�ạo đức và sự tuân phục Giáo Hội

Giáo hội có nhiệm vụ bảo vệ và hướng dẫn đ�i sống �ức tin cho con cái. Với ơn soi sáng, Giáo hội biết phải làm gì và làm như thế nào trong mỗi th�i điểm cần thiết. Tình hình của Giáo hội Việt Nam đã có những hiện tượng lo ngại, nên H�GM VN 2019 đã có văn thư gửi cộng đồng dân chúa với l�i: “Trong Hội nghị thư�ng niên kỳ I-2019 của Hội đồng Giám mục Việt Nam, chúng tôi đã nhận được những thông tin, thắc mắc, kể cả những l�i than phi�n và phê phán v� một số sự việc liên quan đến cử hành Phụng vụ và các thực hành đạo đức tại nơi này, nơi khác. Nay, với trách nhiệm mục tử, chúng tôi gửi thư này đến anh chị em, để đồng hành và giúp anh chị em sống đức tin một cách đúng đắn theo giáo huấn của Hội Thánh.�

Nhưng xem ra ít ngư�i biết, chẳng mấy ai quan tâm, càng chẳng mấy ai h�c h�i. Trong khi đó trên mạng, nhất là mạng xã hội được đa số công chúng tiếp cận, xảy ra rất nhi�u chuyện tranh cãi trái chi�u, ngư�i bênh kẻ chống, gây ra nhi�u xáo trộn, xúc phạm đến nhau, đến đấng bản quy�n trong Giáo hội. Thiết nghĩ nếu mỗi ngư�i biết lắng nghe và h�c h�i thư của H�GM, sẽ hiểu được vấn đ�, nhận ra đâu là sự thật để biết mình cần phải có thái độ và sống �ức tin như thế nào.

GI�O HỘI CỦA SỰ TUÂN PHỤC �ỨC KITÔ

Giáo hội luôn dựa vào Kinh Thánh – L�i Thiên Chúa – phác h�a hình ảnh của �ức Kitô để đưa ra một mẫu chung nhất, giống hình ảnh của Ngư�i nhất, đó là HIỀN LÀNH VÀ KHIÊM NHƯỜNG, được xuất phát bởi tình yêu trong sự tuân phục Thánh ý Thiên Chúa. Vâng l�i Giáo hội chính là mẫu gương �ức Kitô đã vâng l�i Chúa Cha qua thái độ Hi�n Lành và Khiêm như�ng của Ngư�i. Bởi vậy ai vâng l�i Giáo hội là vâng l�i �ức Kitô, ai chống hoặc không vâng l�i là phản lại �ức Kitô, không có ngoại lệ cho vấn đ� này. Qua Giáo hội, Nhiệm Thể của �ức Kitô, mới có ân sủng, mới có sự thánh thiện, có phúc lộc, sự tha thứ và được ơn cứu rỗi.

Ngư�i ta dựa vào đủ lý do để không vâng l�i hoặc lách luật và những quy định của Giáo hội, nào là hoàn cảnh, sự khôn ngoan, sự sáng tạo độc đáo, giải thích Kinh thánh thuận ý mình, thử nghiệm cho một hoạt động g�i là khả quan nhất được nhi�u ngư�i ca tụng, cho mình có đặc sủng ngoại thư�ng…, từ đó dẫn đến những chê bai, bất tuân phục đấng bản quy�n. Một lý do cũng thư�ng xảy ra khi thấy b� trên không gi�i, không thánh thiện – như mình nghĩ – hoặc có những khuyết điểm, từ đó sinh ra coi thư�ng, cho rằng b� trên thiếu sáng suốt, sai lầm nên không còn muốn tuân phục nữa. Một khi luôn nghi ng� v� khuyết điểm b� trên hay vết đen nào đó trong lịch sử Giáo hội để không muốn tuân phục, lúc này là khởi sự cho một khủng hoảng v� tâm linh, dẫn đến nhi�u lầm lạc thật nguy hiểm. Mặt khác, nếu không có tinh thần tuân phục thì Giáo hội cũng không còn sự thánh thiện nữa và cũng chẳng thể tồn tại.

Giáo hội, đấng bản quy�n hoặc b� trên – không phải là cá nhân đơn lẻ – ngoài tinh thần trách nhiệm, sự hiểu biết và kinh nghiệm tâm linh, ơn soi sáng theo chức vụ, còn có các ban, hội đồng tư vấn và những hệ thống liên đới trách nhiệm, giữa hàng ngang và hàng d�c để làm việc, để đưa ra những quyết định quan tr�ng trong m�i lãnh vực của Giáo hội, dù đó là �ức thánh cha, Hồng y, Giám mục, ngư�i đặc trách hay vị b� trên nào đó. �i�u này có ý nghĩa cả v� mặt Giáo hội Cơ cấu và Giáo hội Huy�n nhiệm – nhiệm thể và hi�n thê của �ức Kitô. Vì vậy nó hiệu quả và có giá trị quan tr�ng trong lãnh vực ban bố, ra lệnh, buộc những ngư�i nằm trong Giáo hội phải tuân theo. Hội Thánh là Mẹ – hi�n thê của �ức Kitô – có quy�n và bổn phận phải săn sóc con cái của Ngư�i, do đó ngư�i con cần hiểu và thương yêu Mẹ của mình, nếu ngư�i con chỉ thích xăm xoi phê phán đúng sai v� Mẹ thì ngư�i con đó quả là có vấn đ�. Yêu mến, tin tưởng, vâng l�i, cảm thông là đi�u quan tr�ng và cần thiết của ngư�i con đối với Mẹ của mình – hi�n thê �ức Kitô.

Giáo hội, đấng bản quy�n có đủ hiểu biết và ơn ban trong khi thi hành chức vụ, nên dễ nhận ra đâu là Thánh ý Thiên Chúa, nhận ra Thần khí Thiên Chúa, Thần khí thế gian và con ngư�i, Thần Khí của ma quỷ.

Thần khí của Thiên Chúa thì luôn chân thật trong m�i hành xử, sống hi�n lành và khiêm như�ng, mang bình an nội tâm, cung cách nghiêm túc trong m�i sự, làm việc sáng t�, thái độ ngoan ngoãn dễ dạy, cẩn tr�ng trong l�i nói và hành động, tín trung vào Thiên Chúa chứ không ai khác, ý muốn ngay lành, dễ phục thiện, kiên tâm trong đau khổ, quên “cái tôi� của mình, dáng vẻ hồn nhiên, có sự tự do trong tinh thần, mang tình yêu vô vị lợi, khao khát được nên giống Chúa Kitô.

Thần khí thế gian và con ngư�i với đầy đủ ý chí và tự do của nó, do những dục v�ng thúc đẩy với đích điểm là quy chiếu vào mình, th�a mãn chính mình, ham chuộng những hình thức b� ngoài, tham gia m�i hội đoàn, thích hình thái tổ chức màu mè, trình diễn, với trang phục, tiếng kèn tiếng trống hoành tráng, kinh nguyện rước sách rầm rộ, tiệc tùng tưng bừng, kiểu cách chơi trội, chải chuốt… Thần khí thế gian và con ngư�i nhắm tới những lợi lộc trần thế, như thế giá, chức vụ, vật chất, sự quan hệ, được quan tâm, được ca tụng. Thần khí thế gian và con ngư�i ưa chuộng những hình thức kích thích rung động mùi mẫn, lên gân thần kinh và ngôn ngữ, “đao to búa lớn� nhân danh đạo đức, chạy theo phép lạ khắp nơi, hy v�ng mình được hưởng phép mầu để thoát kh�i những khốn khổ trong cuộc sống, xin được thành công và may mắn ở đ�i. …

Thần khí của ma quỷ mang bản chất kiêu ngạo, luôn thù hằn, phỉnh gạt, gian xảo qủy quyệt, bất trung, bất tuân phục, hủy diệt và làm xáo trộn m�i trật tự. Tinh thần của Thần  Khí ma quỷ thì luôn bất an, buồn phi�n, lo lắng, ng� vực, thích thú vì sự dữ, không còn khả năng yêu thương. Thần Khí ma quỷ luôn mang tính đe d�a, chia rẽ, nói xấu, tính phê phán, nghi ng� Giáo hội và ngư�i khác, đạo đức giả hình và mưu mô. Chiêu bài của nó đối với ngư�i “mộ đạo� là luôn kích thích việc đạo đức cảm tính (tốt xấu căn cứ trên giác quan, cảm xúc), lấy Kinh Thánh và Thiên Chúa làm bình phong để dẫn dụ.

�ể tránh được những sai lầm, cần phải biết tuân phục Giáo hội với quy�n hạn thay mặt �ức Kitô hiện diện nơi trần thế. �ức vâng l�i thể hiện rõ nhất sự  HIỀN LÀNH và KHIÊM NHƯỜNG của một cá nhân hay tập thể thừa hành, nhưng là vâng l�i trong tự do, tự nguyện chứ không phải miễn cưỡng hay bất khả kháng, dù rằng có bị b� trên hiểu lầm, xem ra vô lý, trái lẽ. Và đây cũng là điểm để nhận ra ngư�i thi hành có sự thánh thiện đến mức nào, vì nó chứng t� sự từ b� bản thân để đi theo Chúa. �ó cũng là đi�u khác biệt với sự tuân phục của những tổ chức thế tục. Vì vậy ngư�i ta thư�ng nói: “con đư�ng của nghịch luận là con đư�ng của chân lý�.

PHỤNG VỤ VÀ �ẠO �ỨC BÌNH DÂN

Phụng vụ là việc th� phượng chính thức của Hội Thánh, do các thừa tác viên hợp pháp cử hành nhân danh Hội Thánh, nhằm tôn vinh Thiên Chúa, xây dựng Hội Thánh và thánh hoá con ngư�i. Cử hành Phụng vụ gồm Bảy Bí tích, Phụng vụ Các gi� kinh và các � bí tích. Phụng vụ là nguồn mạch và chóp đỉnh của lòng đạo đức bình dân. Vì thế, lòng đạo đức bình dân phải hoà hợp với Phụng vụ, bắt nguồn từ Phụng vụ và dẫn ngư�i tín hữu đến với Chúa (Thư H�GM VN 2019).

Phụng vụ và đặc biệt là bí tích Thánh Thể, là đỉnh điểm của phụng tự Công giáo và là nguồn kết hợp đầu tiên với �ức Kitô. Tất cả những việc đạo đức khác đ�u xuất phát từ suối nguồn phụng vụ và dẫn đưa tín hữu đến phụng th� phụng vụ.

          Việc đạo đức bình dân không phải là bí tích hay á bí tích. Nó không phải là phụng vụ chính thức của Hội Thánh nhưng là những cảm thức xoay quanh bí tích mà thôi. Những cảm thức này khá đa dạng, tùy thuộc vào n�n văn hóa và tình cảm của ngư�i giáo dân trong từng vùng mi�n khác nhau. Nó có thể mang tính chất cá nhân như việc lần chuỗi, đeo ảnh tượng các thánh, đ�c kinh, suy niệm Tin Mừng, cầu nguyện riêng… Nhưng nó cũng có thể mang chi�u kích của cộng đoàn như việc đ�c kinh chung tại nhà th� sáng tối, ngắm đàng Thánh Giá, rước kiệu tháng �ức Mẹ, Tháng Kính Thánh Tâm, Tôn Sùng Lòng Chúa Thương Xót, việc tang ma và cầu nguyện cho ngư�i qua đ�i, tổ chức các cuộc hành hương…. Tất cả những việc này thuộc v� đạo đức bình dân.

Lòng đạo đức bình dân cũng rất cần thiết, loại b� nó thì chẳng khác nào dứt đi một chi�u kích quan tr�ng trong căn tính Công giáo. Tuy đây không phải là một phần trong phụng vụ chính thức của Giáo Hội, song là cách mà những ngư�i Công giáo trải qua nhi�u thế kỷ đã sống theo l�i khuyên của Thánh Phaolô là hãy cầu nguyện luôn. Nhi�u hình thức đạo đức được Giáo Hội nhìn nhận là có khả năng nâng đỡ tinh thần cho giáo dân, nhưng không được xem là những đi�u cốt lõi của ơn cứu rỗi.

Phụng vụ và lòng đạo đức bình dân có mối tương quan chặt chẽ với nhau. Phụng vụ là nguồn mạch và chóp đỉnh của lòng đạo đức bình dân. Vì thế, lòng đạo đức bình dân phải hoà hợp với Phụng vụ, bắt nguồn từ Phụng vụ và dẫn ngư�i tín hữu đến với Chúa.(Thư H�GM VN). Nhưng: “Không được lẫn lộn các buổi cầu nguyện không thuộc Phụng vụ với những cử hành Phụng vụ. Phải tránh các hình thức mang tính cuồng loạn, chứng nhân giả, diễn kịch hoặc kích động cảm xúc� (Thư H�GM VN).

Sách Giáo Lý Hội Thánh Công Giáo cho biết: “Trong m�i th�i, cảm thức của dân thánh được diễn tả bằng các hình thức đạo đức đa dạng, quy tụ quanh đ�i sống bí tích của Hội Thánh, như: tôn kính các thánh tích, viếng các thánh điện, hành hương, rước kiệu, đàng thánh giá, các vũ điệu tôn giáo, lần chuỗi, đeo ảnh tượng thánh…�.

Thư chung của HỘI �ỒNG GI�M MỤC VIỆT NAM kỳ I-2019, trong số 3 đ� cập v� đạo đức bình dân như sau:

Trong thực tế, tại một số địa phương, kỷ luật Phụng vụ chưa được tôn tr�ng đúng mực. Những thực hành đạo đức bình dân cũng có những lạm dụng tùy tiện, gây hoang mang nơi ngư�i tín hữu và xáo trộn nơi các cộng đoàn đức tin. Vì thế, để chấn chỉnh những biểu hiện lệch lạc và cổ võ lòng đạo đức bình dân chân chính, chúng tôi xin anh chị em lưu ý những điểm sau đây:

– Phải tránh những thực hành mê tín dị đoan, bói toán, lợi dụng lòng tin đơn thành của ngư�i tín hữu để trục lợi.

– �ừng quá coi tr�ng những hình thức đạo đức bình dân mà coi nhẹ cử hành Phụng vụ.

– Không được sử dụng, phổ biến các tài liệu có nội dung nghịch với đức tin Kitô giáo.

– Phải tôn tr�ng kỷ luật của Hội Thánh và quy định của �ấng Bản quy�n liên quan đến Phụng vụ và việc đạo đức bình dân. Những kinh nguyện được sử dụng công khai và thư�ng xuyên phải được Bản quy�n địa phương cho phép.

– Cần hòa hợp những biểu hiện bên ngoài của lòng đạo đức bình dân với tình cảm chân thật trong tâm hồn, tránh những thực hành theo thói quen, trống rỗng.

…………..

          Những đi�u trong thư của H�GM VN đ� cập đã rõ ràng, nhưng xem ra để biện biệt được những hình thái và tinh thần của nó quả không phải lúc nào cũng dễ dàng, do đạo đức bình dân thư�ng xuất phát bởi cảm tính chủ quan, “nghiêng v� cảm nhận hơn là suy lý, quan tâm đến biểu tượng hơn là lô-gích, nên cũng dễ bị lệch lạc, kể cả bị khai thác vì chủ ý trục lợi�(Thư Chung H�GM 2019). Chính vì đạo đức bình dân nghiêng v� cảm tính nên bị tùy tiện khá nhi�u, dễ tìm đến những cảm xúc đạo đức và cho đó là nguồn gốc của ân sủng, của đức tin và tình yêu. Như đã đ� cập, đạo đức bình dân không phải là bí tích hay á bí tích, nó không phải là phụng vụ chính thức của Hội Thánh nhưng là những cảm thức xoay quanh bí tích, hướng v� bí tích mà thôi. Mà chỉ có trong bí tích – trong phụng vụ – mới  có ơn Thánh Sủng, được công phúc và mang lại sự cứu rỗi cho con ngư�i. Ở đây cũng cần hiểu thêm v� ân sủng có hai loại, đó là ơn Thư�ng Sủng và ơn Thánh Sủng. Ơn Thư�ng Sủng Thiên Chúa ban cho m�i ngư�i, kể cả ngư�i có tội nặng; còn ơn Thánh Sủng chỉ có những ngư�i đã được rửa tội và không mắc tội tr�ng, được ban qua các bí tích, tuân theo những quy định của Giáo hội.

          �ạo đức bình dân ảnh hưởng cảm tính nên dễ dừng lại ở ni�m tin chứ chưa phải là �ức tin chân thật, vì �ức tin là nhân đức siêu nhiên (nhân đức đối thần), nghĩa là lấy siêu nhiên làm gốc, làm cơ sở để căn cứ, chứ không phải dựa trên giác quan, mặc dù �ức tin vẫn không loại trừ cảm xúc của giác quan. Nhân đức siêu nhiên này được Thiên Chúa ban cho con ngư�i vô đi�u kiện nếu con ngư�i khao khát, chứ không lệ thuộc vào tâm lý (giác quan) của con ngư�i, nó khác với ni�m tin, là cái hoàn toàn lệ thuộc vào đi�u kiện tự nhiên và diễn ra nơi tâm lý con ngư�i. Nhân đức siêu nhiên này được diễn ra trong lý trí, trong ý chí, trong ý hướng, trong những cảm thức siêu hình (siêu thức) và trong sự tự do của con ngư�i – cảm giác là tự nhiên nhưng cũng là một sự nô lệ. �ức tin thì b�n vững, là n�n tảng dẫn đưa con ngư�i đến Thiên Chúa trong chân lý của Ngư�i. Còn cảm giác, cảm xúc thì thay đổi, lúc có lúc không, nó lệ thuộc vào tâm lý nên thật bấp bênh, dễ hứng thú nhưng lại mau thất v�ng, không mang lại ơn Thánh Sủng. Ngư�i ta có thể có ni�m tin lớn lao, nhưng lại có �ức tin rất èo �t, dễ xảy ra tình trạng này ở những tâm hồn ham thích tìm những cảm giác đạo đức bình dân mang sắc thái kích động cảm xúc trong tâm lý v� đạo đức, tín ngưỡng, tôn giáo.

          Ngư�i Việt Nam thiên v� cảm tính nên thích đắm mình vào những cảm giác trong khi thực hành tâm linh, nên ham chuộng hình thức, ngay cả trong những kinh nguyện cũng phải tạo sự khêu gợi giác quan, tạo sự xúc động thì mới g�i là có Thánh Thần (sự an ủi) hiện diện, như thế mới có giá trị đạo đức. Cảm tính thì thích được chi�u chuộng, ưa thích sự an ủi và vuốt ve, cảm giác luôn cho những tổ chức, những bài kinh, bài giảng nào tạo được cảm xúc và sự vuốt ve mới là hay ho, là gi�i, là đạo đức. Giữ đạo một khi lệ thuộc vào giác quan dễ làm cho �ức tin bị méo mó lệch lạc, dẫn tới đồng bóng, giả hình trong đ�i sống đạo.

          Cũng như tình yêu, tức là �ức mến, nó là nhân đức siêu nhiên nên cũng không thể căn cứ trên giác quan hay cảm xúc để đánh giá, càng không thể đo lư�ng được, nó không định mức ở lòng mộ đạo (cảm tính) của đạo đức bình dân mà căn cứ trên đ�i sống đạo thực, trong tình yêu của �ức Kitô. Tình yêu là phá b� hàng rào vây hãm cái bản ngã – cái tôi – của nình, hướng tới Thiên Chúa và tha nhân, giải phóng mình và tha nhân vươn lên trong sự trưởng thành hơn, tháp nhập mình với Thiên Chúa và tha nhân, giúp mình và tha nhân thăng hoa tinh thần, ở trạng thái tự do và an bình trong Thiên Chúa. Chính vì tình yêu không thể dựa trên giác quan, nên không thể định nghĩa và đo lư�ng được, nó được diễn ra trong ý chí và tự do v� sự thiện hảo qua đ�i sống bởi những việc làm hết sức tự nhiên chứ không lệ thuộc cảm xúc, vào v� b�c hay bất cứ lý do nào, như chuyện hít thở mà không biết mình đang hít thở, giống như l�i �ức Kitô nói,“Tay trái không biết việc tay phải làm� là như thế. Khi ai đó nói “tôi yêu ngư�i vì Chúa�, xem ra còn đáng ng� lắm, nhưng một ngư�i chân thành với lòng mình: “Tôi yêu và kính tr�ng bạn vì bạn mang hình ảnh của Thiên Chúa, và bạn đáng được như vậy�, có lẽ ngư�i này đã chạm tới tình yêu đích thực. Cốt yếu của tình yêu là kính tr�ng và chấp nhận được m�i ngư�i, m�i hoàn cảnh trong cuộc sống của mình với tha nhân, trong ni�m vui, hy v�ng, đơn sơ và bình an.

          Những bệnh hoạn v� tâm thần, như chuyện đồng bóng, mê tín dị đoan, ham chuyện kích thích mới lạ ngoài luồng Giáo hội, chuyện đặc sủng, mạc khải, thị kiến, thánh thần soi sáng, thực hành đạo đức lập dị (khác ngư�i), đắm mình trong “mầu nhi�m sầu khổ hay siêu thoát�, mặc cảm tội lỗi v.v… �ó là những căn bệnh của đạo đức, nó được khởi phát do cảm tính đạo đức quá mạnh, ti�m tàng những khao khát siêu thoát hoặc mong cái vĩ đại đến với mình, được trí tưởng tượng phong phú bày ra, được cảm giác và cảm xúc dẫn dắt, tạo nên những ảo ảnh và tiếng nói xuất hiện. Nên ngư�i này tin tưởng và quả quyết sống chết với đi�u mà h� thấy, h� nghe được, rồi h� cảm thấy mình có quy�n phổ biến và khuyên bảo kẻ khác. �ây là đỉnh cao của sự hồ đồ v� nhận thức, rối loạn v� tâm linh cũng như tâm thần, mất phương hướng trong đ�i sống đạo, lệch lạc v� �ức tin và �ức mến.

          CHỮA LÀNH SỰ DỮ

Sự dữ và đau khổ là những thực tế hiển nhiên trong cuộc sống con ngư�i trên trần thế này. Ở khắp m�i nơi và m�i th�i đại, con ngư�i luôn gặp phải những tai ương như bệnh tật, nghèo đói, bóc lột, bất công xã hội, oán thù, ghen ghét, đau khổ tinh thần và thể xác, chiến tranh, thiên tai, chết chóc…

Sách Giáo lý Công Giáo dạy rằng: “Sự thật thì h� (các thiên thần và loài ngư�i) đã phạm tội, do đó mà sự dữ v� luân lý đã đi vào thế gian, tai hại không thể lư�ng được so với sự ác thể lý. Thiên Chúa không h� là nguyên nhân trực tiếp hay gián tiếp của sự dữ này. Tuy nhiên Ngài cho phép xảy ra vì tôn tr�ng tự do của các tạo vật Ngài đã dựng nên, và một cách bí nhiệm, Ngài biết lấy đi�u thiện ra từ sự ác.� (SGLGHCG, số 311).

Bệnh tật luôn là một sự dữ. Vì thế, việc chữa lành bệnh tật là dấu chỉ sứ vụ giải thoát của �ấng Cứu thế và là biểu tượng của sự chữa lành con ngư�i toàn diện, gồm thân xác và linh hồn. Trong cuộc sống trần thế, �ức Kitô đã chữa lành nhi�u ngư�i kh�i nhi�u thứ bệnh tật, thế nhưng ơn giải thoát cuối cùng lại được thực hiện bằng chính sự đau khổ tự nguyện của Chúa trong cuộc tử nạn và phục sinh. Như vậy, Ngài mang đến cho bệnh tật và đau khổ của con ngư�i một ý nghĩa và giá trị cứu độ: M�i ngư�i đ�u có thể hiệp thông vào sự đau khổ sinh ơn cứu độ của Ngài bằng việc chấp nhận những bệnh tật và đau khổ của bản thân mình (Thư H�GM VN 2019).

Theo ý hướng đó, Hội Thánh luôn cầu nguyện xin ơn sức khoẻ cho các bệnh nhân, đặc biệt qua Thánh lễ, Kinh nguyện và Bí tích Xức dầu Bệnh nhân. Chúa cũng ban cho Hội Thánh đặc sủng chữa lành bệnh tật. Tuy nhiên đặc sủng này được trao ban không phải vì vinh quang và trục lợi cá nhân, nhưng để xác nhận và củng cố sứ vụ rao giảng Tin Mừng. Cũng thế, việc cầu nguyện không loại trừ việc sử dụng những phương pháp y h�c để phục hồi sức kh�e và gìn giữ sự sống cho bệnh nhân (Thư H�GM VN 2019).

Loại trừ và khắc phục sự dữ là nhiệm vụ của m�i ngư�i, m�i tổ chức xã hội, m�i ngành khoa h�c cũng như của m�i tôn giáo. Bệnh tật là một thứ sự dữ ảnh hưởng trực tiếp đến từng cá nhân nên mang dấu ấn rất nặng n�. Vì vậy ngư�i bệnh luôn phải “chạy thầy chạy thuốc�, vái tứ phương thiên hạ, cầu khẩn khắp nơi, dù có phải mê tín cũng mong gặp được may. Chính vì vậy mới phát sinh ra nhi�u pháp sư, phù thủy, giáo phái tu luyện kỳ bí, chữa bệnh bằng những phù phép kỳ quái, hoang tưởng. Tâm trạng của bệnh nhân và thân nhân nói chung đ�u như vậy, kể cả ngư�i Công giáo, nhưng ngư�i có �ức tin và Lòng Cậy trông vào Thiên Chúa thì ít bị lung lạc hơn, tùy mức độ trưởng thành của h�.

Thiên Chúa và Hội Thánh của Ngư�i lại quan tâm đến sự giải thoát tội lỗi, là nguồn gốc của m�i sự dữ, nên việc chữa lành nội tâm là việc Thiên Chúa nhắm tới chính yếu, làm cho con cái Ngư�i được phúc phần cả đ�i này và đ�i sau. Còn đối với bệnh tật và đau khổ: “Ngài mang đến cho bệnh tật và đau khổ của con ngư�i một ý nghĩa và giá trị cứu độ: M�i ngư�i đ�u có thể hiệp thông vào sự đau khổ sinh ơn cứu độ của Ngài bằng việc chấp nhận những bệnh tật và đau khổ của bản thân mình� (Thư H�GM VN 2019). Nói như thế không có nghĩa là Thiên Chúa không quan tâm đến phần xác, vì thân xác là đ�n th� của Chúa Thánh Thần, được chung hưởng phúc phần, nên cũng cao quý và phải gìn giữ bằng m�i cách, chăm lo chung với linh hồn, nhưng chính linh hồn mới bị hủy diệt do tội lỗi hoặc được ơn cứu rỗi đ�i đ�i. Vì vậy bệnh tật linh hồn mới là tr�ng yếu, nó cần thiết và quan tr�ng hơn bệnh tật v� thể xác, nên phép lạ v� ân sủng mới là tr�ng tâm của các cuộc đi�u tra của Giáo hội v� phép lạ.

Vì sự dữ luôn vây hãm, rình mò con ngư�i m�i nơi n�i lúc, và lúc nào nó cũng thể xâm nhập nơi mỗi ngư�i, mỗi cộng đồng xã hội. Trong lịch sử nhân loại và lịch sử của các tôn giáo, chỉ có Chúa Giêsu mới làm được phép lạ đúng nghĩa (nghĩa chặt), Ngư�i chỉ phán một l�i, bệnh tật và ma quỷ phải biến mất. Ngày nay con cái  chỉ biết cầu khẩn Ngư�i cứu giúp, nên trong trong kinh Lạy Cha, Chúa Giêsu đã dạy, được kết thúc bằng câu: “Xin cứu chúng con cho kh�i m�i sự dữ�. Và có nhi�u phép lạ kh�i bệnh đã được Giáo hội công nhận qua sự đi�u tra khắt khe và cặn kẽ, chứ không phải ai cũng có thể làm chứng v� phép lạ.

Nhân loại, ai cũng có trách nhiệm loại trừ sự dữ nói chung, bệnh tật tinh thần và thể xác nói riêng chứ không phải chỉ có trong đạo Công giáo làm được mà ngư�i khác, tâm linh khác, tôn giáo khác không làm được. �i�u này đã được chứng minh bởi thực tế. Ngoài Công giáo, các tổ chức xã hội, khoa h�c (y h�c, tâm thần…) các tôn giáo, tín ngưỡng, các pháp môn tu luyện chân chính, những cá nhân có những công năng đặc dị, những phương pháp sáng tạo trong khoa h�c hoặc tâm linh… đ�u có thể chữa bệnh, ổn định trật tự, giúp ngư�i đau khổ thoát kh�i sự dữ. Ngoài ra, ma quỷ mang bản chất là sự dữ nên nó cũng có thể gây ra nhi�u xáo trộn hay bệnh hoạn cho xã hội, bệnh tật v� thể lý và tâm hồn cho những cá nhân. Vì vậy ma quỷ cũng có thể chữa được những bệnh do nó gây ra, do đó có những trư�ng hợp khấn ma cầu quỷ thông qua thầy pháp hoặc thuận theo những quy ước nào, bệnh tật cũng biến mất. Nhi�u ngư�i nghĩ rằng dấu hiệu của ma quỷ thì rõ ràng, nhưng thư�ng không như vậy, vì ma quỷ rất quỷ quyệt, nên nó hoạt động luôn ẩn giấu thân phận mình mà chỉ đội lốt cái gì hấp dẫn, tốt đẹp, thậm chí thánh thiện để lừa con ngư�i. Thành công của ma quỷ chính là ở điểm đó.

LỜI KẾT

Ngày nay nhi�u giáo phái mới và nhi�u pháp môn sáng tạo ra đ�i thu hút được rất ngư�i theo. Pháp Luân Công bên Trung Quốc có hàng trăm triệu ngư�i tu luyện, bên phương Tây có khuynh hướng nhi�u ngư�i tìm đến đạo Phật và theo nhi�u giáo phái mới khắp nơi. Vậy đâu là mấu chốt để tìm hiểu và đánh giá ? Tất nhiên không thể căn cứ trên số lượng, sự hấp dẫn, trào lưu, sự kích thích hay th�a mãn nhu cầu của “khách hàng�…

Cá nhân con ngư�i yếu đuối và dễ lệch lạc, sai lầm, vướng vào đủ thứ hệ lụy của “vô minh�, lạc lối trong một mớ hỗn độn mà cứ tưởng mình đã nhận ra chân lý. Trong nhận thức, con ngư�i khó mà phân biệt được các phạm trù của những sự vật, phạm trù chủ quan và khách quan, chủ thể và khách thể, lý tính, cảm tính, bản chất sự vật và tên g�i, thuộc tính và hiện tượng, ni�m tin và chân lý khách quan, lẫn lộn thế giới tự nhiên và siêu nhiên, không phân biệt được phạm trù �ức tin hay ni�m tin tôn giáo với những phạm trù khác của khoa h�c, dễ gán những thuộc tính của con ngư�i cho thánh thần qua những hiện tượng bên ngoài.

Thật khó để phân tích và xác định đâu là hiện tượng, đâu là bản chất của sự việc, đâu là đúng đâu là sai và nên phải như thế nào. Xem ra không gì chắc chắn hơn là căn cứ trên những cơ sở có thế giá nhất, đáng tin cậy.  �ối với ngư�i Công giáo, cơ sở quan tr�ng và đáng tin cậy nhất đó là Giáo hội Công giáo, với hệ thống phẩm trật của Hội Thánh do chính �ức Kitô sáng lập, luôn có Ngài hiện diện để soi sáng và dẫn dắt. Tin tưởng nơi đó mới tránh được những sai lầm tai hại, ấu trĩ, ngớ ngẩn, nguy hại đến tâm linh và đ�i sống đạo.

Có thể nói, nếu không cầu nguyện và h�c h�i, chỉ căn cứ trên tình cảm, cảm xúc, ham thích vẻ bên ngoài, những suy lý chủ quan để kết luận những vấn đ� trong đạo và Giáo hội, đó là những nguồn lầm lạc chính yếu mà con ngư�i thư�ng mắc phải, làm xáo trộn đ�i sống �ức tin, gây chia rẽ trong Giáo hội.

Chúng ta cùng nhìn lên �ức Maria, Mẹ Hội Thánh, xin Mẹ dẫn dắt chúng ta sống đức tin tông truy�n và nguyện xin ân sủng �ức Giêsu Kitô Chúa chúng ta, tình yêu của Chúa Cha, và ơn thông hiệp của Chúa Thánh Thần, ở cùng tất cả anh chị em (L�i kết thư H�GM VN 2019).

Hàn Cư Sĩ

dongten