“CÃC NGÆ¯Æ I GÃC BỎ MỘT BÊN CÃC GIỚI RÄ‚N THIÊN CHÚA, ÄỂ NẮM GIá»® TẬP TỤC PHÀM NHÂN”.
BÀI ÄỌC I: St 1, 20 – 2, 4a
“Chúng ta hãy dá»±ng nên con ngưá»i theo hình ảnh giống như Ta”.
TrÃch sách Sáng Thế.
Thiên Chúa phán: “Nước hãy sản xuất những sinh váºt bò sát và loà i chim bay trên mặt đất, dưới vòm trá»i”. Váºy Thiên Chúa tạo thà nh những cá lá»›n, má»i sinh váºt sống động mà nước sản xuất theo loại chúng, và má»i chim bay tuỳ theo giống. Thiên Chúa thấy chúng tốt đẹp. Thiên Chúa chúc phúc cho chúng rằng: “Hãy sinh sôi nảy nở cho nhiá»u, đầy nước biển; loà i chim hãy sinh cho nhiá»u trên mặt đất”. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ năm.
Thiên Chúa lại phán: “Äất hãy sản xuất các sinh váºt tuỳ theo giống: gia súc, loà i bò sát và dã thú dưới đất tuỳ theo loại”. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa đã dá»±ng nên dã thú dưới đất tuỳ theo loại, gia súc và má»i loà i bò sát dưới đất tuỳ theo giống. Thiên Chúa thấy chúng tốt đẹp; và Thiên Chúa phán: “Chúng ta hãy dá»±ng nên con ngưá»i theo hình ảnh giống như Ta, để chúng là m chá»§ cá biển, chim trá»i, dã thú khắp mặt đất, và tất cả loà i bò sát di chuyển trên mặt đất”. Váºy Thiên Chúa đã tạo thà nh con ngưá»i giống hình ảnh Chúa; Chúa tạo thà nh con ngưá»i giống hình ảnh Thiên Chúa. Ngưá»i tạo thà nh há» có nam có nữ. Thiên Chúa chúc phúc cho há» và phán rằng: “Hãy sinh sôi nảy nở cho nhiá»u đầy mặt đất, và thống trị nó, hãy bá chá»§ cá biển, chim trá»i và toà n thể sinh váºt di chuyển trên mặt đất”. Thiên Chúa phán: “Äây Ta ban cho các ngươi là m thức ăn má»i thứ cây cá» mang hạt giống trên mặt đất và toà n thể thảo má»™c sinh trái có hạt tuỳ theo giống. Ta ban má»i thứ cây cá» xanh tươi là m thức ăn cho má»i loà i dã thú trên mặt đất, chim trá»i và toà n thể sinh váºt di chuyển trên mặt đất”. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa thấy má»i sá»± Ngưá»i đã là m rất tốt đẹp. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ sáu.
Thế là trá»i đất và má»i trang Ä‘iểm cá»§a chúng đã hoà n thà nh. Ngà y thứ bảy Thiên Chúa hoà n tất công việc Ngưá»i đã là m. Và sau khi hoà n tất công việc Ngưá»i đã là m, thì ngà y thứ bảy Ngưá»i nghỉ ngÆ¡i. Chúa chúc phúc và thánh hoá ngà y thứ bảy, vì trong ngà y đó, Ngưá»i nghỉ việc tạo thà nh. Äó là gốc tÃch trá»i đất khi được tạo thà nh.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 8, 4-5. 6-7. 8-9
Äáp: Lạy Chúa, lạy Chúa chúng con, lạ lùng thay danh Chúa khắp nÆ¡i hoà n cầu (c. 2a).
1) Khi con ngắm cõi trá»i, công cuá»™c tay Chúa tạo ra, vầng trăng và muôn tinh tú mà Chúa gầy dá»±ng, thì nhân loại là chi mà Chúa nhá»› tá»›i? con ngưá»i là chi mà Chúa để ý chăm nom? – Äáp.
2) Chúa dá»±ng nên con ngưá»i kém thiên thần má»™t chút, Chúa trang sức con ngưá»i bÄng danh dá»± vá»›i vinh quang, Chúa ban cho quyá»n hà nh trên công cuá»™c tay Ngà i sáng tạo, Chúa đặt muôn váºt dưới chân con ngưá»i. – Äáp.
3) Nà o chiên nà o bò, thôi thì tất cả, cho tá»›i những muông thú ở đồng hoang, chim trá»i vá»›i cá đại dương, những gì lá»™i khắp nẻo đưá»ng biển khÆ¡i. – Äáp.
ALLELUIA: Ga 14, 23
Alleluia, alleluia! – Nếu ai yêu mến Thầy, thì sẽ giữ lá»i Thầy, và Cha Thầy sẽ yêu mến ngưá»i ấy, và Chúng Ta sẽ đến và ở trong ngưá»i ấy. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Mc 7, 1-13
“Các ngươi gác bá» má»™t bên các giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục phà m nhân”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Marcô.
Khi ấy, những ngưá»i biệt phái và mấy luáºt sÄ© từ Giêrusalem tụ táºp lại bên Chúa Giêsu, và há» thấy và i môn đệ Ngưá»i dùng bữa vá»›i những bà n tay không tinh sạch, nghÄ©a là không rá»a trước. Vì theo đúng táºp tục cá»§a tiá»n nhân, những ngưá»i biệt phái và má»i ngưá»i Do-thái không dùng bữa mà không rá»a tay trước, và ở nÆ¡i công cá»™ng vá», há» không dùng bữa mà không tắm rá»a trước. Há» còn giữ nhiá»u táºp tục khác nữa, như rá»a chén, rá»a bình, rá»a các đồ đồng. Váºy những ngưá»i biệt phái và luáºt sÄ© há»i Ngưá»i: “Sao môn đệ ông không giữ táºp tục cá»§a tiá»n nhân mà lại dùng bữa vá»›i những bà n tay không tinh sạch?”
Ngưá»i đáp: “Hỡi bá»n giả hình, Isaia tháºt đã nói tiên tri rất chà lý vá» các ngươi, như lá»i chép rằng: ‘Dân nà y kÃnh Ta ngoà i môi miệng, nhưng lòng chúng ở xa Ta. Nó sùng kÃnh Ta cách giả dối, bởi vì nó dạy những giáo lý và những luáºt lệ loà i ngưá»i’. Vì các ngươi bá» qua các giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục loà i ngưá»i: rá»a bình, rá»a chén và là m nhiá»u Ä‘iá»u như váºy”. Và Ngưá»i bảo: “Các ngươi đã khéo bá» giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục cá»§a các ngươi. Tháºt váºy, Môsê đã nói: ‘Hãy thảo kÃnh cha mẹ’, và ‘ai rá»§a cha mẹ, sẽ phải xá» tá»’. Còn các ngươi thì lại bảo: ‘Nếu ai nói vá»›i cha mẹ mình rằng: Những cá»§a tôi có thể giúp cha mẹ được là Corban rồi (nghÄ©a là cá»§a dâng cho Chúa)’, và các ngươi không để cho kẻ ấy giúp gì cho cha mẹ nữa. Như thế các ngươi huá»· bá» lá»i Chúa bằng những táºp tục truyá»n lại cho nhau. Và các ngươi còn là m nhiá»u Ä‘iá»u khác giống như thế”.
Äó là lá»i Chúa.
_______________________________________
I/. BÀI SUY NIỆM (Mc 7, 1-13)
“CÃC NGÆ¯Æ I GÃC BỎ MỘT BÊN CÃC GIỚI RÄ‚N THIÊN CHÚA, ÄỂ NẮM GIá»® TẬP TỤC PHÀM NHÂN”.
Hôm nay, thứ Ba tuần V Thưá»ng niên, chúng ta bước và o Chương 7 Phúc âm Marcô để chứng kiến CUỘC TRANH LUẬN VỀ TRUYỀN THá»NG TIỀN NHÂN GIá»®A CHÚA GIÊSU VÀ NGƯỜI PHARISIÊU.
Bà i Tin mừng hôm nay thuáºt lại cuá»™c tranh luáºn giữa Chúa Giêsu và Biệt phái, luáºt sÄ© được giá»›i lãnh đạo ở Giêrusalem phái đến, đó là những thà nh phần tinh hoa cá»§a Do Thái giáo. Chắc chắn ná»™i dung cuá»™c tranh luáºn sẽ xoay quanh vấn đỠcốt lõi trong lá» luáºt chứ không phải những Ä‘iá»u vụn vặt, lẻ tẻ.
Khởi đầu cuá»™c tranh luáºn là câu há»i cá»§a các Biệt phái và luáºt sÄ©:
“”Sao môn đệ ông không giữ táºp tục cá»§a tiá»n nhân mà lại dùng bữa vá»›i những bà n tay không tinh sạch, nghÄ©a là không rá»a trước?”.
“NGHĨA LÀ KHÔNG RỬA TRƯỚCâ€.
Marcô thêm cụm từ nà y và o để giải thÃch thế nà o là không tinh sạch, để cho các độc giả cá»§a ông, nhất là ngưá»i Hy Lạp có thể hiểu.
Như váºy, ngay câu thêm và o nà y, Marcô đã cho thấy: cách hiểu cá»§a Biệt phái vá» vấn đỠTINH SẠCH rất nặng HÃŒNH THỨC, chuá»™ng vẻ bên ngoà i.
ChÃnh vì Ä‘iá»u nà y mà há» cho rằng đó là táºp tục tiá»n nhân.
Cụm từ “TIỀN NHÂN†ở đây phải được hiểu là từ thá»i Môsê trở lại, chứ không tÃnh ngược đến thá»i AÄ‘am – Evà .
ChÃnh vì được nâng lên vị trà táºp tục tiá»n nhân nên nó còn chi phối nhiá»u lãnh vá»±c như, Marcô viết:
“Vì theo đúng táºp tục cá»§a tiá»n nhân, những ngưá»i biệt phái và má»i ngưá»i Do-thái không dùng bữa mà không rá»a tay trước, và ở nÆ¡i công cá»™ng vá», há» không dùng bữa mà không tắm rá»a trước. Há» còn giữ nhiá»u táºp tục khác nữa, như rá»a chén, rá»a bình, rá»a các đồ đồngâ€.
Như váºy từ má»™t thói quen tốt, hợp vệ sinh, mà ngưá»i Biệt Phái đã là m cho nó trở thà nh nặng ná», má»™t gánh nặng.
Có lẽ trong việc giáo huấn các môn đệ, Chúa Giêsu đã không chú ý đến táºp tục nà y, Ngà i dã bá» qua nên các môn đệ đã không giữ.
Vì thế mà ngà y hôm nay, các môn đệ cá»§a Chúa Giêsu đã bị ngưá»i biệt phái bắt bẻ.
Nhưng nhân cơ hội nà y, Chúa Giêsu đã đặt ra cho hỠmột vấn đỠrất thẳng thắn và nghiêm túc. Marcô viết:
“Ngưá»i bảo: “Các ngươi đã khéo bá» giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục cá»§a các ngươi. Tháºt váºy, Môsê đã nói: ‘Hãy thảo kÃnh cha mẹ’, và ‘ai rá»§a cha mẹ, sẽ phải xá» tá»’. Còn các ngươi thì lại bảo: ‘Nếu ai nói vá»›i cha mẹ mình rằng: Những cá»§a tôi có thể giúp cha mẹ được, là Corban rồi (Corban = cá»§a dâng cho Chúa)’, và các ngươi không để cho kẻ ấy giúp gì cho cha mẹ nữa.
“Các ngươi đã khéo bá» giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục cá»§a các ngươiâ€.
Chúa đã trưng ra má»™t giá»›i răn Ä‘iển hình và quan trá»ng nhất, đó cÅ©ng là táºp tục có từ thởi Môsê:
“Môsê đã nói: ‘HÃY THẢO KÃNH CHA MẸ’, và ‘ai rá»§a cha mẹ, sẽ phải xá» tá»’. Còn các ngươi thì lại bảo: ‘Nếu ai nói vá»›i cha mẹ mình rằng: Những cá»§a tôi có thể giúp cha mẹ được là Corban rồi (nghÄ©a là cá»§a dâng cho Chúa)’, và các ngươi không để cho kẻ ấy giúp gì cho cha mẹ nữaâ€.
THẢO KÃNH CHA MẸ là giá»›i răn đứng đầu trong Mưá»i giá»›i răn, sau các giá»›i răn vá» Thiên Chúa. Nhưng ngưá»i Biệt phái lại đặt giá»›i răn đó đứng sau táºp tục CORBAN (cá»§a lá»… dâng).
Như váºy, ta thấy rõ cuá»™c tranh luáºn hôm nay xoay quanh giữa Giá»›i răn Thiên Chúa và táºp tục phà m nhân.
+ “TẬP TỤC PHÀM NHÂNâ€
là những táºp tục do con ngưá»i láºp ra, nó được láºp ra và o má»™t thá»i Ä‘iểm nhất định do nhu cầu xã há»™i đòi há»i và nó chỉ có giá trị trong má»™t giai Ä‘oạn nà o đó. Có nghÄ©a nó rất tương đối và tạm thá»i. Vì do con ngưá»i láºp ra nên con ngưá»i cÅ©ng có thể bãi bá» nếu nó không còn phù hợp.
ÄẠI DỊCH VIRUS CORONA – ÄEO KHẨU TRANG – RỬA TAY
CÅ©ng như thế giá»›i hôm nay Ä‘ang quay cuồng chống trá»i vá»›i cÆ¡n đại dịch virus Covid 19, nó đã là m cho nhiá»u ngưá»i bị lây nhiá»…m và chết.
Mặc dù đã có vaccin phòng ngừa, nhưng số ngưá»i nhiá»…m và chết cứ tăng lên từng ngà y, từng giá».
Vì Covid19 báºy giỠđã chuyển sang má»™t biến thể má»›i: SIÊU LÂY NHIỄM
Như váºy thà nh quả Ä‘iá»u chế ra vaccin có thể phải được bắt đầu lại.
Hiện tại, ngưá»i ta chỉ còn biết dùng những biện pháp cÅ©:
ÄEO KHẨU TRANG – RỬA TAY SẠCH SẼ – CÃCH LY NGƯỜI BỆNH – TRÃNH ÄẾN CHá»– ÄÔNG NGƯỜI.
ÄEO KHẦU TRANG:
Ở Bên Mỹ, vá»›i biến thể má»›i nà y, các chuyên gia y tế khuyến khÃch không những Ä‘eo khẩu trang, mà còn phải Ä‘eo đến 2 cái, ba cái cho an toà n. ChÃnh vì quá an toà n nên bây giá» ngưá»i ta không chết vì virus, mà chết vì bị ngạt.
RÕ RÀNG RỬA TAY là giải pháp tình thế, do con ngưá»i láºp ra, nó có giá trị cho thá»i Ä‘iểm hiện tại, chứ đó KHÔNG PHẢI LÀ LUẬT BẮT BUỘC
+ “GIỚI RÄ‚N THIÊN CHÚAâ€
Là những giá»›i răn do Thiên Chúa láºp ra, nó có giá trị tuyệt đối và giá trị qua má»i thá»i đại, giá»›i răn Thiên Chúa thì bất biến và không thay đổi. Vì do Thiên Chúa láºp ra, nên con ngưá»i không có quyá»n bãi bá» vì bất cứ lý do gì.
Giá»›i răn Thiên Chúa phải ưu tiên trên các táºp tục phà m nhân.
Như váºy khi so sánh Giá»›i răn Thiên Chúa và táºp tục phà m nhân, ta thấy Giá»›i răn Thiên Chúa siêu vượt hÆ¡n hẳn.
Không phải táºp tục phà m nhân nà o cÅ©ng xấu, có cái tốt cái xấu, có cái phù hợp vá»›i thá»i đại, có cái không.
Cái gì không còn phù hợp, thì con ngưá»i có quyá»n bãi bá».
“Sá»° XUNG ÄỘTâ€:
Trong trưá»ng hợp có Sá»° XUNG ÄỘT giữa giá»›i răn Thiên Chúa và táºp tục phà m nhân, thì con ngưá»i phải ưu tiên cho Giá»›i răn Thiên Chúa.
Äiá»u nà y rất đúng cho luáºt pháp quốc gia. Luáºt pháp láºp ra là vì con ngưá»i, và cho con ngưá»i để xã há»™i được phát triển và tiến bá»™.
Nhưng nếu có luáºt nà o Ä‘i ngược lại vá»›i Luáºt Chúa, Kitô hữu có quyá»n và phải có trách nhiệm lương tâm há»§y bá» nó, bất chấp bạo lá»±c áp đặt.
Song trong Bà i Tin mừng hôm nay ta không thấy có sá»± xung đột nà o giữa việc rá»a tay trước khi dùng bữa vá»›i giá»›i răn cá»§a Thiên Chúa.
Ngưá»i ta có thể rá»a tay hay không cÅ©ng không có gì quan trá»ng, mà khuyên nên rá»a tay thì hay hÆ¡n vì vấn đỠhợp vệ sinh, tránh lây nhiá»…m bệnh táºt, chứ không phải không rá»a tay là là m cho bà n tay cá»§a mình không tinh sạch, ô uế.
Nhưng ngưá»i Biệt phái và luáºt sÄ© đã mang thái độ giả hình khi quá chú trá»ng đến táºp tục phà m nhân, nên Chúa đã mượn lá»i cá»§a Tiên tri Isaia để trách cứ há».
Isaia viết:
“Chúa Thượng phán: “Dân nà y chỉ đến gần Ta bằng miệng, tôn vinh Ta bằng môi, còn lòng chúng thì xa Ta lắm; chúng chỉ kÃnh sợ Ta theo lệnh cá»§a ngưá»i phà m, nhưng đó chỉ là sáo ngữ. (Is 29, 13).
Cách đây khoảng 700 năm, Isaia đã tố cáo ngưá»i Do Thái thá» Chúa chỉ bằng môi bằng miệng, còn lòng trà thì ở rất xa Ngà i, há» chỉ tuân giữ luáºt cá»§a phà m nhân.
Thì hôm nay Chúa Giêsu đã lặp lại nguyên lá»i trách cứ đó khi Ngà i nói:
“Vì các ngươi bá» qua các giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục loà i ngưá»i: rá»a bình, rá»a chén và là m nhiá»u Ä‘iá»u như váºy”. “Các ngươi đã khéo bá» giá»›i răn Thiên Chúa, để nắm giữ táºp tục cá»§a các ngươiâ€.
Có lẽ lá»i trách cứ cá»§a Chúa ngà y xưa vẫn còn nguyên giá trị hôm nay.
Kitô hữu chúng ta khi sống Äạo và giữ Äạo phải luôn lấy giá»›i răn cá»§a Thiên Chúa là m trá»ng và ưu tiên số má»™t, đừng vì những táºp tục cá»§a ngưá»i Ä‘á»i mà xem nhẹ luáºt Chúa.
Các Bà i Äá»c hôm nay cho thấy sá»± tạo dá»±ng tốt là nh cá»§a Thiên Chúa, và sá»± lạm dụng tá»± do là m cho con ngưá»i ra xấu xa.
TRONG BÀI ÄỌC I, TrÃch sách Sáng Thế.
Bà i Ä‘á»c I hôm nay tiếp tục chá»§ Ä‘á»: Thiên Chúa sáng tạo vÅ© trụ và con ngưá»i.
Có 3 điểm mà ta phải chú ý:
1/.ÄIỂM THỨ NHẤT:
THIÊN CHÚA TẠO Dá»°NG CON NGƯỜI Ở GIAI ÄOẠN CUá»I CÙNG TRONG CÔNG TRÃŒNH SÃNG TẠO.
Có nghÄ©a trong Công trình Sáng tạo, con ngưá»i được tạo dá»±ng còn sau cả các tinh tú mặt trá»i, mặt trăng, biển cả, sông núi, thú váºt, chim trá»i, cá biển, loà i bò sát….
Ngà i đã dá»±ng nên chúng trước con ngưá»i, để khi dá»±ng nên con ngưá»i, thì má»i váºt sẽ phục tùng con ngưá»i. Có nghÄ©a con ngưá»i đã có má»™t môi trưá»ng sống có sẵn để duy trì sá»± sống và phát triển.
Äiá»u nà y cÅ©ng rất phù hợp vá»›i THUYẾT TIẾN HÓA ngà y nay. Theo thuyết Tiến hóa, vÅ© trụ đã được hình thà nh các đây hà ng tá»· năm.
Nếu và dòng tiến hóa là MỘT QUYỂN SÃCH, thì con ngưá»i chỉ xuất hiện ở TRANG CUá»I CÙNG và NẰM Ở NHá»®NG DÃ’NG CUá»I CÙNG.
Như váºy ở đây ta bắt gặp sá»± dung hợp giữa quan Ä‘iểm tôn giáo và khoa há»c.
2/.ÄIỂM THỨ HAI:
Cứ mỗi lần Thiên Chúa tạo dựng nên cái gì, thì Sách Sáng thế luôn viết:
“THIÊN CHÚA THẤY CHÚNG Tá»T ÄẸPâ€.
Có nghÄ©a không có bất cứ cái gì Chúa dá»±ng nên là thừa thãi và vô Ãch.
Tất cả vÅ© trụ và sinh váºt sống trên đó Ä‘á»u phản ảnh sá»± khôn ngoan và tuyệt mỹ cá»§a Thiên Chúa.
3/. ÄIỂM THỨ BA:
Có một câu mà sách Sáng thế cứ lặp đi lặp lại sau mỗi công trình tao dựng của Chúa,.
“QUA MỘT BUá»”I CHIỀU VÀ MỘT BUá»”I SÃNG: ÄÓ LÀ NGÀY THỨ …â€
Có nghĩa nếu Sách Sáng thế cho rằng Thiên Chúa sáng tạo vũ trụ và muôn loà i trong 7 ngà y.
Thì 1 ngà y trong Công trình Sáng tao đó có thể hiểu là hà ng triệu, hà ng tá»· năm, chứ không phải như quan niệm 1 ngà y có 24 giá» như bây gá».
Như váºy, ta cÅ©ng có thể hiểu khi có má»™t loà i má»›i xuất hiện, thì nó sẽ là má»™t chuá»—i dà i trong mắt xÃch tiến hóa có khi mất hà ng triêu, hà ng tá»· năm.
Có nghĩa công trình Sáng tạo của Thiên Chúa có thể đang diễn ra trong ngà y hôm nay mà ta không biết.
Äể cứ má»—i thá»i Ä‘iểm, ta lại phát hiện ra má»™t sinh váºt má»›i, mà ngưá»i ta chỉ biết cắt nghÄ©a : TIẾN HÓA – ÄỘT BIẾN GIEN.
Nhưng Sách Sáng thế vẫn khẳng định Thiên Chúa sáng ta tạo ra vũ trụ trong 7 ngà y.
Äiá»u nà y không có gì mâu thuẫn vá»›i khoa há»c.
Vì Thiên Chúa đã tạo dá»±ng nên vÅ© trụ TRONG NGUYÊN Là CỦA NÓ, tức chúng đã ÄÆ¯á»¢C LẬP TRÃŒNH SẴN, để đến đúng thá»i, đúng buổi chúng sẽ xuất hiện.
Con ngưá»i ngà y nay khi nhìn lên bầu trá»i ngắm nhìn tinh tú và các ngôi sao chỉ còn biết trầm trồ khen ngợi Thiên Chúa tháºt tuyệt vá»i, là Äấng Tuyệt đối, khôn ngoan, Ngà i đã sáng tạo nên tất cả trong tà i trà khôn ngôn ngoan cá»§a Ngà i.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Marcô, các Biệt-phái và Kinh-sư tố cáo các môn đệ cá»§a Chúa vi phạm Lá» Luáºt cá»§a tiá»n nhân, vì các ông không chịu rá»a tay trước khi ăn. Chúa Giêsu vạch ra các tá»™i lá»—i cá»§a há»: “Các ông tháºt khéo coi thưá»ng Ä‘iá»u răn cá»§a Thiên Chúa để nắm giữ truyá»n thống cá»§a các ông.â€
Với và i dòng suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước và o Bà i Tin mừng:
____________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Mc 7, 1-13)
“KHI ẤY, NHá»®NG NGƯỜI BIỆT PHÃI VÀ MẤY LUẬT SĨ TỪ GIÊRUSALEM TỤ TẬP LẠI BÊN CHÚA GIÊSU, VÀ HỌ THẤY VÀI MÔN ÄỆ NGƯỜI DÙNG Bá»®A VỚI NHá»®NG BÀN TAY KHÔNG TINH SẠCH, NGHĨA LÀ KHÔNG RỬA TRƯỚCâ€
Äức Giêsu và các môn đệ Ä‘ang ở Galilê, đó là miá»n mà dân ngoại chiếm Ä‘a số, và là môi trưá»ng rao giảng Tin mừng.
Trong khi đó Marcô nói, những ngưá»i Pharisêu và má»™t số kinh sư Ä‘ang tụ há»p quanh Äức Giêsu, há» là những ngưá»i từ Giêrusalem tá»›i. HỠđược những vị lãnh đạo Do Thái giáo cá» xuống Galilê để theo dõi, quan sát Chúa Giêsu, vì danh tiếng cá»§a Ngà i lúc nà y đã lan Ä‘i khắp nÆ¡i đến táºn Giêrusalem . miá»n Giuđêa.
“TỤ TẬP LẠI BÊN CHÚA GIÊSUâ€
Sá»± tụ táºp quanh Chúa Giêsu không phải để nghe giảng mà là để quan sát Ngà i từ má»i phÃa, quan sát từng nhất cá» nhất động và không bá» qua bất kỳ chi tiết nà o.
“HỌ THẤY VÀI MÔN ÄỆ NGƯỜI DÙNG Bá»®A VỚI NHá»®NG BÀN TAY KHÔNG TINH SẠCH, NGHĨA LÀ KHÔNG RỬA TRƯỚCâ€
Có lẽ cái chi tiết các môn đệ cá»§a Chúa không rá»a tay trước khi dùng bữa là chi tiết Ä‘áºp và o mắt há» rõ nhất mà Marcô nói: “HỌ THẤYâ€.
Marcô nói: “Há» thấy và i môn đệâ€, có nghÄ©a đây không phải tất cả, mà chỉ là má»™t nhóm nhá» trong toà n thể môn đệ.
Các Luáºt sÄ© và Biệt phái vá»™i kết án ngay: “DÙNG Bá»®A VỚI NHá»®NG BÀN TAY KHÔNG TINH SẠCHâ€.
“NGHĨA LÀ KHÔNG RỬA TRƯỚCâ€
Marcô thêm cụm từ “NGHĨA LÀ KHÔNG RỬA TRƯỚCâ€, vì độc giả cá»§a Marcô Ä‘a số là ngưá»i Rôma, há» không hiểu thế nà o là ô uế, nên ông cần giải thÃch thêm, “nghÄ©a là chưa rá»aâ€.
Như váºy, rá»a tay trước khi dùng bữa, sẽ không còn là vấn đỠvệ sinh nữa, mà nó được đưa và o táºp tục tôn giáo vỠ“sạch†và “dÆ¡â€, được ghi thà nh luáºt cá»§a Môsê trong sách Lêvi (Lv 11), được thêm và o nhiá»u chi tiết và quy định qua truyá»n thống.
“VÃŒ THEO ÄÚNG TẬP TỤC CỦA TIỀN NHÂN, NHá»®NG NGƯỜI BIỆT PHÃI VÀ MỌI NGƯỜI DO-THÃI KHÔNG DÙNG Bá»®A MÀ KHÔNG RỬA TAY TRƯỚC, VÀ Ở NÆ I CÔNG CỘNG VỀ, HỌ KHÔNG DÙNG Bá»®A MÀ KHÔNG TẮM RỬA TRƯỚC. HỌ CÃ’N GIá»® NHIỀU TẬP TỤC KHÃC Ná»®A, NHƯ RỬA CHÉN, RỬA BÃŒNH, RỬA CÃC Äá»’ Äá»’NGâ€
Marcô đã liệt kê má»™t số táºp tục cá»§a há».
Như váºy từ “RỬA†đã được Marcô sá» dụng nhiá»u lần. Có thể nói cái gì cÅ©ng phải rá»a, từ con ngưá»i lẫn các đồ váºt. Không rá»a sẽ bị ô uế, rá»a sẽ nên tinh sạch. Má»™t truyá»n thống quá chặt chẽ, tỉ mỉ.
Như váºy các luáºt sÄ© và Biệt phái là loại ngưá»i quá cứng ngắc và o lá» luáºt và truyá»n thống tiá»n nhân.
Marcô cho biết, ngưá»i Pharisêu cÅ©ng như má»i ngưá»i Do Thái Ä‘á»u nắm giữ truyá»n thống cá»§a tiá»n nhân.
Tiá»n nhân ở đây được tÃnh từ Môsê trở lại. Truyá»n thống tiá»n nhân, đó là các táºp tục từ thá»i Môsê đến giá». Táºp tục, nó có thể là các luáºt lệ, các quy định cá»§a con ngưá»i không do luáºt Môsê, nhưng có ai đó nghÄ© ra và được lưu truyá»n từ Ä‘á»i nà y đến Ä‘á»i kia. Không hẳn truyá»n thống Tiá»n nhân tất cả Ä‘á»u xấu, có táºp tục tốt và cÅ©ng có táºp tục xấu.
Những táºp tục, luáºt lệ nà o Ä‘i ngược vá»›i giáo lý cá»§a Chúa Giêsu, ta không cần tuân giữ và phải loại bá».
“VẬY NHá»®NG NGƯỜI BIỆT PHÃI VÀ LUẬT SĨ HỎI NGƯỜI: “SAO MÔN ÄỆ ÔNG KHÔNG GIá»® TẬP TỤC CỦA TIỀN NHÂN MÀ LẠI DÙNG Bá»®A VỚI NHá»®NG BÀN TAY KHÔNG TINH SẠCH?”
Sau khi Marcô mô tả má»™t số truyá»n thống tiá»n nhân cá»§a ngưá»i Do Thái, Marcô bắt đầu Ä‘i ngay và o cuá»™c tranh luáºn.
Các luáºt sÄ© và Biệt phái đặt vấn đỠvá»›i Chúa Giêsu trước: “”SAO MÔN ÄỆ ÔNG KHÔNG GIá»® TẬP TỤC CỦA TIỀN NHÂN MÀ LẠI DÙNG Bá»®A VỚI NHá»®NG BÀN TAY KHÔNG TINH SẠCH?
Trong câu há»i cá»§a Biệt phái đã lá»™ ra sá»± kết án mạnh mẽ, há» không nói: “SAO KHÔNG RỬA TAY?†mà nói: “DÙNG Bá»®A VỚI NHá»®NG BÀN TAY KHÔNG TINH SẠCH?â€. Như váºy việc không rá»a tay đã vi phạm và o LUẬT Ô UẾ.
Trước hết ta phải xác nháºn, CÓ LUẬT RỬA TAY không?
Thưa: có.
Có Luáºt Rá»a tay, nhưng Luáºt đó quy định như sau:
Luật Mô-sê đề ra nhiều Ä‘iều khoản buộc phải thanh tẩy bằng nươÌc như: Khi chuẩn biÌ£ lãnh chưÌc vuÌ£ (Xh 29,4), trong lễ XaÌ Tội (Lv 16,4.24), khi lỡ tay chaÌ£m đêÌn xaÌc chêÌt (Lv 11,40 ; 17,15), khi thanh tẩy khỏi ô uế bệnh phong cuÌ€i (Lv 14,8), thanh tẩy khỏi ô uÃªÌ duÌ£c tiÌ€nh (Lv 15,1-32).
Về sau tập tuÌ£c coÌ€n quy Ä‘iÌ£nh lá»… nghi thanh tẩy caÌch tỉ mỉ hÆ¡n như:
Phải lâÌy nươÌc ở trong biÌ€nh bằng đồng hay biÌ€nh saÌ€nh…. Phải rửa từ khuỷu tay xuôÌng…. Phải rửa hai lần: Lần trươÌc để laÌ€m saÌ£ch tay bẩn, lần sau để laÌ€m saÌ£ch nươÌc bẩn coÌ€n diÌnh trên tay…
Vá»›i Luáºt nà y, phải kể thêm má»™t số luáºt Ä‘i kèm: “NHƯ RỬA CHÉN, RỬA BÃŒNH, RỬA CÃC Äá»’ Äá»’NGâ€.
(sưu tầm)
Như váºy có luáºt Rá»a Tay, nhưng KHÔNG LUẬT NÀO QUY ÄỊNH PHẢI RỬA TAY TRƯỚC KHI DÙNG Bá»®A.
“Rá»a tay trước khi dùng bữa†không phải là luáºt, mặc dù ngưá»i ta khuyên nên là m như váºy vì vấn đỠvệ sinh.
“NGƯỜI ÄÃP: “Há» I BỌN GIẢ HÃŒNH, ISAIA THẬT Äà NÓI TIÊN TRI RẤT CHà Là VỀ CÃC NGÆ¯Æ I, NHƯ LỜI CHÉP RẰNG: ‘DÂN NÀY KÃNH TA NGOÀI MÔI MIỆNG, NHƯNG LÃ’NG CHÚNG Ở XA TA. NÓ SÙNG KÃNH TA CÃCH GIẢ Dá»I, BỞI VÃŒ NÓ DẠY NHá»®NG GIÃO Là VÀ NHá»®NG LUẬT LỆ LOÀI NGƯỜI’.â€
Câu trả lá»i cá»§a Äức Giêsu tháºt mạnh mẽ. Marcô nêu ra 2 cụm từ: “GIẢ HÃŒNHâ€, “GIẢ Dá»Iâ€.
+ Ngà i lên án hỠ“Há» I BỌN GIẢ HÃŒNHâ€
+ “NÓ SÙNG KÃNH TA CÃCH GIẢ Dá»Iâ€.
“Giả hình†hay “Giả dốiâ€, giả nà o cÅ©ng xấu
Marcô giải thÃch cho rõ hÆ¡n thế nà o là “giả hìnhâ€, “giả dốiâ€, ông viết: “’DÂN NÀY KÃNH TA NGOÀI MÔI MIỆNG, NHƯNG LÃ’NG CHÚNG Ở XA TAâ€.
Äó là thứ tôn giáo và lối thá» phượng vụ hình thức nhằm che mắt ngưá»i Ä‘á»i và hòng đánh lừa Thiên Chúa
Chúa Giêsu trưng ra lá»i trong sách Tiên tri Isaia (Is 29,13). Các ngôn sứ cÅ©ng thưá»ng lên án thứ tôn giáo duy hình thức đó. Äối vá»›i Thiên Chúa, không phải những cá» chỉ bên ngoà i là quan trá»ng, mà là “tấm lòng bên trongâ€. Thá» phượng chỉ để thá» phượng, thì không có giá trị gì vì nó không có ná»™i dung, chỉ là hình thức, việc phụng tá»± phải nói lên những xác tÃn sâu xa.
Marcô viết: “BỞI VÃŒ NÓ DẠY NHá»®NG GIÃO Là VÀ NHá»®NG LUẬT LỆ LOÀI NGƯỜIâ€. Thá» phượng Thiên Chúa mà đem những giá»›i luáºt cá»§a con ngưá»i để là m ná»n tảng, có khác gì há» Ä‘ang nhà o nặn Thiên Chúa theo ý há».
“VÃŒ CÃC NGÆ¯Æ I BỎ QUA CÃC GIỚI RÄ‚N THIÊN CHÚA, ÄỂ NẮM GIá»® TẬP TỤC LOÀI NGƯỜI: RỬA BÃŒNH, RỬA CHÉN VÀ LÀM NHIỀU ÄIỀU NHƯ VẬY”
“Các ông gạt bá» Ä‘iá»u răn cá»§a Thiên Chúa, mà duy trì truyá»n thống cá»§a ngưá»i phà m.â€
Marcô tháºt sâu sắc khi đưa ra so sánh: giữa Thiên Chúa và con ngưá»i, bên nà o trá»ng hÆ¡n?
“VÀ NGƯỜI BẢO: “CÃC NGÆ¯Æ I Äà KHÉO BỎ GIỚI RÄ‚N THIÊN CHÚA, ÄỂ NẮM GIá»® TẬP TỤC CỦA CÃC NGÆ¯Æ I.
THẬT VẬY, MÔSÊ ÄÃ NÓI: ‘HÃY THẢO KÃNH CHA MẸ’, VÀ ‘AI RỦA CHA MẸ, SẼ PHẢI XỬ TỬ’.
CÃ’N CÃC NGÆ¯Æ I THÃŒ LẠI BẢO: ‘NẾU AI NÓI VỚI CHA MẸ MÃŒNH RẰNG: NHá»®NG CỦA TÔI CÓ THỂ GIÚP CHA MẸ ÄÆ¯á»¢C LÀ CORBAN Rá»’I (NGHĨA LÀ CỦA DÂNG CHO CHÚA)’, VÀ CÃC NGÆ¯Æ I KHÔNG ÄỂ CHO KẺ ẤY GIÚP GÃŒ CHO CHA MẸ Ná»®A.
NHƯ THẾ CÃC NGÆ¯Æ I HUá»¶ BỎ LỜI CHÚA BẰNG NHá»®NG TẬP TỤC TRUYỀN LẠI CHO NHAU. VÀ CÃC NGÆ¯Æ I CÃ’N LÀM NHIỀU ÄIỀU KHÃC GIá»NG NHƯ THẾ”.
“CÃC NGÆ¯Æ I Äà KHÉO BỎ GIỚI RÄ‚N THIÊN CHÚA, ÄỂ NẮM GIá»® TẬP TỤC CỦA CÃC NGÆ¯Æ Iâ€
Marcô viết: “Các ông tháºt khéoâ€, khéo đóng kịch, khéo lừa dối, khéo đến độ dân Do Thái cứ nghÄ© đó là điá»u chân tháºt và tuân giữ để tạo thà nh Truyá»n thống Tiá»n nhân, Há» là m váºy để trục lợi cho mình.
Giới răn Thiên Chúa mà Chúa Giêsu muốn nói đến ở đây là giới răn nà o?
“MÔSÊ Äà NÓI: ‘HÃY THẢO KÃNH CHA MẸ’, VÀ ‘AI RỦA CHA MẸ, SẼ PHẢI XỬ TỬâ€
Äức Giêsu đã trÃch má»™t Ä‘iá»u luáºt ghi trong sách Xuất Hà nh: “Ai đánh cha hoặc mẹ, thì phải bị giết chết. Ai bắt cóc ngưá»i – dù đã bán Ä‘i hay còn giữ trong tay-, thì phải bị giết chết. Kẻ nà o nguyá»n rá»§a cha hoặc mẹ, thì phải bị giết chết.†(Xh 21, 15-17)
Như váºy chỉ nguyên việc nguyá»n rá»§a cha mẹ thôi, cÅ©ng đã đủ loại ngưá»i đó ra khá»i thế giá»›i ngưá»i sống rồi, chứ chưa kể những việc khác. Luáºt Môsê rất chú trá»ng và o vấn đỠthảo kÃnh cha mẹ. Äây là lệnh truyá»n cá»§a Chúa.
Giá»›i răn: “Hãy thảo kÃnh cha mẹ†là giá»›i răn quan trá»ng nhất sau 3 giá»›i răn thuá»™c vá» Thiên Chúa trong Bảng Tháºp giá»›i.
“CÃ’N CÃC NGÆ¯Æ I LẠI BẢOâ€
HỠđưa ra luáºt nà o?
“’NẾU AI NÓI VỚI CHA MẸ MÃŒNH RẰNG: NHá»®NG CỦA TÔI CÓ THỂ GIÚP CHA MẸ ÄÆ¯á»¢C LÀ CORBAN Rá»’I (NGHĨA LÀ CỦA DÂNG CHO CHÚA)’, VÀ CÃC NGÆ¯Æ I KHÔNG ÄỂ CHO KẺ ẤY GIÚP GÃŒ CHO CHA MẸ Ná»®A.
Äức Giêsu trưng ra TẬP TỤC CORBAN, Marcô giải thÃch rõ hÆ¡n từ “CORBANâ€, Marcô viết “NGHĨA LÀ CỦA DÂNG CHO CHÚAâ€
Corban là của dâng cúng cho Thiên Chúa.
TẬP TỤC CORBAN:
Äể khuyến khÃch ngưá»i ta đóng góp tiá»n bạc cho Äá»n thá», Biệt phái và Kinh sư dạy rằng nếu ai khấn hứa Ä‘em những gì phải giúp cho cha mẹ để dâng cho Äá»n thá» thì ngưá»i ấy không còn bổn pháºn và trách nhiệm phải giúp cha mẹ nữa.
Có nghÄ©a ngưá»i ta dùng nghÄ©a vụ đối vá»›i tôn giáo để chối bá» nghÄ©a vụ đối vá»›i cha mẹ.
Luáºt nà y rất phổ biến trong xã há»™i hôm nay.
Có những đại gia lắm bạc nhiá»u tiá»n, há» sẵn sà ng là m từ thiện khắp nÆ¡i đế lấy tiếng khen. Nhưng chÃnh cha me cá»§a há» trong gia đình lại bị bá» rÆ¡i chẳng thèm dòm ngó tá»›i.
Vì thế có nhiá»u cha mẹ ngà y nay rất tá»§i thân và cay đắng không thể nói lên lá»i, vì con cái há» Ä‘ang được xã há»™i, tôn giáo ca tụng là quảng đại, thá»±c thi đúng giáo huấn cá»§a Chúa: giúp đỡ ngưá»i nghèo, hăng hái trong công việc từ thiện….
“NHƯ THẾ CÃC NGÆ¯Æ I HUá»¶ BỎ LỜI CHÚA BẰNG NHá»®NG TẬP TỤC TRUYỀN LẠI CHO NHAU.â€
Äây là câu kết án Ä‘anh thép nhất mà Äức Giêsu dà nh cho Kinh sư và Pharisêu từ Giêrusalem đến. Các ngưá»i tá»± láºp ra luáºt, rồi truyá»n lại cho nhau để biến nó thà nh Truyá»n thống tiá»n nhân và dá»±a và o truyá»n thống đó để há»§y luáºt Chúa.
Còn ta thì sao?
Ta nên dừng lại Ãt phút để xét lại mình, ta đã chu toà n luáºt Chúa thế nà o?
Cụ thể bổn pháºn đối vá»›i Tổ tiên và Ông bà cha mẹ.
Lúc cha mẹ còn sống thì bá» rÆ¡i. Khi cha mẹ chết, lại là m ma chay tháºt lá»›n để che mắt thiên hạ.
Có lẽ không thá»i đại nà o như thá»i đại hôm nay, thá»i đại mà ngưá»i ta yêu chuá»™ng hiệu năng, chuá»™ng hình thức, chuá»™ng sá»± nổi tiếng,. đến ná»—i ngưá»i già cả, táºt nguyá»n bị đẩy ra bên lá» xã há»™i.
Có bao ngưá»i con đã đưa cha mẹ mình và o viện dưỡng lão, rồi phá»§i tay bổn pháºn hiếu thảo, như táºp tục Corban cá»§a kinh sư và Pharisêu mà hôm nay Äức Giêsu đỠcáºp.
Kitô hữu Việt Nam chúng ta Ä‘ang sống trong những ngà y giáp Tết Tân Sá»u 2021, ý thức vá» lòng hiếu thảo đối vá»›i ông bà cha mẹ luôn được đỠcao. Ta không chỉ sống Äức Hiếu thảo trong những ngà y tết mà còn phải sống hiểu thảo trong suốt cả cuá»™c Ä‘á»i nữa.
“VÀ CÃC NGÆ¯Æ I CÃ’N LÀM NHIỀU ÄIỀU KHÃC GIá»NG NHƯ THẾ!â€
Còn nhiá»u Ä‘iá»u nữa mà Äức Giêsu không muốn đỠcáºp. Marcô tháºt châm biến khi nói: “NHIỀU ÄIỀU KHÃC GIá»NG NHƯ THẾâ€, do đó chỉ cần đỠcáºp đến Ä‘iá»u nà y là đủ hiểu tất cả, vì chúng giống nhau mà không cần giải thÃch thêm.
Chúng ta hãy dâng lên Chúa lá»i cầu nguyện:
Lay Chúa ! xin Chúa giúp chúng con luôn xét lại mình: công việc bác ái mà chúng con Ä‘ang thưc hiện nó phát xuất từ tình yêu Chúa hay từ cái tôi Ãch ká»·?
Xin cho chúng con luôn lấy luáºt Chúa là m trá»ng, và má»—i công việc chúng con thá»±c hiện Ä‘á»u phải mến Chúa và yêu ngưá»i tháºt sá»±, chú đừng trá»ng hình thức.
Lạy Chúa Giê-su, Äấng kiện toà n má»i sá»±, xin giải thoát con khá»i những định kiến, để chỉ sống theo Thần Khà Chúa mà thôi.
Amen.
_______________________
Giuse Vĩnh Tâm.

