“NGƯỜI THẤY MỘT BÀ GOà NGHÈO KHÓ BỎ VÀO ÄÓ HAI Äá»’NG TIỀN NHỎ”.
BÀI ÄỌC I: Än 1, 1-6. 8-20
“Không ai bằng Äaniel, Anania, Misael và Azaria”.
Khởi đầu sách Tiên tri Äaniel.
Năm thứ ba triá»u đại vua Gioakim nước GiuÄ‘a, Nabukô-đônôsor, vua Babylon, tiến đến vây hãm Giêrusalem. Chúa trao vua Gioakim nước GiuÄ‘a và má»™t phần đồ váºt dùng trong Ä‘á»n thá» Chúa và o tay ông: Ông mang các đồ váºt ấy vá» chùa thần minh cá»§a ông trong đất Sennaar và trong kho báu thần minh cá»§a ông.
Vua truyá»n cho quan thái giám Asphênez dẫn vá» hoà ng cung các con cái Israel, các ngưá»i thuá»™c hoà ng tá»™c và gia đình quyá»n quý, các thiếu niên không tà n táºt, tuấn tú, đầy khôn ngoan, thông minh, sáng trÃ, xứng đáng sống trong hoà ng cung, để dạy văn chương và ngôn ngữ ngưá»i Calđêa cho các cáºu. Vua quy định má»—i ngà y cho các cáºu ăn đồ cá»§a vua ăn, và uống rượu vua uống, để sau ba năm nuôi dưỡng như váºy, các cáºu có thể hầu cáºn trước mặt vua. Trong số các cáºu thuá»™c dòng dõi GiuÄ‘a, có Äaniel, Anania, Misael, và Azaria.
Äaniel dốc lòng không để cho đồ vua ăn và rượu vua uống là m cáºu ra ô uế, và xin quan thái giám đừng là m cho cáºu ra ô uế. Thiên Chúa đã ban cho Äaniel được ân huệ và lòng thương trước mặt vị tổng thái giám. Vị nà y bảo Äaniel rằng: “Tôi sợ đức vua, Ngưá»i đã quy định thức ăn và cá»§a uống cho các cáºu rồi. Nếu Ngưá»i xem thấy nét mặt các cáºu xanh xao hÆ¡n đồng bạn, thế là các cáºu nạp đầu tôi cho đức vua rồi”. Äaniel nói vá»›i Malasar, kẻ được vị tổng thái giám chỉ định coi sóc Äaniel, Anania, Misael và Azaria: “Tôi xin ông thá» cho chúng tôi, là các tôi tá»› ông, ăn rau và uống nước lã, rồi ông ngắm xem nét mặt chúng tôi và nét mặt những đứa dùng lương thá»±c cá»§a đức vua; ông thấy sao, thì hãy đối xá» vá»›i các tôi tá»› ông như váºy”. Nghe nói thế, ông để thá» chúng trong mưá»i ngà y. Sau mưá»i ngà y, nét mặt bốn cáºu trở nên xinh tươi béo tốt hÆ¡n má»i thiếu niên dùng lương thá»±c cá»§a nhà vua. Malasar cất đồ ăn và rượu uống cá»§a các cáºu, rồi cho các cáºu ăn rau.
Thiên Chúa ban cho các cáºu nà y được thông minh, hiểu biết má»i sách vở và khôn ngoan; phần Äaniel lại thông hiểu các thị kiến và chiêm bao. Äến hết thá»i gian vua chỉ định, vị tổng thái giám dẫn các cáºu đến trước mặt vua Nabukôđônôsor. Khi nói chuyện vá»›i các cáºu, vua thấy má»i ngưá»i không ai bằng Äaniel, Anania, Misael và Azaria. Các cáºu đứng trước mặt vua. Vua há»i các cáºu vá» sá»± khôn ngoan và thông minh, thì thấy các cáºu giá»i hÆ¡n gấp mưá»i lần các thuáºt sÄ©, đồng bóng trong cả nước cá»§a vua.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Än 3, 52. 53. 54. 55. 56
A+B:Chúa đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i (c. 52b).
A)Lạy Chúa là Thiên Chúa cha ông chúng con, Chúa đáng chúc tụng, đáng ca ngợi, tôn vinh và tán tụng muôn Ä‘á»i. Chúc tụng thánh danh vinh quang Chúa, đáng ca ngợi, tôn vinh và tán tụng muôn Ä‘á»i.
B)Chúa đáng chúc tụng trong Ä‘á»n thánh vinh quang Chúa, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i.
A)Chúc tụng Chúa ngá»± trên ngai vương quyá»n Chúa, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i.
B)Chúc tụng Chúa, Äấng nhìn thấu vá»±c thẳm và ngá»± trên các Thần Vệ Binh, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i.
A)Chúc tụng Chúa ngá»± trên bầu trá»i, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i.
A+B:Chúa đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i (c. 52b).
ALLELUIA: Lc 21, 36 – Các con hãy tỉnh thức và cầu nguyện luôn, để có thể xứng đáng đứng vững trước mặt Con Ngưá»i. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Lc 21, 1-4
“Ngưá»i thấy má»™t bà goá nghèo khó bá» và o đó hai đồng tiá»n nhá»”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu nhìn lên, thấy những ngưá»i già u có bá» tiá»n dâng cúng và o hòm tiá»n. Ngưá»i cÅ©ng thấy má»™t bà goá nghèo khó bá» và o đó hai đồng tiá»n nhá», nên bảo rằng: “Thầy bảo tháºt các con, bà goá nghèo khó nà y đã bá» và o hòm tiá»n nhiá»u hÆ¡n má»i ngưá»i. Vì má»i ngưá»i kia lấy cá»§a dư thừa mà dâng cho Thiên Chúa, còn bà nà y túng thiếu, bà đã dâng tất cả những gì bà có để nuôi sống mình”.
Äó là lá»i Chúa.
_________________________________________
I/. BÀI SUY NIỆM (Lc 21, 1-4)
“NGƯỜI THẤY MỘT BÀ GOà NGHÈO KHÓ BỎ VÀO ÄÓ HAI Äá»’NG TIỀN NHỎ”
Hôm nay thứ Hai tuần 34 Thưá»ng niên, Phụng vụ đưa chúng ta trở lại Chương 21 Phúc âm Luca.
Ta để ý đến một chi tiết:
Chương 21 Phúc âm Luca, mô tả sá»± sụp đổ Thà nh thánh Giêrusalem, và những thảm há»a sẽ áºp đến cho con ngưá»i, và báo trước Ngà y Chúa Giêsu sẽ quang lâm đến lần thứ hai để phán xét con ngưá»i và vÅ© trụ.
Nhưng Luca lại mở đầu Chương 21 bằng má»™t sá»± kiện dưá»ng như chẳng ăn nháºp gì đến toà n chương, đó là cảnh bà góa nghèo bá» 2 đồng tiá»n nhỠđể dâng cúng trong Äá»n thá» Chúa.
Sá»± kiện bà góa nghèo nà y sẽ cho chúng ta rất nhiá»u bà i há»c sâu sắc.
Cảnh Äá»n thá» Giêrusalem sụp đổ, như có ý muốn nói đến lối thá» phượng cá»§a ngưá»i Do Thái từ xưa đến nay cần phải loại bá», vì từ đây Chúa chỉ yêu thÃch những con ngưá»i thá» phượng Chúa bằng cả tấm lòng yêu mến cá»§a mình như bà góa trong Bà i Tin mừng.
Bà i Tin mừng đưa ra hình ảnh bà góa nghèo dâng cho Thiên Chúa hai đồng tiá»n nhá» tương đương ¼ xu là m cho các Kitô hữu có dịp chiêm ngưỡng má»™t hình ảnh đẹp.
Tai sao ta nói đó là hình ảnh đẹp ?
Nó đẹp ở chÃnh cái sá»± nhá» bé cá»§a ngưá»i dâng và lá»… dâng.
Mở đầu Bà i Tin mừng, Luca đã viết má»™t câu tháºt sâu sắc:
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU NHÃŒN LÊN, THẤY NHá»®NG NGƯỜI GIÀU CÓ BỎ TIỀN DÂNG CÚNG VÀO HÃ’M TIỀNâ€
“CHÚA GIÊSU NHÃŒN LÊNâ€,
có nghÄ©a hòm tiá»n trong Äá»n thỠđược đặt ở má»™t vị trà cao hÆ¡n bình thưá»ng, vượt trên tấm mắt cá»§a má»i ngưá»i, khiến Chúa phải nhìn lên má»›i thấy.
Hòm tiá»n đặt ở má»™t vị trà cao như váºy hẳn có chá»§ ý.
Chá»§ ý ở chá»—: Ngưá»i ta thÃch Ä‘i lên bá» tiá»n và o thùng để cho má»i ngưá»i nhìn thấy.
Có lẽ Ä‘a số là những “NGƯỜI GIÀU CÓâ€. Há» lên bá» tiá»n và o thùng hẳn có nhiá»u mục Ä‘Ãch, có thể há» cÅ©ng muốn dâng cho Chúa lá»… váºt cá»§a mình vá»›i tấm lòng thà nh.
Nhưng chắc chắn không thiếu những con ngưá»i muốn phô diá»…n lòng quảng đại cá»§a há» trước mắt má»i ngưá»i. Äiá»u đó cÅ©ng bình thưá»ng, chẳng có gì đáng trách, vì đó là má»™t tâm lý phổ biến mà cả ngà y nay ta cÅ©ng gặp.
Nhưng liá»n sau đó, Luca viết:
“NGƯỜI CŨNG THẤY MỘT BÀ GOà NGHÈO KHÓ BỎ VÀO ÄÓ HAI Äá»’NG TIỀN NHỎ, NÊN BẢO RẰNGâ€.
Hòm tiá»n đặt trên cao như váºy, vô tình lại gây khó cho ngưá»i nghèo. Những ngưá»i nghèo nà y phải dám vượt qua mặc cảm má»›i có thể lên bá» tiá»n và o thùng, cả trăm con mắt Ä‘ang nhìn và o quan sát. Trong đó có cặp mắt cá»§a Chúa Giêsu.
Luca nói: đó là “BÀ GOà NGHÈO KHÓâ€.
Bà góa là hạng ngưá»i luôn bị gạt ra bên lá» xã há»™i. Như ta biết: Má»™t phụ nữ Do Thái sau khi lấy chồng, há» sẽ thuá»™c vá» gia đình chồng, cắt đứt liên hệ vá»›i gia đình bố mẹ ruá»™t. Nếu chẳng may ngưá»i chồng chết Ä‘i, ngưá»i phụ nữ đó trở thà nh góa bụa há» sẽ hoà n toà n trắng tay và không biết nương tá»±a và o đâu.
Như váºy ngưá»i đà n bà đang bá» 2 đồng tiá»n nhỠđó vừa là bà góa, lai vừa nghèo khó.
Hai đồng tiá»n nhá» cá»§a bà chỉ đáng ¼ xu.
Cả ngưá»i dâng và lá»… dâng Ä‘á»u rất nhá» bé.
Thế nhưng Chúa nói:
“THẦY BẢO THẬT CÃC CON, BÀ GOà NGHÈO KHÓ NÀY Äà BỎ VÀO HÃ’M TIỀN NHIỀU HÆ N MỌI NGƯỜI. VÃŒ MỌI NGƯỜI KIA LẤY CỦA DƯ THỪA MÀ DÂNG CHO THIÊN CHÚA, CÃ’N BÀ NÀY TÚNG THIẾU, BÀ Äà DÂNG TẤT CẢ NHá»®NG GÃŒ BÀ CÓ ÄỂ NUÔI Sá»NG MÃŒNHâ€
“BÀ GOà NGHÈO KHÓ NÀY Äà BỎ VÀO HÃ’M TIỀN NHIỀU HÆ N MỌI NGƯỜIâ€
Cái nhìn và cách đánh giá cá»§a Chúa đã là m đảo lá»™n má»i suy nghÄ© cá»§a chúng ta.
Thá»±c váºy, sống trong má»™t xã há»™i coi trá»ng đồng tiá»n, coi trá»ng hiệu năng, coi trá»ng thà nh quả, thì ngưá»i ta chỉ chú trá»ng và o những con số, và o hình thức.
Äối vá»›i ngưá»i Ä‘á»i, số tiá»n cá»§a bà góa nà y chẳng có gì đáng kể, có hay không có cÅ©ng váºy, quan trá»ng là há» nhìn và o số tiá»n cá»§a những ngưá»i già u có kia. Äó má»›i là số tiá»n đáng kể.
Thế mà Chúa lại đánh giá ngược lại: ““BÀ GOà NGHÈO KHÓ NÀY Äà BỎ VÀO HÃ’M TIỀN NHIỀU HÆ N MỌI NGƯỜIâ€
Má»™t cách đánh giá khó có ai chấp nháºn.
Bằng chứng ngà y nay, cứ nhìn và o những buổi lạc quyên công đức cho những ngưá»i khó khăn, nạn nhân cá»§a thảm há»a thiên tai, thì ngưá»i ta sẽ đánh giá thế nà o ?
Chắc ai cÅ©ng coi trá»ng những vị đại gia hà o phóng, chứ ai lại chú ý và o đồng tiá»n cá»§a bà góa nghèo.
Nhưng nếu ta chịu khó suy nghÄ© má»™t chút, má»›i thấy sá»± đánh giá cá»§a Chúa tháºt sâu sắc, vì Chúa đã nhìn táºn tấm lòng ngưá»i dâng cúng.
Tháºt váºy:
Dâng cúng cho Äá»n thá», cho nhà Chúa, luôn là má»™t việc là m đẹp và đầy ý nghÄ©a. Nó không chỉ là má»™t việc là m mang tÃnh xã há»™i, mà quan trá»ng hÆ¡n hết, đó là thể hiện chÃnh lòng yêu mến Thiên Chúa.
Vì thế, trong tất cả má»i hà nh động dâng cúng, TÂM TÃŒNH MẾN CHÚA PHẢI LÀ ÄỘNG Lá»°C CHÃNH YẾU VÀ TẤM LÃ’NG HIẾN DÂNG PHẢI LÀ ÄIỂM NHẮM CÄ‚N BẢN.
Thiếu những Ä‘iá»u nà y, má»i cá»§a dâng cúng nếu không là việc “cống ná»™p†vụ lợi thì cÅ©ng chỉ như má»™t việc từ thiện xã há»™i, chứ không còn là má»™t hà nh vi thá» phượng đúng nghÄ©a.
Và như thế, dù có dâng cúng nhiá»u mấy Ä‘i nữa, thì đối vá»›i Chúa cÅ©ng chỉ là con số “không†rá»—ng tuếch.
Chúa muốn tấm lòng con ngưá»i. Chúa muốn con ngưá»i dâng cho Ngà i trá»n vẹn con tim, trá»n vẹn tình yêu. ChÃnh trong tình yêu mà bà góa nghèo dù chỉ bá» và o thùng có hai đồng tiá»n kẽm, đã được Chúa đánh giá là ngưá»i dâng cúng nhiá»u nhất.
Tại sao Chúa nói:
“BÀ GOà NGHÈO KHÓ NÀY Äà BỎ VÀO HÃ’M TIỀN NHIỀU HÆ N MỌI NGƯỜI ?â€
Ta hãy nghe Chúa giải thÃch sau đây:
“VÃŒ MỌI NGƯỜI KIA LẤY CỦA DƯ THỪA MÀ DÂNG CHO THIÊN CHÚA, CÃ’N BÀ NÀY TÚNG THIẾU, BÀ Äà DÂNG TẤT CẢ NHá»®NG GÃŒ BÀ CÓ ÄỂ NUÔI Sá»NG MÃŒNHâ€.
Các đại gia ghi và o sổ và ng 10, 20, 100 triệu,…. quả là nhiá»u tháºt.
Nhưng ta hãy tÃnh theo tá»· lệ cá»§a cải mà há» Ä‘ang có, thì số tiá»n kia chỉ đáng là con số lẻ, là cá»§a dư thừa.
Còn bà góa bá» và o 2 đồng tiá»n nhá», nhưng đó là số tiá»n nuôi sống bà . Như váºy cái tá»· lệ nÆ¡i bà góa sẽ là má»™t tá»· lệ rất lá»›n.
Ta hãy lấy một thà dụ để so sánh:
+ Một đại gia có số tà i sản khoảng 100 tỷ, bây giỠdâng cúng 100 triệu, thì tỷ lệ dâng cúng là :
100 triệu/ 100 tá»· = 0,0000000…01.
+ Còn bà góa: có số tiá»n nuôi sống là 2 đồng, bây giá» dâng cúng 2 dồng, thì tá»· lệ dâng cúng là 2/2 = 1.
Rõ rà ng là bà góa nà y dâng cúng nhiá»u hÆ¡n các đại gia hà ng triệu lần.
Äấy má»›i là cái nhìn và cách đánh giá cá»§a Chúa. Cách đánh giá theo chiá»u sâu và theo tấm lòng.
Còn ngưá»i Ä‘á»i cứ nhìn thấy 100 triệu là tá» ra ngưỡng má»™, quay phim chụp ảnh để đưa lên các mặt báo để tô bóng, tô đẹp.
Bà góa nghèo trong Tin Mừng hôm nay chỉ có hai đồng tiá»n nhỠđể sinh sống, nhưng bà đã dâng cúng trá»n vẹn cho Chúa. Có lẽ bà có được hai đồng tiá»n đó là do lòng hảo tâm cá»§a ngưá»i khác và bà muốn biểu lá»™ sá»± tÃn thác cá»§a mình và o sá»± quan phòng cá»§a Thiên Chúa qua việc cho Ä‘i tất cả.
Vấn đỠđáng suy nghĩ là liệu hà nh động của bà góa nghèo nà y có giá trị nà o trong xã hội ngà y nay, nếu không phải là tạo thêm sự nghi kỵ trong xã hội?
Sống trong má»™t xã há»™i cạnh tranh như hiện nay, còn có má»™t mô thức cá»§a xã há»™i nÆ¡i bà i giảng trên núi cá»§a Chúa Giêsu được Ä‘em ra thá»±c hà nh (Phúc cho những ai có tinh thần nghèo khó vì Nước Trá»i là cá»§a há», Mt 5, 3), để không ai còn bị tiá»n tà i, danh vá»ng, quyá»n lá»±c chi phối, nhưng má»i ngưá»i Ä‘á»u thá»±c hà nh tình liên đới, yêu thương, chia sẻ.
Vá»›i lá»i khen ngợi hà nh động cá»§a bà góa nghèo, Chúa Giêsu má»™t lần nữa muốn đảo lá»™n tráºt tá»± xã há»™i, vì Ngà i không những kêu gá»i sá»± thay đổi cá»§a từng cá nhân, nhưng còn muốn đẩy mạnh tiến trình đổi má»›i xã há»™i, nÆ¡i má»i ngưá»i đóng góp tất cả những gì mình có để xây dá»±ng và phục vụ xã há»™i.
Ãể sống trá»n Lá»i Chúa hôm nay, chúng ta hãy tá»± há»i: Tôi có tinh thần nghèo khó để ý thức sá»± lệ thuá»™c cá»§a tôi và o ngưá»i khác và và o Thiên Chúa không? Tôi đã và đang là m gì để góp phần xây dá»±ng má»™t xã há»™i má»›i.
Ước gì mẫu gương cá»§a bà góa nghèo phản ánh tình yêu Thiên Chúa, Ãấng trao ban tất cả cho con ngưá»i, giúp chúng ta mạnh tiến trên con đưá»ng xây dá»±ng Nước Chúa giữa lòng xã há»™i.
Các Bà i Äá»c hôm nay nêu báºt những mẫu gương hoà n toà n tin tưởng nÆ¡i sá»± quan phòng cá»§a Thiên Chúa và biết sống má»™t cuá»™c Ä‘á»i đơn giản.
TRONG BÀI ÄỌC I Khởi đầu sách Tiên tri Äaniel, tiên-tri Daniel tưá»ng trình câu truyện cá»§a 4 đứa trẻ Do-thái biết kÃnh sợ Thiên Chúa và tuân giữ Lá» Luáºt. Chúng sẵn sà ng từ bá» má»i đặc quyá»n nhà vua ban được ăn uống ngon là nh để trung thà nh vá»›i Lá» Luáºt và sống má»™t cuá»™c Ä‘á»i đơn giản. Vá»›i sá»± phù há»™ cá»§a Thiên Chúa, Nhà Vua và viên Thái Giám nhìn nháºn chúng mạnh khá»e và khôn ngoan hÆ¡n những trẻ ăn những thứ cao lương mỹ vị và uống rượu.
Tóm lại:
Ãức Giêsu quan sát và đánh giá việc dâng cúng cá»§a dân chúng. Những ngưá»i già u có chỉ dâng cúng vì lá»i khen ngợi. Há» chỉ dâng những cá»§a dư thừa. Còn má»™t bà góa chỉ dâng hai đồng tiá»n nhá». Ãức Giêsu đã coi giá trị cá»§a bà cao hÆ¡n tất cả những ngưá»i kia, vì bà đã dâng tất cả những gì mình có vá»›i trá»n tấm lòng thà nh.
Những gì chúng ta là m cho Chúa qua Giáo Hội, qua tha nhân được đánh giá bằng tấm lòng yêu mến và chân thà nh.
Lạy Chúa Giêsu, Chúa dạy chúng con bà i há»c quảng đại và lòng chân thà nh. Xin đừng để chúng con Ãch ká»· tÃnh toán khi là m việc cho Chúa, cho anh em. Trái lại, Ä‘iá»u Chúa mong muốn nÆ¡i chúng con là lòng chân thà nh. Xin cho chúng con sá» dụng những gì Chúa ban cho đẹp ý Chúa, mưu Ãch cho bản thân và cho anh em chúng con.
Amen.
___________________________
Giuse Vĩnh Tâm.

