Nói đến vấn đỠhôn nhân thất bại, cÅ©ng đã có nhiá»u ngưá»i cho rằng tất cả những gì xảy đến cho hôn nhân giữa hai ngưá»i nam nữ Ä‘á»u do Thiên Chúa định Ä‘oạt, con ngưá»i không cách nà o tránh khá»i. Má»›i thoạt nghe thì thấy có vẻ đúng, nhưng nếu khách quan nhìn nháºn vấn đỠsẽ thấy lý luáºn như váºy là đã sa và o thuyết “định mệnhâ€. Thuyết nà y cho rằng tất cả những gì con ngưá»i được hưởng hoặc phải gánh chịu Ä‘á»u do ông Trá»i ấn định, con ngưá»i không thể muốn hoặc không muốn theo ý mình được. Tháºm chà còn cho rằng việc linh hồn được lên Thiên đà ng hay xuống há»a ngục Ä‘á»u được định trước và không lệ thuá»™c và o lá»±a chá»n cá»§a con ngưá»i.
Lý luáºn như váºy là đã Ä‘i ngược lại những gì là ná»n tảng đức tin Ki-tô giáo, bởi khi dá»±ng nên con ngưá»i có nam có nữ, Thiên Chúa đã ban cho hỠđược tá»± do tuyệt đối. Hiến chế Vui Mừng và Hy Vá»ng “Gaudium et Spes” (số 14) đã khẳng định: “Tá»± do Ä‘Ãch thá»±c là dấu chỉ cao cả nhất cá»§a hình ảnh Thiên Chúa trong con ngưá»i. Bởi vì Thiên Chúa đã muốn để con ngưá»i tá»± định liệu, hầu con ngưá»i tá»± mình Ä‘i tìm Ãấng Tạo Dá»±ng và nhá» kết hợp vá»›i Ngà i, con ngưá»i tiến tá»›i sá»± hoà n thiện trá»n vẹn và hạnh phúc. Váºy phẩm giá cá»§a con ngưá»i đòi há» phải hà nh động theo sá»± chá»n lá»±a ý thức và tá»± do, nghÄ©a là chÃnh con ngưá»i được thúc đẩy và hướng dẫn tá»± bên trong, chứ không do bản năng mù quáng hay cưỡng chế hoà n toà n bên ngoà i.â€
Tuyên ngôn vá»Â Tá»± Do TÃn Ngưỡng “Dignitatis Humanæ“ (số 2) cÅ©ng miêu tả phẩm giá con ngưá»i chÃnh là ở chá»— nó có lý trà và ý chà tá»± do, có trách nhiệm bản thân. Nói cách khác, con ngưá»i có khả năng Ä‘iá»u khiển hà nh vi cá»§a mình theo sá»± hiểu biết, tÃn tưởng cá»§a mình (chá»§ thể), chứ không thể bị lôi kéo bằng xiá»ng xÃch hay vÅ© lá»±c (khách thể). Má»™t Ä‘iá»u hiển nhiên chứng minh cho lý giải nà y là Nguyên tổ loà i ngưá»i vì được tá»± do nên đã nghe lá»i dụ dá»— cá»§a rắn độc (Xa-tan) mà phạm tá»™i (ăn trái cấm) chống lại Thiên Chúa, bị Ä‘uổi ra khá»i vưá»n Äịa đà ng (E-Ä‘en). Vá»›i con ngưá»i trần tục khi là m bất cứ việc gì, Ä‘á»u có thể xảy ra má»™t trong hai trưá»ng hợp: hoặc thà nh công hoặc thất bại. Nếu có ý chà và quyết tâm thì có thể “thất bại là mẹ thà nh công†(tục ngữ VN), nhưng nếu cứ tin và o thuyết định mệnh thì có thể “thất bại là cha thất vá»ngâ€.
Thấy chá»§ đỠmục vụ tháng 3/2018 là : “KHI HÔN NHÂN THẤT BẠIâ€, nhiá»u ngưá»i nảy sinh thắc mắc cho rằng chẳng lẽ HÄGMVN lại bắt những cặp đôi Ä‘ang tiến đến hôn nhân phải há»c táºp và là m theo những cuá»™c hôn nhân thất bại hay sao? Äúng là HÄGMVN có chá»§ ý cho há»c táºp đỠtà i “KHI HÔN NHÂN THẤT BẠIâ€; nhưng không phải như thắc mắc vừa kể, mà là nhằm mục Ä‘Ãch rút đúc kinh nghiệm cho bản thân há»c viên để “tránh vết xe đổâ€, ngõ hầu xây dá»±ng cho mình ““MỘT HÔN NHÂN HẠNH PHÚC†(chá»§ đỠMục vụ tháng kế tiếp – 4/2018). Äể vấn đỠsáng tá», xin cùng tìm hiểu:
I. NHá»®NG QUAN ÄIỂM SAI LẦM KHIẾN HÔN NHÂN THẤT BẠI:
Có thể kể ra những quan điểm sai lầm khiến hôn nhân thất bại:
           1- Sá»± lá»±a chá»n bằng những tiêu chà bên ngoà i: Thói thưá»ng ngưá»i ta hay lá»±a chá»n cho mình ngưá»i bạn Ä‘á»i dá»±a trên sắc đẹp, tiá»n tà i, danh vá»ng… Những Ä‘iá»u nà y là cần thiết, nhưng không phải là yếu tố then chốt để là m nên má»™t cuá»™c hôn nhân hạnh phúc. Nếu chỉ yêu vì sắc đẹp hay vì tiá»n tà i thì chuyện gì sẽ xảy ra khi ngưá»i đó già đi, xấu Ä‘i, hay khi há» gặp phải những thất bại vá» tà i chÃnh?
Vì ná»n tảng hôn nhân là tình yêu, mà tình yêu lại xuất phát từ con tim, nên để có má»™t cuá»™c hôn nhân bá»n vững, cần phải lưu tâm trước hết đến việc mình có yêu ngưá»i đó không. Tình yêu phải thúc đẩy hai ngưá»i đến chá»— “đồng cam cá»™ng khổ†(vui cùng hưởng, khổ cùng chịu), cố gắng là m việc để đảm bảo nhu cầu váºt chất và tinh thần cho cả hai. Như thế, cÅ©ng giống như xây má»™t căn nhà , ngưá»i ta phải bắt đầu từ ná»n móng vững chắc trước rồi sau đó má»›i đến những phần phÃa trên. Ná»n móng vững chắc mà hôn nhân cần phải có chÃnh là tình yêu. Không có tình yêu thì hôn nhân không thể bá»n vững, dù ngưá»i ta có sống trong cung và ng Ä‘iện ngá»c sÆ¡n son thếp và ng.
          2- Cha mẹ đặt đâu con ngồi đó: Äây là má»™t quan niệm xuất phát từ ba lý do chÃnh: * Con cái là sở hữu cá»§a cha mẹ nên phải nghe theo sá»± sắp đặt cá»§a cha mẹ, nếu không sẽ bị coi là ngưá»i bất hiếu; * Cha mẹ là ngưá»i có nhiá»u kinh nghiệm hÆ¡n nên sá»± sắp đặt cá»§a cha mẹ sẽ được cho là chuẩn xác hÆ¡n và khôn ngoan hÆ¡n; * Việc sắp xếp hôn nhân cho con cái là trách nhiệm cá»§a cha mẹ. Quan niệm nà y thể hiện má»™t sá»± vâng lá»i tuyệt đối cá»§a con cái đối vá»›i cha mẹ liên quan đến Ä‘á»i sống hôn nhân. Dù rằng cha mẹ là ngưá»i từng trải, có nhiá»u kinh nghiệm trong chuyện tình yêu và hôn nhân hÆ¡n con cái, nhưng chuyện bắt con cái phải nghe theo sá»± sắp đặt cá»§a mình là điá»u không nên. Nó mâu thuẫn vá»›i yếu tố “tá»± do ưng thuáºnâ€, má»™t trong những Ä‘iá»u cốt yếu là m nên hôn nhân Ki-tô giáo.
Cha mẹ là ngưá»i sinh ra con cái, có bổn pháºn giáo dục và dạy dá»— con cái, nhưng con cái có quyá»n đưa ra suy nghÄ©, chÃnh kiến cá»§a mình, có quyá»n quyết định cho tương lai cá»§a mình. Hãy nhìn và o công trình sáng tạo cá»§a Thiên Chúa, để thấy được nguyên á»§y vấn Ä‘á»: Thiên Chúa dá»±ng nên loà i ngưá»i và coi há» như con cái. Váºy mà bất cứ chuyện gì Thiên Chúa vẫn tôn trá»ng sá»± tá»± do cá»§a con ngưá»i, Ngưá»i chỉ má»i gá»i chá»› không ép buá»™c. Äể hướng dẫn con ngưá»i, Thiên Chúa chỉ đưa ra những lá»i răn Ä‘e, nhắc nhở. Những trưá»ng hợp con ngưá»i vi phạm luáºt lệ bị phạt, cÅ©ng là do con ngưá»i đã biết đó là sai lầm, là tá»™i lá»—i, là đi ngược lại vá»›i lá»i dạy cá»§a Thiên Chúa, mà vẫn cứ vi phạm; thì đó là do con ngưá»i tá»± đưa mình và o án phạt, chá»› Thiên Chúa không há» bắt con ngưá»i phải là m như váºy để rồi lại đưa ra án phạt.
Cứ nhìn và o Äức Ki-tô khi Ngưá»i dạy dá»— hoặc cứu chữa bệnh nhân cÅ©ng đủ thấy Thiên Chúa luôn tôn trá»ng sá»± tá»± do cá»§a con ngưá»i. Khi chữa bệnh, Ngưá»i luôn luôn nói: “Äức tin cá»§a con đã chữa là nh conâ€. Khi dạy vá» chân lý, Ngưá»i khẳng định: “Không gia nhân nà o có thể là m tôi hai chá»§, vì hoặc sẽ ghét chá»§ nà y mà yêu chá»§ kia, hoặc sẽ gắn bó vá»›i chá»§ nà y mà khinh dể chá»§ ná». Anh em không thể vừa là m tôi Thiên Chúa, vừa là m tôi Tiá»n Cá»§a được.” (Lc 16, 13). Vì thế, hãy nhìn thấy Ä‘iểm lá»—i thá»i cá»§a câu nói “cha mẹ đặt đâu con ngồi đóâ€, các báºc là m cha mẹ không nên già nh quyá»n quyết định trong vấn đỠliên quan đến hôn nhân cá»§a con cái. Hôn nhân là chuyện cả Ä‘á»i cá»§a con cái, ngoà i việc khuyên can và góp ý, hãy để chúng tá»± quyết định hạnh phúc cá»§a riêng mình, miá»…n là hôn nhân đó không trái vá»›i luáºt Äạo và luáºt Ä‘á»i (luân thưá»ng đạo lý, thuần phong mỹ tục và các quy định cá»§a luáºt pháp).
          3- Quan niệm “môn đăng há»™ đốiâ€: Thêm má»™t vấn đỠliên quan đến chuyện “sắp xếp†cá»§a cha mẹ. Cha mẹ thưá»ng muốn con cái mình kết hôn vá»›i ngưá»i có địa vị Ãt là phải ngang tầm vá»›i mình để được “môn đăng há»™ đốiâ€, nở mà y nở mặt vá»›i hà ng xóm láng giá»ng. Ước nguyện “môn đăng há»™ đối†(2 gia đình thông gia tương xứng vá»›i nhau vỠđịa vị xã há»™i và tà i sản) đôi khi là má»™t loại biến tướng cá»§a kiểu hôn nhân vì váºt chất, vì cái mã bên ngoà i. Nhiá»u ngưá»i, đặc biệt là các báºc cha mẹ, không muốn con cái mình kết hôn vá»›i ngưá»i nghèo hÆ¡n, vì sợ mất mặt, sợ bị ngưá»i ta chê cưá»i, sợ bị hạ thấp danh dá»±.
Äó là nói đến quan Ä‘iểm cá»§a những ngưá»i già u có, thế lá»±c. Äặt giả thá» ngưá»i đưa ra quyết định “môn đăng há»™ đối†là má»™t ngưá»i “nghèo rá»›t mồng tÆ¡i†thì liệu ngưá»i ấy có đồng ý chá»n má»™t ngưá»i cÅ©ng “nghèo rá»›t mồng tÆ¡i†như mình hay không? Tất nhiên là không, không thể có má»™t ngưá»i nghèo lại ước muốn con mình lấy má»™t ngưá»i nghèo như mình. Mục Ä‘Ãch cá»§a hôn nhân Ki-tô giáo là hướng đến hạnh phúc cá»§a đôi lứa, không nên vì những chuyện bên ngoà i mà đánh mất Ä‘i hạnh phúc cá»§a đôi bạn trẻ yêu nhau tháºt lòng. Bất cứ ngưá»i cha ngưá»i mẹ nà o cÅ©ng muốn con cái mình hạnh phúc, có gia đình đầm ấm, yêu thương nhau. Váºy thì đừng lấy tiêu chà phải chá»n ngưá»i “môn đăng há»™ đối†má»›i cho cưới. Cần phải nháºn chân má»™t Ä‘iá»u: Nhân váºt chÃnh trong cuá»™c hôn nhân là con cái chá»› không phải cha mẹ, nên không được phép lấy hạnh phúc cả Ä‘á»i cá»§a con là m bình phong cho danh dá»± cá»§a mình.
4- Phải có con trai nối dõi tông đưá»ng: Tiếc là ngà y nay, nhiá»u ngưá»i, đặc biệt là bố mẹ chồng, vẫn thưá»ng đòi há»i con dâu phải sinh cho được con trai để nối dõi tông đưá»ng. Há» thưá»ng trách con dâu là “không biết đẻâ€, khi chỉ sinh ra má»™t “bầy con gáiâ€. Lối suy nghÄ© nà y vừa cổ há»§, vừa nói lên sá»± thiếu hiểu biết.
Con cái là do Chúa ban, nhiá»u ngưá»i mong ước có con nhưng lại không được. Vì váºy, trong chuyện hôn nhân đừng “kén cá chá»n canhâ€, đừng nhất quyết là “phải sinh con trai má»›i đượcâ€. Con trai hay con gái Ä‘á»u là con, là thà nh quả cá»§a má»™t tình yêu và sá»± kết hợp giữa hai con ngưá»i. Bởi thế, chúng đáng quý như nhau và có phẩm giá như nhau. Phải biết rằng Ä‘iá»u quan trá»ng không phải là con gái hay con trai, nhưng là là m sao giáo dục chúng trở thà nh đứa con có hiếu, ngoan ngoãn, lá»›n lên trở thà nh má»™t ngưá»i có Ãch cho Giáo há»™i, cho xã há»™i.
         5- Quan niệm “mua bán†(con dâu là mua vá»): Xuất phát từ tư tưởng “trá»ng nam khinh nữâ€, nhiá»u ngưá»i vẫn cho rằng “con dâu là món hà ng được mua vỠđể phục vụ ngưá»i chồng và nói chung là phục vụ gia đình chồngâ€. ChÃnh quan niệm phong kiến đã đỠra thà nh ngữ “phu xướng phụ tùy†(ngưá»i chồng định là m gì, ngưá»i vợ cÅ©ng phải là m theo. Ngụ ý: ngưá»i phụ nữ phải luôn luôn phục tùng ngưá»i chồng cách tuyệt đối).
Tuy nhiên, dưới cái nhìn đức tin, phải chân nháºn rằng hôn nhân không phải là chuyện mua bán. Ngưá»i đà n ông và đà n bà đá»u có cùng má»™t phẩm giá như nhau. Cả hai Ä‘á»u phải có trách nhiệm chăm lo cho gia đình bản thân mình, kể cả gia đình cá»§a cha mẹ hai bên (nhà trai + nhà gái). Con dâu là má»™t thà nh viên má»›i cá»§a gia đình, chá»› không phải là cái gì đó được mua vỠđể mình tùy nghi sá» dụng. Trong hôn nhân, ngưá»i nam và ngưá»i nữ bình đẳng vá»›i nhau, cùng ưng thuáºn vá»›i nhau để tạo láºp má»™t gia đình má»›i. Äó là kết quả cá»§a má»™t sá»± tá»± nguyện trao hiến và nháºn lãnh. Gia đình nà o mà con dâu được đối xá» tá» tế như con cái trong nhà , quả tháºt là má»™t gia đình hạnh phúc.
II. NHá»®NG Là DO CHÃNH KHIẾN HÔN NHÂN THẤT BẠI:
           Có thể kể ra những nguyên nhân chÃnh khiến hôn nhân thất bại:
1- Chá»n nhầm đối tác: Chá»n lá»±a quá vá»™i và ng vì “tiếng sét ái tìnhâ€. Thá»±c ra, tiếng sét ái tình không phải là tình yêu Ä‘Ãch thá»±c, mà chỉ là những hấp dẫn cảm tÃnh ban đầu. Má»™t khi đã tiến hà nh hôn nhân theo sá»± chá»n lá»±a kiểu đó, cả hai ngưá»i sẽ phải chấp nháºn má»™t cuá»™c sống vá»›i sá»± ân háºn suốt Ä‘á»i. Nếu không chấp nháºn như váºy, thì cuá»™c hôn nhân sẽ tan vỡ ngay.
2- Dá»… tá»›i dá»… lùi: Có những ngưá»i bước và o hôn nhân vá»›i ý nghÄ© nếu không hạnh phúc thì chia tay. Tư tưởng “dá»… tá»›i dá»… lùi†sẽ khiến các đương sá»± không đủ nghị lá»±c để vượt qua những khó khăn. Hôn nhân không phải là chốn thiên đưá»ng, mà là sá»± gặp gỡ cá»§a hai cá thể khác biệt, đòi há»i má»™t quá trình thÃch ứng lẫn nhau, nhiá»u khi khá gay go má»›i tìm được sá»± hòa hợp.
3- Äể sức hấp dẫn bị sói mòn: Trong giai Ä‘oạn đầu, cả hai Ä‘á»u hấp dẫn lẫn nhau, nhưng chung sống má»™t thá»i gian há» không còn cố gắng chinh phục nhau nữa. Há» nảy sinh tư tưởng uể oải, lưá»i nhác, không thiết chăm sóc dung nhan, không nói những lá»i âu yếm, không là m những việc đáng yêu. HỠđể cho ngoại hình xuống cấp, cư xá» thô bạo, sức hấp dẫn bị sói mòn.
4- Thiếu lòng tin: Niá»m tin đóng vai trò rất lá»›n trong mối quan hệ vợ chồng. Nếu nghi ngỠđối tác, vô hình chung sẽ trở thà nh “công an máºt†trong nhà . Trong cuá»™c sống chung mà ngưá»i nà y cứ nghi ngá», theo dõi ngưá»i kia, bằng con mắt nghi kỵ thì chỉ còn lại sá»± dối trá và áp đảo. Äó là dấu hiệu cuá»™c hôn nhân sắp đổ vỡ.
5- Không tôn trá»ng nhau: Khi má»™t ngưá»i tá»± coi mình là chúa tể trong nhà và bắt ngưá»i kia phải phục tùng má»i ý muốn cá»§a mình, thì tinh yêu đã không còn đất sống. Sá»± bạo hà nh thể xác hay tinh thần là m cho đối phương bị Ä‘au đớn và uất ức, rồi tìm cách chống lại. Khi đó hôn nhân sẽ biến thà nh bãi chiến trưá»ng.
6- Thiếu Ä‘iá»u chỉnh linh hoạt: Chỉ nhìn thấy những yếu kém cá»§a đối tác, để rồi ép buá»™c đối tác phải thay đổi, sẽ là m cho cuá»™c sống căng thẳng, và không chỉ má»™t ngưá»i mà cả hai ngưá»i Ä‘á»u phải chịu Ä‘au khổ. Äừng ép buá»™c đối tác phải thay đổi, mà cả hai phải chấp nháºn má»™t cuá»™c đổi thay từ chÃnh gốc vấn Ä‘á». Nói cụ thể là cả hai phải Ä‘iá»u chỉnh quan niệm và nếp sống. Hôn nhân là má»™t quá trình Ä‘iá»u chỉnh liên tục, má»—i hoà n cảnh lại có những tình huống má»›i. Nếu không chấp nháºn Ä‘iá»u chỉnh, thì hôn nhân thất bại là điá»u hiển nhiên.
7- Thiếu trò chuyện giao tiếp: Truyá»n thông rất quan trá»ng trong cuá»™c sống vợ chồng. Lúc đầu cả hai luôn chia sẻ má»i buồn vui, vì thế há» hiểu nhau và đáp ứng được những Ä‘iá»u ngưá»i kia mong muốn. Nhưng rồi má»™t trong hai ngưá»i sẽ dần không thÃch nói chuyện vá»›i đối tác và cÅ©ng không muốn nghe đối tác tâm sá»±. Äiá»u đó là m cho những tâm tư nguyện vá»ng phải nén chặt trong lòng, khiến cho cuá»™c hôn nhân trở nên ngá»™t ngạt và tan vỡ cÅ©ng chẳng còn bao xa.
8- Không dà nh đủ thá»i gian cho nhau: Khi tình yêu nồng nà n, tuần nà o cÅ©ng và i ba lần hẹn hò nhau. ChÃnh đó là thức ăn nuôi dưỡng tình yêu đưa đến kết hôn. Khi đã sống chung má»™t nhà , thì ai cÅ©ng chỉ muốn là m những gì mình thÃch chứ không phải những gì dà nh cho nhau. Má»—i ngưá»i như sống cuá»™c sống riêng cá»§a mình ở bên ngoà i gia đình. Những cuá»™c hôn nhân như thế không tan vỡ sá»›m cÅ©ng chết từ từ.
III. CẦN CÓ LẬP TRƯỜNG VÀ QUAN ÄIỂM ÄÚNG ÄẮN:
           Khi đã thấy rõ được những quan Ä‘iểm sai lầm, những lý do chÃnh đưa đến hôn nhân thất bại, ngưá»i Ki-tô hữu cần có láºp trưá»ng và quan Ä‘iểm đúng đắn để xá» lý những tình huống phức tạp trong hôn nhân cá»§a bản thân mình, hoặc giúp đỡ các bạn trẻ còn bỡ ngỡ trước ngưỡng cá»a hôn nhân. Äể có được láºp trưá»ng và quan Ä‘iểm đúng đắn, rất cần thiết phải tìm hiểu, há»c há»i thấu đáo vá» Hôn nhân Công giáo:
           1- Trá»ng tâm cá»§a vấn Ä‘á»: Cần xác tÃn rằng: Hôn nhân Công giáo là má»™t cuá»™c sống trong Chân lý và Tình yêu. Nếu chỉ lướt qua vấn Ä‘á», chắc chắn sẽ có má»™t nháºn định cho rằng Hôn nhân Công giáo cÅ©ng không có gì là khó khăn phức tạp và ngưá»i ta có thể dá»… dà ng vượt qua được má»i thá» thách. Thá»±c ra, vấn đỠkhông đơn giản như váºy. Có thể nói không má»™t vấn đỠtôn giáo cụ thể nà o lại có nhiá»u khó khăn rắc rối thưá»ng được đưa ra mổ xẻ và tranh luáºn nhiá»u như vấn đỠhôn nhân Công giáo. Quả tháºt, khi thảo luáºn và đưa ra ý kiến vá» vấn đỠquá rá»™ng lá»›n và gai góc nà y, nếu chỉ dá»±a trên ná»n tảng nhân bản thuần túy và má»™t chiá»u, nhất là nếu không nắm vững được các giáo lý cá»§a Giáo há»™i, ngưá»i ta sẽ dá»… rÆ¡i và o các nháºn định sai lầm, lệch lạc. Vì thế, cần phải thấy được trá»ng tâm cá»§a vấn đỠlà hôn nhân phải là bản sao trung thá»±c cá»§a hôn nhân Há»™i Thánh giữa Äức hôn phu Giê-su và Hiá»n thê Giáo há»™i.
           2- Äức Giê-su và hôn nhân: Quan Ä‘iểm rõ rà ng cá»§a Äức Giê-su vá» vấn đỠhôn nhân nhất thiết phải coi như những hướng dẫn cần thiết cho những nháºn định vá» hôn nhân. Các giáo huấn cá»§a Äức Ki-tô soi sáng cho ngưá»i tÃn hữu thấy rõ:
a- Hôn nhân mang trên mình bản quyá»n cá»§a Thiên Chúa Tạo Hóa. Nói đến hôn nhân là nói tá»›i sá»± kết hợp không thể tháo gỡ giữa má»™t ngưá»i nam và má»™t ngưá»i nữ, là nói đến sá»± kết hợp chặt chẽ giữa hai ngưá»i vá»›i nhau đã được chÃnh Thiên Chúa se kết (“Ngay từ khởi đầu công cuá»™c tạo dá»±ng, Thiên Chúa đã dá»±ng nên con ngưá»i có nam có nữ. Vì thế, ngưá»i đà n ông sẽ lìa cha mẹ mà gắn bó vá»›i vợ mình, và cả hai sẽ trở thà nh má»™t xương má»™t thịt.â€Â – Mc 10, 6-8)
b- Má»™t khi hai đối tác trong hôn nhân đã “trở nên má»™t xương má»™t thịtâ€, thì không có bất cứ quyá»n lá»±c nhân loại nà o có thể xóa bỠđược sá»± kết hợp ấy. Bởi vì “sá»± gì Thiên Chúa đã phối hợp, loà i ngưá»i không được phân ly.†(Mc 10, 9) Vì thế, hôn ước ấy mang tÃnh chất bá»n vững và bất khả tháo gỡ cho đến chết, tức là chỉ có sá»± chết má»›i chấm dứt được má»™t hôn nhân Công giáo đã thà nh sá»±.
           3- Luáºt Giáo há»™i Công giáo vá» hôn nhân: Tình yêu giữa hai vợ chồng Công giáo có ý nghÄ©a rất phong phú và sâu sắc, vì bắt nguồn từ tình yêu Thiên Chúa và ráºp theo khuôn mẫu tình yêu giữa Äức Ki-tô và Há»™i Thánh. Tình yêu đó có hai đặc tÃnh:
           a-Â ÄÆ¡n nhất:Â ÄÆ¡n nhất nghÄ©a là má»™t vợ má»™t chồng. “Tá»± bản chất, tình yêu vợ chồng đòi há»i sá»± đơn nhất và bất khả phân ly. “Há» không còn phải là hai, nhưng là má»™t xương má»™t thịt†(St 2, 24; Mt 19, 6). HỠđược má»i gá»i không ngừng lá»›n lên trong tình hiệp thông vá»›i nhau qua việc má»—i ngà y trung thà nh sống lá»i cam kết hôn nhân, là trao hiến trá»n vẹn cho nhau. Sá»± hiệp thông nà y được cá»§ng cố, thanh luyện và hoà n thiện nhá» bà tÃch Hôn phối Ä‘em lại sá»± hiệp thông trong Äức Ki-tô. Sá»± hiệp thông nà y cà ng thâm sâu hÆ¡n nhá» cùng chia sẻ má»™t đức tin và cùng đón nháºn Mình Thánh Chúa.†(Giáo lý HTCG, số 1644)
           b- Bất khả phân ly: Bất khả phân ly nghÄ©a là không thể ly dị. “Lý do sâu xa nhất đòi há»i hai vợ chồng phải chung thá»§y chÃnh là sá»± trung tÃn cá»§a Thiên Chúa vá»›i giao ước, và sá»± trung tÃn cá»§a Äức Ki-tô vá»›i Há»™i Thánh. Chung thá»§y suốt Ä‘á»i vá»›i ngưá»i phối ngẫu là má»™t trong những đặc Ä‘iểm nổi báºt cá»§a hôn nhân Công giáo, đồng thá»i còn có ý nghÄ©a đặc biệt hÆ¡n đối vá»›i thế giá»›i hiện nay, khi mà ly dị thưá»ng được coi là giải pháp bình thưá»ng cho những khó khăn hoặc thất bại trong Ä‘á»i sống hôn nhân. Quả thá»±c, đối vá»›i nhiá»u trưá»ng hợp, chung thá»§y là má»™t thách đố lá»›n lao và phải cáºy dá»±a và o Æ¡n Chúa, vì chỉ nhá» sức riêng cá»§a mình mà thôi thì không đủ. Trong Ä‘á»i sống hôn nhân, đôi vợ chồng cần nhá»› rằng sá»± liên kết vá»›i nhau không phải chỉ do quyết tâm cá»§a há» mà còn là kết quả cá»§a Æ¡n Chúa. Tất nhiên chân lý bất biến phải là : “Äiá»u gì Thiên Chúa đã kết hợp, loà i ngưá»i không được phân ly†(Mt 19, 6).
4- Kết hôn trong Chúa: Äiá»u kiện cá»§a tÃnh chất “không thể thu hồi†hay “bất khả tháo gỡ†cá»§a hôn nhân Công giáo là há» phải được kết hôn trong Chúa, tức hôn nhân phải hợp pháp, được cả hai ngưá»i hoà n toà n tá»± do đồng thuáºn, thà nh sá»±, được Giáo há»™i chứng giám và đại diện Chúa chúc phúc. Theo thánh Phao-lô, tất cả má»i Ki-tô hữu muốn kết hôn hay tái kết hôn má»™t cách hợp pháp và thà nh sá»± Ä‘á»u phải thá»±c hiện hôn ước cá»§a mình “trong Chúa†(1Cr 7, 39). Chỉ những hôn nhân được thá»±c hiện như thế má»›i thá»±c sá»± là “đã được Thiên Chúa phối hợpâ€. Vì thế, những hôn nhân ấy má»›i mang đầy đủ tÃnh chất “bất khả tháo gỡâ€.
5- Dấu chỉ cá»§a má»™t tình yêu vô biên: Má»™t khi hai Ki-tô hữu nam-nữ đồng ý kết hôn “trong Chúaâ€, thì hiện thá»±c tình yêu cá»§a há» cÅ©ng tương tá»± như tình yêu cá»§a Äức Ki-tô dà nh cho Giáo há»™i, mà Kinh Thánh Tân Ước bằng tiếng Hy-lạp gá»i là “mysterionâ€, còn tiếng La-tinh gá»i là “Sacramentumâ€, và tiếng Việt gá»i là Bà tÃch Thánh, tức “mầu nhiệm cao cả†(Ep 5, 32). Sá»± hy sinh cá»§a hai vợ chồng Công giáo cho nhau là má»™t dấu chỉ rõ rà ng tình yêu vô biên và sá»± trung tÃn tuyệt đối cá»§a Thiên Chúa đối vá»›i nhân loại.
Khi cá» hà nh Bà tÃch Hôn Nhân chÃnh hai ngưá»i nam-nữ liên hệ, vá»›i sá»± trợ giúp cá»§a Chúa, là trá»ng tâm, là những nhân váºt chÃnh và đồng thá»i là những ngưá»i chá»§ sá»± và cá» hà nh. Nói cụ thể là đôi tân hôn ban bà tÃch cho nhau. Còn những ngưá»i tham dá»± việc cá» hà nh Bà tÃch Hôn Nhân (Linh mục, cha mẹ há» hà ng đôi tân hôn, cá»™ng đồng dân Chúa…) chỉ có tác dụng là các chứng nhân cá»§a việc cá» hà nh ấy mà thôi. Việc đôi Tân Hôn nam-nữ vừa là những ngưá»i cá» hà nh và vừa là những ngưá»i lãnh nháºn Bà tÃch Hôn Nhân mang má»™t ý nghÄ©a sâu xa và cao cả: Qua sá»± kiện ấy cả hai ngưá»i muốn nói lên rằng tình yêu và sá»± chung thá»§y mà há» dà nh cho nhau là má»™t biểu tượng sống động cho tình yêu vô biên cá»§a Äức Giê-su, Äấng đã yêu thương nhân loại cho đến chết.
KẾT LUẬN:
Tóm lại, ngưá»i Ki-tô hữu không thể cứ đổ thừa cho Chúa khi má»™t cuá»™c hôn nhân bị thất bại. Hãy thà nh tháºt mà nháºn khuyết Ä‘iểm, để từ đó cầu xin Chúa soi sáng mà sá»a chữa, khắc phục. Khuyết Ä‘iểm lá»›n nhất có thể là đôi bạn đã bá» qua sá»± dạy dá»— cá»§a Há»™i Thánh vá» hôn nhân. Hoặc cÅ©ng có thể há» nói rằng mình biết nhưng chưa tháºt sá»± thá»±c hà nh. Nếu cứ ngà y đêm cầu nguyện Chúa ban phước cho hôn nhân mà không chịu là m theo Lá»i Chúa dạy trong hôn nhân, thì má»i việc cÅ©ng chỉ là vô Ãch mà thôi. Ấy cÅ©ng bởi vì “Má»™t thân xác không hÆ¡i thở là má»™t xác chết. CÅ©ng váºy, Äức tin không có hà nh động là đức tin chết.†(Gc 2, 26). Lá»i nói phải Ä‘i đôi vá»›i việc là m (lá»i cầu nguyện cần phải Ä‘i đôi vá»›i việc thá»±c hà nh theo Lá»i Chúa dạy).
Äể đạt thà nh công trong việc khắc phục, sá»a chữa khuyết Ä‘iểm, ngõ hầu thăng tiến trong hôn nhân, xin hãy chạy đến cùng Äức Mẹ, lắng nghe lá»i Mẹ dạy: “Ngưá»i bảo gì, các anh cứ việc là m theo†(Ga 2, 5); đồng thá»i cầu xin Mẹ bầu cá» cùng Thiên Chúa – cụ thể là Äức Giê-su Con Thiên Chúa và cÅ©ng là con cá»§a Mẹ – xin Ngưá»i ban Thánh Linh soi sáng và hướng dẫn các gia đình trẻ, nhất là các đôi tân hôn gặp thất bại trong hôn nhân, khiến há» hiểu và thá»±c hà nh đúng Luáºt Công giáo vá» Hôn Nhân trong Chúa và giữa Ä‘á»i thưá»ng. Ước được như váºy. Amen.
JM. Lam Thy ÄVD.
Thanhlinh

