Khi nói vá» cuá»™c Ä‘á»i cá»§a ÄHY József Mindszenty, vị tôi tá»› Chúa, ÄHY Beniamino Stella, Bá»™ trưởng Bá»™ Giáo sÄ© chia sẻ trong Thánh lá»… do Ngà i chá»§ tế và o ngà y 02-5-2018, nhân dịp ká»· niệm  40 năm ngà y mất cá»§a Äức Hồng y Hungary: “Äây chÃnh là má»™t gương mẫu cho Ä‘á»i sống linh mục và lòng nhiệt thà nh tông đồ, mà vá»›i tôi, tôi vẫn còn nợ Ngà i rất nhiá»u”. Vá»›i đầy cảm xúc, Äức Hồng Y Beniamino Stella nói: «Tôi vẫn còn nhá»› mãi những năm đầu tiên mà tôi được đà o tạo trở thà nh linh mục; má»™t hình ảnh, má»™t mẫu gương mà tôi noi theo đó chÃnh là ÄHY Mindszenty. Äây là má»™t gương mặt mà tôi mang trong tim kể từ khi tôi còn là má»™t cáºu bé. Tôi được giáo dục từ các linh mục chăm sóc giáo xứ. Các Ngà i đã sống sứ vụ cá»§a mình trong bóng tối cá»§a những gì được gá»i là “Bức mà n sắt”.  ÄHY Mindszenty là má»™t trong đố đó. Äó là những năm tháng đầy há»—n loạn và khó khăn, được ghi dấu bởi cuá»™c đà n áp Giáo há»™i Công giáo. Các Ngà i đối vá»›i chúng tôi luôn được nói đến vá»› sá»± ngưỡng má»™, tôn trá»ng”.
Trong hà nh trình theo Chúa, ÄHY Mindszenty luôn thá»±c hà nh đức tin má»™t cách can đảm và trung thà nh, ngay cả trong thá»i gian bách hại. Ngà i luôn sẵn sà ng cho việc mục vụ, cho Ä‘oà n dân Chúa, không chùn bước trước khó khăn. Ngà i là má»™t vị mục tá» tốt là nh khiêm nhưá»ng, sẵn sà ng hiến dând cuá»™c sống cho Giáo Há»™i và cho đất nước. Má»™t ngưá»i không mệt má»i bảo vệ Há»c thuyết Kitô giáo. ChÃnh Ngà i đã từng bị các hoà ng đế bách hại và năm lần phải sống lưu vong.
Ngà i chÃnh là má»™t thá»±c tế cá»§a ngưá»i môn đệ Äức Kitô, đó là luôn mang niá»m hy vá»ng trong tâm hồn má»™t sá»± chắc chắn cá»§a chiến thắng cuối cùng, nhưng đồng thá»i phải sẵn sà ng chấp nháºn lá»i cảnh báo cá»§a Chúa Giêsu: “Các con sẽ bị má»i ngưá»i ghét vì danh Thầy, nhưng ai kiên trì sẽ được cứu. Nếu há» bách hại Thầy, há» cÅ©ng sẽ bách hại các con”.
Äây chÃnh là kinh nghiệm cá»§a các tông đồ, cá»§a các Kitô hữu cá»§a các thế ká»· đầu, cá»§a thánh Atanasio, cá»§a Äức Hồng y đáng kÃnh Mindszenty, và cá»§a nhiá»u anh chị em Hungary và các quốc gia khác đã từng sống và nhiá»u khi vẫn còn trong ngà y hôm nay. Há» bị chống đối và thù nghét vì đức tin, phải chịu những phiá»n hà rắc rối vì tháºp giá Chúa Kitô, cùng vá»›i hạnh phúc Tin Mừng cá»§a cuá»™c bác hại, liên kết há» vá»›i việc Äóng Ä‘inh.
Hồng y Hungary là “má»™t chứng nhân sống động” cá»§a má»™t bằng chứng rõ rà ng: “sá»± kiên trì cá»§a đức tin chinh phục thế giá»›i”. ChÃnh đức tin đã ban cho Äức Hồng Y Mindszenty má»™t sức mạnh phi thưá»ng để là m chứng cho Tin Mừng và phục vụ dân Chúa, ngay cả trong những lúc bi thảm nhất và trong những trang Ä‘en tối cá»§a Ä‘á»i sống Giáo Há»™i Hungary.
Theo lá»i chứng cá»§a những ngưá»i biết ÄHY, Ngà i luôn khuyến khÃch các linh mục cá»§a Ngà i nhá»› rằng “Không phải Äức Kitô lấy má»i thứ cá»§a chúng ta nhưng là thế giá»›i, và câu trả lá»i là luôn đặt hy vá»ng trong Chúa Giêsu”. Thá»±c váºy, trong cuá»™c Ä‘á»i và sứ vụ mục vụ cá»§a ÄHY ngưá»i ta có thể chiêm ngưỡng vẻ đẹp và sức mạnh cá»§a sá»± hiệp nhất nà y vá»›i Chúa Kitô, khiến Ngà i trở thà nh má»™t mục tá» nhiệt thà nh và là má»™t chứng nhân chiếu sáng cá»§a Tin Mừng.
Ngà i luôn bắt đầu bằng “tình bạn cá nhân vá»›i Chúaâ€. Trong hồi ký cá»§a Ngà i ngưá»i ta Ä‘á»c được: “Trong giai Ä‘oạn khó khăn, há» không thể lấy Ä‘i những thá»±c hà nh đạo đức, hoặc lá»i cầu nguyện hà ng ngà y cá»§a tôi» .
Sá»± trung tÃn nà y được má»i ngưá»i nháºn thấy qua việc Ngà i cá» hà nh Thánh Thể, qua việc thá»±c thi ká»· luáºt cá nhân phi thưá»ng và cách thá»±c hà nh má»™t cách anh hùng các nhân đức, thúc đẩy Ngà i sống má»™t tình yêu đặc biệt dà nh cho dân Chúa. Và dụ như khi gặp khó khăn vá» sứ khá»e Ngà i không dà nh cho mình má»™t Ä‘iá»u trị đặc biệt. Khi còn là má»™t cha xứ, thỉnh thoảng ngưá»i ta thấy cha Mindszenty ăn cÆ¡m trưa chỉ vá»›i ba cá»§ khoai tây. Và nếu có ngưá»i ngạc nhiên vá» Ä‘iá»u nà y, Ngà i nói: “Nếu đất nước gặp khó khăn, chúng ta không được phép sống má»™t cách thoải máiâ€.
ChÃnh đức ái nà y đã hiệp nhất con tim cá»§a Ngà i vá»›i Thiên Chúa và vá»›i anh chị em nghèo khổ; thúc giục Ngà i nâng đỡ, đồng hà nh dân Chúa vuá»™t lên ná»—i Ä‘au do hoà n cảnh mang lại, và trên hết, là để cá»§ng cố lòng trung thà nh cá»§a Ngà i vá»›i Giáo Há»™i và Há»c thuyết Kitô giáo, chống lại sá»± đà n áp cá»§a chế độ.
Thá»±c váºy, trong bản di chúc tinh thần được viết ngà y 19 tháng 10 năm 1962, Ngà i bắt đầu vá»›i lá»i kêu gá»i ngưá»i Hungary: “Trong số pháºn Ä‘au khổ cá»§a các con, lòng thương xót vô biên cá»§a TC sẽ là bình minh cá»§a các con, hãy sống trung tÃn vá»›i Chúa, vá»›i Giáo Há»™i và quê hương lịch sá» cá»§a các con”.
CÅ©ng trong di chúc nà y ngưá»i ta Ä‘á»c thấy sá»± kiên trì trong đức tin cho đến khi kết thúc cuá»™c Ä‘á»i. Ngà i đã sống đức bác ái cá»§a Chúa Kitô; chÃnh đức ái đã thúc đẩy Ngà i, mặc dù chịu  bất công và tra tấn, đã tha thứ má»™t cách anh hùng những ngưá»i thù ghét mình.
Khi nói vá» Ngà i, Äức Phao-lô VI nhấn mạnh: “Äâ chÃnh là má»™t gương mặt đặc biệt cá»§a linh mục và mục tá»”.
Äức Hồng y Mindszenty chết vì những biến chứng cá»§a ca phẫu thuáºt tim. Khi được gây mê ngưá»i ta thấy từ trong tay Ngà i má»™t xâu chuá»—i Mân côi được rÆ¡i xuống. Äây chÃnh là má»™t lá»i chứng rõ rà ng rằng Ngà i đã hoà n hà nh cuá»™c hà nh hương cuối cùng cá»§a mình: cầu nguyện đến cùng, tin tưởng, phó thác và o Thiên Chúa mà không chùn bước, cùng vá»›i má»™t trái tim đã bị bóp nát, đã được tiêu hao cho toà n bá»™ cuá»™c sống cá»§a ngưá»i dân Hungary.(L’Osservatore Romano 04-5-2018)
Ngá»c Yến
RV

