểu vỠngôi sao nà y không phải dễ.
“TÔI SINH RA ÄỜI DƯỚI MỘT NGÔI SAO XẤUâ€.
Äó là tiếng than thở cá»§a nhân váºt Xuân Tóc Äá» trong tác phẩm “Số Ä‘á»â€ cá»§a nhà văn VÅ© Trá»ng Phụngâ€.
Tiếng than nà y là m ta liên tưởng đến có má»™t sá»± liên hệ giữa vì sao trên trá»i vá»›i ngưá»i sinh ra và sống trên mặt đất. Má»—i ngưá»i có má»™t vị sao tương ứng chiếu mệnh.
Ngưá»i bất hạnh, nghèo khổ thì sinh ra Ä‘á»i dưới má»™t ngôi sao xấu, còn ngưá»i già u sang, quyá»n quý thì sinh ra dưới ra dưới má»™t ngôi sao tốt.
Sự liên hệ và gắn kết nà y có đúng không? Ta không biết.
Nhưng ta thấy rất rõ trong tiá»m thức cá»§a nhân loại từ xa xưa đã hình thà nh nên suy nghÄ© nà y.
Thá»±c váºy, trong khoa Chiêm tinh cá»§a ngưá»i Trung Hoa đã tin rằng:
“lá số tá» vi†cá»§a má»—i ngưá»i là bản há»a lại tình trạng và vị thế má»™t số thiên thể liên quan trên vòm trá»i và o đúng giây phút ngưá»i đó sinh ra. Trong tinh đồ lúc ấy, vì sao thá»§ mệnh cá»§a đương sá»± xuất hiện và tồn tại cho tá»›i khi ngưá»i đó táºn số.
Khi má»™t nhân váºt lá»›n (vÄ© nhân) sinh ra, thì trong Thiên-Thị-Viên (môi trưá»ng quan sát ngôi sao) và chỉ ở trong khu vá»±c Thiên-Thị-Viên thôi, phải xuất hiện má»™t vì sao má»›i. Nếu vì sao ấy trong sáng, đẹp đẽ, yên tÄ©nh, thì đó là ngôi sao cá»§a má»™t báºc đế vương, má»™t báºc vÄ© nhân mang lại phúc lợi cho dân chúng.
Trái lại, nếu là ngôi sao có ánh sáng đỠcạch, lại nhấp nháy nhiá»u, thì đó là má»™t “yêu tinhâ€, tức ngôi sao thá»§ mệnh cá»§a kẻ gian ác, thất đức, có hà nh vi kinh thiên động địa, là m tổn hại nhân gian.
Không biết ngôi sao của tôi là ngôi sao nà o?
Hy vá»ng là má»™t ngôi sao tốt, rá»±c rỡ, không phải là ngôi sao ứng vá»›i “yêu tinhâ€.
Váºy NGÔI SAO MÀ 3 NHÀ ÄẠO SĨ THẤY Ở PHÆ¯Æ NG ÄÔNG LÀ NGÔI SAO NÀO ?
Matthêu nói rá»: Äó là vị sao ứng vá»›i má»™t vị đế vương, “VUA DO THÃIâ€.
Matthêu viết rất chÃnh xác vì ngay trong Cá»±u ước cÅ©ng đã tiên báo Ä‘iá»u nà y.
Trong sách Dân số đã viết:
“Tôi thấy nó, nhưng bây giỠchưa phải lúc,
tôi nhìn, nhưng chưa thấy nó kỠbên;
một vì sao xuất hiện từ Gia-cóp,
má»™t vương trượng trá»—i dáºy từ Ãt-ra-en
sẽ Ä‘áºp và o mà ng tang Mô-áp, đánh vỡ sá» tất cả con cái Sết†(Ds 24, 17).
Ngôi sao xuất hiện ở phương Äông được ông BilÆ¡am tiên báo: “Má»™t Vì Sao xuất hiện từ Giacóp, má»™t vương trượng trá»—i dáºy từ Israel†(Ds 24,17). Các nhà chiêm tinh đến từ vùng đất phương Äông, quê hương cá»§a BilÆ¡am. Ngôi sao há» nhìn thấy vốn là dấu hiệu chỉ vương quyá»n.
Nhưng chung quanh NGÔI SAO NÀY vẫn có nhiá»u huyá»n thoại.
Nếu là ngôi sao DẪN ÄÆ¯á»œNG thì nó có phải là NGÔI SAO CHá»”I KHÔNG?
Vì ta biết Sao chổi là ngôi sao đặc biệt, nó có Ä‘uôi giống cái chổi hất ra từ phÃa sau khi đến gần mặt trá»i. ChÃnh cái chổi nà y má»›i chỉ rõ phương hướng cho 3 nhà đạo sÄ©.
NHƯNG NGÔI SAO NÀY KHÔNG PHẢI LÀ SAO CHỔI
Vì theo khoa chiêm tinh:
Từ xa xưa con ngưá»i cho rằng khi sao chổi xuất hiện là báo hiệu Ä‘iá»u chẳng là nh, sá»± xuất hiện cá»§a nó luôn kéo theo những thảm há»a như chiến tranh, thiên tai, …
Cho nên sao chổi không thể là “sứ giả†cá»§a Thượng đế để báo tin vui cho nhân loại. Äiá»u quan trá»ng hÆ¡n nữa là các tà i liệu thiên văn không ghi nháºn sá»± xuất hiện cá»§a má»™t sao chổi nà o trong khoảng thá»i gian năm thứ 3, 2 trước Công nguyên.
Và dứt khoát không phải là sao chổi Halley, má»™t sao chổi rất nổi tiếng mà khoa Thiên văn hiện đại đã ghi nháºn. Nó xuất hiện theo chu kỳ Ä‘á»u đặn 75 năm, và khi xuất hiện nó luôn kèm theo thiên tai khá»§ng khiếp hoặc chiến tranh.
VẬY NGÔI SAO NÀY LÀ SAO GÌ?
Nhà đại thiên văn Kepler khám phá ra rằng và o năm Chúa Giáng Sinh, có má»™t hiện tượng bất bình thưá»ng xảy ra giữa các vì sao.
Ông nói vá» hai ngôi sao Jupiter và Saturn rằng, bình thưá»ng chúng vẫn quay cách Ä‘á»u nhau, năm đó chúng sáp lại gần nhau đến độ ánh sáng cá»§a ngôi sao nà y cá»™ng hưởng vá»›i ánh sáng cá»§a ngôi sao kia, tạo ra má»™t luồng sáng khác thưá»ng và kéo dà i đến cả mấy tháng.
Phải chăng đó chÃnh là ngôi sao lạ đã dẫn đưá»ng cho Ba Vua tìm ra Hà i Nhi Giêsu?
(Theo Wikipedia).
Cho đến giá» ta hãy chấp nháºn ngôi sao đó là MỘT HUYỀN THOẠI NHƯNG CÓ THẬT.
Nó có tháºt vì được cả Cá»±u ước (sách Dân số) và Tân ước (Thánh Matthêu) nói đến. Ngôi sao đó ứng vá»›i chân mệnh Thiên tá» và chÃnh ngôi sao nà y đã dẫn đưá»ng cho 3 nhà đạo sÄ©.
Như đã nói: LỄ HIỂN LINH LÀ LỄ THIÊN CHÚA TỎ MÌNH CHO DÂN NGOẠI.
Các Bà i Ä‘á»c Lá»i Chúa hôm nay đã nhấn mạnh đến Ä‘iểm nà y.
Trong Bà i Ä‘á»c I, trÃch sách Tiên tri Isaia.
Isaia đã viết:
“Kìa tối tăm Ä‘ang bao bá»c địa cầu, vì u minh phá»§ kÃn các dân, nhưng trên mình ngươi Chúa Ä‘ang đứng dáºy, vì vinh quang cá»§a Ngà i xuất hiện trên mình ngươiâ€.
Vinh quang cá»§a Chúa đã xuất hiện, và lá»i tiên báo cá»§a Isaia đã ứng nghiệm vá»›i sá»± xuất hiện cá»§a ngôi sao bên phương Äông.
Isaia viết tiếp:
“Những con lạc đà trà n ngáºp vây phá»§ lấy ngươi, những lạc đà má»™t bướu tá»± xứ MaÄ‘ian và Epha; tất cả những ai từ Saba Ä‘i tá»›i, Ä‘em theo và ng và nhÅ© hương, và há» sẽ tuyên rao lá»i ca ngợi Chúaâ€.
Tất cả những lá»i tiên báo nà y đã ứng nghiệm và o 3 nhà đạo sÄ© vá»›i những lá»… váºt dâng tiến Ä‘ang Ä‘i tìm và đến vá»›i Hà i nhi Giêsu.
Trong Bà i Ä‘á»c II, trÃch Thư cá»§a Thánh Phaolô gá»i tÃn hữu Êphêsô.
Thánh Phaolô viết:
“Và nhá» Tin Mừng, các dân ngoại được nên đồng thừa tá»±, đồng má»™t thân thể và đồng thông phần vá»›i lá»i hứa cá»§a Ngưá»i trong Chúa Giêsu Kitôâ€.
ChÃnh sá»± kiện Con Thiên Chúa tá» mình cho dân ngoại, nên các dân ngoại được trở nên đồng thừa tá»± trong giao ước mà Thiên Chúa đã ký kết vá»›i dân Ngà i.
Kitô hữu chúng ta, không phải ngưá»i Do Thái, không phải thuá»™c Dân Chúa chÃnh gốc, chúng ta là dân ngoại.
Nhưng vá»›i 3 nhà đạo sÄ© lên đưá»ng Ä‘i tìm Chúa hôm nay, dân ngoại như chúng ta cÅ©ng được Chúa cho trở thà nh “đồng thừa tá»±, đồng má»™t thân thể và đồng thông phần vá»›i lá»i hứa cá»§a Ngưá»i trong Chúa Giêsu Kitôâ€.
Chúng ta không nên Ä‘á»c Bà i Tìm mừng hôm nay như Ä‘á»c má»™t câu truyện hấp dẫn, mà hãy khám phá ra trong cuá»™c Ä‘á»i mình cÅ©ng có ÃNH SAO LA.
Ngôi sao lạ đó có thể là những biến cố Ä‘ang xảy ra, là những bất hạnh, hoạn nạn, thất bại, Ä‘au khổ và cay đắng, đó cÅ©ng có thể là niá»m hạnh phúc, sá»± thà nh công,…
Tất cả Ä‘á»u trở thà nh ÃNH SAO LẠdẫn ta đến vá»›i Chúa.
Vấn đỠở đây, ta có dám bắt chước 3 nhà đạo sÄ©, dám buông bá» tất cả, không ngại gian nan vất vả, dám lên đưá»ng theo Ãnh sao lạ để tìm gặp Chúa không.
Nếu ta không dám lên đưá»ng thì cho dù có trăm ngà n Ãnh sao lạ xuất hiện, nó cÅ©ng chẳng Ãch gì. Rốt cuá»™c đến cuối Ä‘á»i, ta vẫn ngước nhìn lên trá»i cao để tìm Ãnh sao lạ cho mình.
Với một và i suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước và o Bà i Tin mừng:
____________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Mt 2, 1-12)
“KHI CHÚA GIÊSU SINH HẠTẠI BÊLEM THUỘC XỨ GIUÄA, TRONG ÄỜI VUA HÊRÔÄÊ, CÓ MẤY NHÀ ÄẠO SĨ TỪ ÄÔNG PHÆ¯Æ NG TÃŒM ÄẾN GIÊ-RUSALEMâ€.
Bà i Tin mừng hôm nay chỉ duy nhất Thánh sá» Matthêu tưá»ng thuáºt. Nhá» có Matthêu ta má»›i biết câu truyện 3 nhà đạo sÄ© theo ánh sao lạ để đến Giêrusalem.
Trong câu mở đầu, Matthêu giá»›i thiệu cho ta vá» không gian và thá»i gian Chúa Giêsu sinh ra. Như váºy sá»± kiện Chúa Giêsu sinh ra là má»™t sá»± kiện có tháºt chứ không phải thêu dệt từ những bá»™ óc tưởng tượng.
+ Vá» không gian: “CHÚA GIÊSU SINH HẠTẠI BÊLEM THUỘC XỨ GIUÄAâ€
+ Vá» thá»i gian: “TRONG ÄỜI VUA HÊRÔÄÊâ€.
“BÊLEM THUỘC XỨ GIUÄAâ€
Thà nh nà y cách Giêrusalem 7 cây số vá» phÃa nam, là quê hương cá»§a Bôát, cá»§a Isai (Giêsê), và nhất là cá»§a vua ÄavÃt (1Sm 16; 20,6).
Matthêu hẳn có dụng ý khi nói, Äức Giê-su ra Ä‘á»i tại Be-lem, miá»n Giu-đê, vì cÅ©ng tại Giuđê nà y mà Ngà i sẽ bị giết. NÆ¡i sinh cÅ©ng sẽ là nÆ¡i tá» cá»§a Ngà i, nó muốn nói rằng Ngà i đã sống trá»n tình trá»n nghÄ©a vá»›i con ngưá»i, Ngà i đã hy sinh đến cùng vì tá»™i lá»—i nhân loại.
“VUA HÊRÔÄÊâ€
Vua nà y cai trị miá»n Giuđê (năm 37-4 tCN). Bởi vì ông xuất thân từ miá»n IÄ‘umê, ở vá» phÃa nam xứ Giuđê, và ủng há»™ ná»n văn hóa Hy Lạp, nên ông bị ngưá»i Do Thái ghét bá», cho dù ông đã cho sá»a lại Äá»n Thá» tháºt huy hoà ng. Äến cuối Ä‘á»i, ông thưá»ng rÆ¡i và o trạng thái kinh hoà ng, nên chỉ má»™t chút nghi ngá», là có thể hạ lệnh tà n sát, dù là tà n sát cả gia đình ông.
Theo sá» sách, ngưá»i ta biết rằng cả Ä‘á»i ông bị ám ảnh vì sợ mất quyá»n bÃnh, và ông thấy chá»— nà o cÅ©ng có âm mưu, nên luôn sống trong các thà nh lÅ©y, và cho giết chết ba ngưá»i con trai, bà mẹ vợ và tháºm chà chÃnh ngưá»i vợ riêng cá»§a mình. Khi ông qua Ä‘á»i, nhiá»u tai ương đổ xuống trên xứ, đặc biệt là má»™t cuá»™c suy sụp vá» kinh tế. Do đó, đất nước đầy những nhóm ngưá»i bất mãn và nổi loạn.
Ngoà i việc giá»›i thiệu vá» không gian và thá»i gian sá»± kiện Chúa Giêsu sinh ra. Matthêu còn đỠcáºp thêm má»™t sá»± kiện: “CÓ MẤY NHÀ ÄẠO SĨ TỪ ÄÔNG PHÆ¯Æ NG TÃŒM ÄẾN GIÊ-RUSALEMâ€.
“CÓ MẤYâ€.
Có nghÄ©a, Matthêu không xác định ở đây là bao nhiêu ngưá»i, ông bá» ngá» chi tiết đó và sau nà y ngưá»i ta tha hồ đồn Ä‘oán dá»±a và o các lá»… váºt há» dâng lên Hà i Nhi:
Ngưá»i thì cho là 3, có kẻ lại thêu dệt sinh động hÆ¡n, cho là 4, 4 ngưá»i nà y là các đạo sÄ© bên Phương Äông, khi chứng kiến ngôi sao lạ xuất hiện, há» tin ngôi sao nà y ứng vá»›i má»™t vị vua Do Thái má»›i sinh ra, há» hẹn nhau ngà y lên đưá»ng đến nước Do Thái. Nhưng vị đạo sÄ© thứ tư gặp nhiá»u trở ngại không kịp đến Ä‘iểm hẹn. Ông ta phải mò mẫn theo ánh sao lạ má»™t mình.
Sá»± xuất hiện ngôi sao lạ và o thá»i Hà i nhi sinh ra đã được các nhà khoa há»c xác nháºn có tháºt.
Như váºy câu truyện Kinh thánh tưá»ng thuáºt là câu truyện có tháºt trong lịch sá».
“CÃC ÔNG NÓI: “VUA NGƯỜI DO-THÃI MỚI SINH RA HIỆN ÄANG Ở ÄÂU? CHÚNG TÔI Äà NHẬN THẤY NGÔI SAO CỦA NGƯỜI Ở ÄÔNG PHÆ¯Æ NG, VÀ CHÚNG TÔI ÄẾN ÄỂ TRIỀU BÃI NGƯỜI”
“VUA NGƯỜI DO-THÃIâ€.
Theo vết cá»§a ngôi sao lạ từ Phương Äông, các đạo sÄ© đã đến Giêrusalem thì ngôi sao lạ lại biến mất vì thế há» chỉ còn cách và o triá»u đình nhà vua để há»i.
Matthêu nêu sự kiện ánh sao lạ lúc hiện lúc mất có ý nghĩa lớn trong cuộc sống Kitô hữu.
Ta cÅ©ng thế, nhiá»u lúc ta thấy Thánh ý Chúa tháºt tá» tưá»ng. Nhưng cÅ©ng có lúc ta chẳng hiểu gì các sá»± kiện Ä‘ang xảy đến cho mình. Ta hãy bắt chước các đạo sÄ© nên tìm đến những vị có uy tÃn và trách nhiệm để tham vấn vá» những sá»± kiện Ä‘ang xảy đến cho ta để ta hiểu được thánh ý Chúa
Các đạo sÄ© và o trong cung Ä‘iện Hêrôđê để há»i thăm thông tin vá» Vua Do Thái má»›i sinh, vì tại đây há» hy vá»ng có câu trả lá»i chÃnh xác.
Mathêu trình bà y chi tiết nà y có cái gì nghịch lý và mạo hiểm.
Vua Hêrôđê còn Ä‘ang sống sá» sá» ra đấy, mà há» lại há»i “VUA NGƯỜI DO-THÃI MỚI SINH RA HIỆN ÄANG Ở ÄÂU?â€.
Vua Hêrôđê lại là ông vua Ä‘a nghi. Câu há»i nà y có vẻ như là lá»i thách thức vương quyá»n cá»§a ông.
“VUA NGƯỜI DO-THÃIâ€. Äây là lá»i xác tin cá»§a các nhà đạo sÄ©. Há» tin ngôi sao lạ mà há» nhìn thấy ứng vá»›i má»™t vị vua Do Thái má»›i sinh.
Ta lại gặp Danh hiệu “Äức Vua dân Do Tháiâ€, Danh hiệu nà y, hôm nay được các đạo sÄ© gá»i má»™t cách cung kÃnh, nhưng sau nà y danh hiệu đó lại bị chế giá»…u bởi đám binh lÃnh hà nh hạ Ngà i trong cuá»™c Khổ nạn
à nghÄ©a mà Matthêu dà nh cho danh hiệu “Vua dân Do Thái†sâu xa hÆ¡n nhiá»u; Nước Trá»i sẽ là má»™t trong những đỠtà i ông ưa thÃch. Matthêu, ngay từ đầu loan báo vá» Äức Vua cá»§a Vương quốc nà y.
Ngay trang đầu trong sách Tin Mừng của ông, có một vương miện đang tranh chấp: ai thực sự là “vua†dân Do Thái?
Hêrôđê, má»™t nhà vua chuyên chế, hiếu sát và tà n bạo? Hay là Giêsu, ngưá»i bé nhá», yếu hèn, không có vÅ© khà sẽ chết như nạn nhân vô tá»™i?
“CHÚNG TÔI Äà NHẬN THẤY NGÔI SAO CỦA NGƯỜI Ở ÄÔNG PHÆ¯Æ NGâ€.
Các đạo sÄ© còn xác tÃn: ngôi sao đó cá»§a Hà i Nhi chứ không phải cá»§a ai khác, đó là cá»§a má»™t vị vua, mà há» thấy bên Phương đông. Vá»›i trình độ và khả năng hiểu biết, sá»± xác tÃn cá»§a các đạo sÄ© rất có cÆ¡ sở.
Như váºy, Hà i Nhi đã tá» mình ra cho các đạo sÄ© từ Phương Äông rồi và dẫn hỠđến đây.
“NGHE NÓI THẾ, VUA HÊRÔÄÊ Bá»I Rá»I, VÀ TẤT CẢ GIÊRUSALEM CÙNG VỚI NHÀ VUA. VUA Äà TRIỆU TẬP TẤT CẢ CÃC ÄẠI GIÃO TRƯỞNG VÀ LUẬT SĨ TRONG DÂN, VÀ HỎI HỌ CHO BIẾT NÆ I MÀ ÄỨC KITÔ SINH HẠ.
Tại sao Vua Hêrôđê bối rối?
vì ông cảm thấy má»™t mối Ä‘e dá»a má»›i xuất hiện. Ông Ä‘ang là vua. Mà lại nghe tin “Vua Dân Do Thái má»›i sinh raâ€, chẳng khác nà o báo trước sá»± sụp đổ vương triá»u cá»§a ông.
Quyá»n bÃnh luôn là cÆ¡n cám dá»— con ngưá»i qua má»i thá»i đại. Mặc dù nó mau qua, chóng tà n nhưng nó lại là miếng mồi hấp dẫn.
Chỉ vì miếng đỉnh chung mà ngưá»i ta sẵn sà ng chà đạp lên nhau để sống. Phải đội ngưá»i nà y, đạp ngưá»i kia má»›i có thể ngoi lên trong xã há»™i. Phải luồn, phải lách, phải là m anten, dư luáºn viên, phải là m chỉ Ä‘iểm để kiếm miếng cÆ¡m thừa canh cặn. Phải bợ, phải nâng để tìm cho mình má»™t chá»— ấm thân. Vâng không kể bất kỳ thá»§ Ä‘oạn bẩn thỉu nà o để giữ vững cái ghế cá»§a mình.
Còn Giêrusalem bối rối vì một lẽ khác, hỠcó linh cảm sắp xảy ra một cuộc binh biến tranh già nh ngôi vị.
HỌ TÂU NHÀ VUA RẰNG: “TẠI BÊLEM THUỘC XỨ GIUÄA, VÃŒ ÄÓ LÀ LỜI DO ÄẤNG TIÊN TRI Äà CHÉP: CẢ NGÆ¯Æ I Ná»®A, Há» I BÊLEM, ÄẤT GIUÄA, KHÔNG LẼ GÃŒ NGÆ¯Æ I BÉ NHỎ HÆ N HẾT TRONG CÃC THÀNH TRÃŒ CỦA GIUÄA, VÃŒ Tá»° NÆ I NGÆ¯Æ I SẼ XUẤT HIỆN MỘT THỦ LÃNH, NGƯỜI ÄÓ SẼ CHÄ‚N NUÔI ISRAEL DÂN TỘC CỦA TA”.
Vua Hêrôđê phải nhỠđến các giáo trưởng và các Luáºt sÄ© là những ngưá»i am hiểu Kinh thánh để biết thông tin.
Vâng các Thượng tế và Kinh sư đã trả lá»i rất đúng, Ngôn sứ Mikha đã viết: “Phần ngươi, hỡi Bê-lem Ép-ra-tha, ngươi nhá» bé nhất trong các thị tá»™c Giu-Ä‘a, từ nÆ¡i ngươi, Ta sẽ cho xuất hiện má»™t vị có sứ mạng thống lãnh Ãt-ra-en. Nguồn gốc cá»§a Ngưá»i có từ thá»i trước, từ thuở xa xưa.†(Mk 5, 1)
Äó là sá»± hiểu biết cá»§a con ngưá»i, hiểu biết chỉ để hiểu biết chứ không phải để sống, hiểu biết để giảng cho hay, cho hấp dẫn và lôi cuốn ngưá»i khác. Còn việc sống theo Kinh thánh là việc cá»§a ai đó chứ không phải cá»§a ta.
Các Thượng tế và kinh sư đã trả lá»i ngay không cần phải suy nghÄ©, chứng tá» lá»i Chúa hỠđã thuá»™c đến từng câu, nó nằm ở sách nà o, chương nà o, Ä‘oạn nà o, câu nà o.
Nhưng Lá»i Chúa có Ãch gì cho há» không?
Thưa: Không. Há» vẫn bình chân như vại trước tin Äấng Cứu Thế ra Ä‘á»i. Há» không đứng lên, không bước Ä‘i tìm Ngà i. Trả lá»i cho vua Hêrôđê xong, coi như hỠđã xong việc, Tháºt mâu thuẫn: Cả thà nh Giêrusalem Ä‘ang xôn xao, nhưng giá»›i lãnh đạo Do Thái lại coi như không có gì.
CÅ©ng váºy, rất nhiá»u Kitô hữu hiểu biết rất sâu xa vá» Thiên Chúa, vá» chân lý, nhưng há» biết chỉ để biết, để khoe, để dạy ngưá»i khác, để rao giảng, chứ không phải để áp dụng sá»± hiểu biết ấy và o Ä‘á»i sống thá»±c tế cá»§a mình.
“BẤY GIỜ HÊRÔÄÊ NGẦM TRIỆU TẬP MẤY NHÀ ÄẠO SĨ TỚI, CẶN KẼ HỎI HAN HỌ VỀ THỜI GIỜ NGÔI SAO ÄÃ HIỆN RA. Rá»’I VUA ÄÃ PHÃI HỌ ÄI BÊLEM VÀ DẶN RẰNG: “CÃC KHANH HÃY ÄI ÄIỀU TRA CẨN THẬN VỀ HÀI NHI, Rá»’I KHI ÄÃ GẶP THẤY, HÃY BÃO TIN LẠI CHO TRẪM, ÄỂ CẢ TRẪM CŨNG ÄẾN TRIỀU BÃI NGƯỜI”.
Sau khi được nghe tin báo như váºy, Hêrôđê liá»n vạch ra kế hoạch giết Hà i Nhi. Ông Ä‘ang là vua nên không cho phép má»™t vị vua má»›i sinh được tồn tại.
Matthêu đã vạch trần kế hoạch bẩn thỉu nà y, Matthêu viết:
“HÊRÔÄÊ NGẦM TRIỆU TẬP MẤY NHÀ ÄẠO SĨ TỚIâ€.
Matthêu viết rất hay. Tại sao lại ngầm triệu táºp mà không công khai?
Äây chÃnh là cuá»™c mặc cả trong bóng tối.
Hêrôđê sẽ dà nh cho các đạo sÄ© những ưu đãi sau nà y không ai biết, miá»…n là há» phải cung cấp thông tin chÃnh xác vá» Hà i Nhi, nhất là nÆ¡i ở.
Lại thêm một chi tiết nữa:
“Rá»’I VUA Äà PHÃI HỌ ÄI BÊLEMâ€.
Như váºy các đạo sÄ© đã trở thà nh các đại sứ bất đắc dÄ© cá»§a Hêrôđê.
Hêrôđê còn quyá»n gì trên các đạo sÄ© nà y, há» có phải là ngưá»i cá»§a ông đâu mà lại phái há» Ä‘i như những vị đại sứ cá»§a ông.
Như đã nói: Hêrôđê đã mặc cả vá»›i các đạo sÄ© trong bóng tối, nên Hêrôđê mặc nhiên xem các đạo sÄ© là ngưá»i cá»§a ông.
DÄ© nhiên để chiêu dụ được các đạo sÄ©, Hêrôđê phải đưa ra lá»i đỠnghị rất thà nh ý:
“CÃC KHANH HÃY ÄI ÄIỀU TRA CẨN THẬN VỀ HÀI NHI, Rá»’I KHI ÄÃ GẶP THẤY, HÃY BÃO TIN LẠI CHO TRẪM, ÄỂ CẢ TRẪM CŨNG ÄẾN TRIỀU BÃI NGƯỜI”
Hêrôđê lại đến triá»u yết Hà i Nhi sao?
Không Ä‘á»i nà o vì ông còn muốn giết là đà ng khác. Nhưng Hêrôđê vẫn phải nói váºy để nắm thông tin chÃnh xác vá» Hà i Nhi.
Äây má»›i là cái ngu cá»§a má»™t ông vua.
Tại sao Hêrôđê lại dám tin các đạo sĩ sau khi gặp được Hà i Nhi sẽ trở vỠbáo lại cho ông. Tại sao ông không cho thám tỠâm thầm theo dõi để nắm thông tin chắc chắn hơn.
Có lẽ Thiên Chúa đã quan phòng sắp đặt tất cả để cho cái ngu cá»§a ông vua được lá»™ ra, và cÅ©ng chứng tá» cho ta biết: Hêrôđê không thèm quan tâm đến sá»± kiện Hà i Nhi Giêsu sinh ra, ông không muốn bước ra khá»i cái cung Ä‘iện nguy nga tráng lệ để lên đưá»ng. Ông muốn cố thá»§ trong cái vỠốc đó.
“NGHE NHÀ VUA NÓI, HỌ LÊN ÄÆ¯á»œNG. VÀ KÃŒA NGÔI SAO HỌ XEM THấY Ở ÄÔNG PHÆ¯Æ NG, LẠI ÄI TRƯỚC HỌ, MÃI CHO TỚI NÆ I VÀ ÄẬU LẠI TRÊN CHá»– HÀI NHI Ở. LÚC NHÃŒN THẤY NGÔI SAO, HỌ HẾT SỨC VUI MỪNG.
“Bấy giá» ngôi sao hỠđã thấy ở phương Äông, lại dẫn đưá»ng cho hỠđến táºn nÆ¡i Hà i Nhi ở, má»›i dừng lạiâ€. Vâng ý định cá»§a Thiên Chúa vô tình đã được các đạo sÄ© thá»±c hiện, việc ngôi sao biến mất, đó là dịp để há» và o nhà vua đánh động cả thà nh Giêrusalem, từ vua cho đến dân được biết. Bây giá» là lúc ngôi sao xuất hiện trở lại để dẫn hỠđến chá»— Hà i Nhi.
Thiên Chúa lại hiện ra vá»›i ta, sau thá»i gian Ngà i ẩn mình. Ngà i không Ä‘i đâu hết, Ngà i vẫn ở vá»›i ta, nhưng chỉ ẩn mình để ta phải ná»— lá»±c tìm kiếm, Thiên Chúa lại tá» hiện đúng lúc cần thiết.
VÀ KHI TIẾN VÀO NHÀ, HỌ Äà GẶP THẤY HÀI NHI VÀ BÀ MARIA MẸ NGƯỜI, VÀ HỌ Äà QUỲ Gá»I XUá»NG SỤP LẠY NGƯỜI. Rá»’I, MỞ KHO TÀNG RA, HỌ Äà DÂNG TIẾN NGƯỜI LỄ VẬT: VÀNG, NHŨ HÆ¯Æ NG VÀ MỘC DƯỢC. VÀ KHI NHẬN ÄÆ¯á»¢C LỜI MỘNG BÃO ÄỪNG TRỞ LẠI VỚI HÊRÔÄÊ, HỌ Äà QUA ÄÆ¯á»œNG KHÃC TRỞ VỀ XỨ SỞ MÃŒNH.
“HỌ Äà GẶP THẤY HÀI NHI VÀ BÀ MARIA MẸ NGƯỜIâ€
Ta không thấy sự xuất hiện của Thánh Giuse, ông đang ở đâu?
Matthêu có lẽ không chú trá»ng đến những gì không cần thiết, vì đối tượng bây giá», đó là Hà i Nhi Giêsu. Phải là m nổi báºt Hà i Nhi, vì đây là lúc Ngà i tá» mình cho muôn dân, mà các đạo sÄ© kia là những đại diện. Ta gá»i là HIỂN LINH.
“VÀNG, NHŨ HÆ¯Æ NG VÀ MỘC DƯỢCâ€
HỠđã dâng cho Hà i Nhi các lá»… váºt: và ng, nhÅ© hương và má»™c dược. Äó là những lá»… váºt dà nh cho má»™t vị vua. Như váºy, ngay từ đầu lúc bắt đầu lên đưá»ng từ phương Äông, hỠđã xác định Hà i Nhi chÃnh là má»™t vị Vua má»›i sinh, và hỠđã chuẩn bị lá»… váºt cân xứng.
Và tháºt chua xót, sau nà y khi chịu Khổ nạn và chịu chết, ngưá»i ta cÅ©ng dùng má»™c dược để táng xác Chúa Giêsu, Ngà i đúng là má»™t vị vua, Vua dân Do Thái và là Vua vÅ© trụ trong đó có cả chúng ta
Có thể nói, cuá»™c tá» mình cho dân ngoại cá»§a Hà i Nhi Giêsu hôm nay đã diá»…n ra hết sức tốt đẹp, dà nh cho những ngưá»i biết tìm kiếm Chân Thiện Mỹ. Nhưng nó bị nhuốm bẩn bởi bà n tay cá»§a Hêrôđê.
“VÀ KHI NHẬN ÄÆ¯á»¢C LỜI MỘNG BÃO ÄỪNG TRỞ LẠI VỚI HÊRÔÄÊ, HỌ Äà QUA ÄÆ¯á»œNG KHÃC TRỞ VỀ XỨ SỞ MÃŒNH.
Vua Hêrôđê chỉ có thể đánh lừa được các đạo sÄ©, vì há» là những con ngưá»i đơn sÆ¡ chân thà nh, Ä‘am mê khoa há»c, không há» hay biết có má»™t âm mưu bẩn thỉu Ä‘ang chá» sẵn, mà mình vô tình trở thà nh kẻ tiếp tay.
Nhưng Hêrôđê không thể đánh lừa được Thiên Chúa.
Qua sá»± kiện Thiên Chúa tá» mình cho dân ngoại, chúng ta phấn khởi vui mừng vì ngay từ ban đầu ta cÅ©ng là dân ngoại, không phải dân Do Thái, ta cÅ©ng được đón nháºn Ãnh sáng đức tin và trở thà nh con cái Chúa.
Sứ thần phải ra tay can thiệp để cứu các nhà chiêm tinh thoát khá»i má»™t âm mưu bẩn thỉu và độc ác. Vâng đúng váºy, không ai được phép biến há» thà nh nạn nhân cá»§a má»™t ông vua tà n bạo. Sứ thần đã báo má»™ng là đừng trở lại gặp vua Hê-rô-đê nữa, nên đã Ä‘i lối khác mà vá» xứ mình.â€
Lạy Chúa Giê-su Hà i Äồng là ánh sáng chiếu tá»a giữa trần gian, xin hãy đến trong linh hồn con và cho con tham dá»± và o vương quốc ánh sáng và sá»± sống cá»§a Ngà i.
Amen.
________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

