Ngà y 4 tháng 1 năm 2018, Äức Phanxicô tiếp các em bé mồ côi Rumania, Vatican đăng các câu há»i và câu trả lá»i cảm động cá»§a Äức Phanxicô.
Các câu há»i cá»§a trẻ con luôn là m nhói lòng. Äức Phanxicô cho biết, “các câu há»i nà y đã là m cho tôi khócâ€. Sau đây là má»™t số câu há»i mà khi Äức Phanxicô trả lá»i ngà i đã không giấu được xúc động cá»§a mình:Â
Vì sao Ä‘á»i sống khó khăn như váºy và chúng con, giữa bạn bè vá»›i nhau, chúng con gây nhau hoà i? Các cha là linh mục, các cha nói chúng con phải Ä‘i nhà thá», nhưng vừa ở nhà thá» ra là chúng con phạm tá»™i liá»n. Vì sao con phải Ä‘i nhà thá»? Vì sao quan trá»ng phải Ä‘i nhà thá»?
Äức Phanxicô: Các “tại sao†cá»§a con có má»™t câu trả lá»i: vì tá»™i, vì tÃnh Ãch ká»· cá»§a con ngưá»i (…) vì váºy chúng ta cãi nhau hoà i, chúng ta là m cho nhau Ä‘au, chúng ta mù quáng. Con cÅ©ng nháºn thấy, dù mình Ä‘i nhà thá», mình cÅ©ng cãi nhau, mình vẫn là ngưá»i có tá»™i. Và con há»i rất đúng: váºy thì Ä‘i nhà thá» là m gì? Äi nhà thá» là mình đặt mình trước mặt Chúa con ngưá»i tháºt cá»§a mình, mình không giả dối. Äể nói, “Lạy Chúa, con đây, con là kẻ có tá»™i, xin Chúa tha tá»™i cho con. xin Chúa thương xót conâ€. Nếu mình Ä‘i nhà thỠđể là m ra vẻ mình là ngưá»i tốt thì chẳng Ãch gì. Nếu mình Ä‘i nhà thá» vì mình thÃch nghe nhạc hoặc mình cảm thấy tốt, cÅ©ng chẳng Ãch gì. Äi nhà thá» chỉ có Ãch khi và o nhà thá» mình xin: “Con đây lạy Chúa, con là kẻ có tá»™i và con xin Chúa tha tá»™i cho con. Xin Chúa thương xót conâ€. Chúa Giêsu nói cho chúng ta biết, nếu chúng ta là m như váºy, chúng ta sẽ được tha thứ khi ra vá». Chúng ta được Chúa yêu thương vá»— vá» vá»›i tình yêu nà y. như thế, Chúa biến đổi tâm hồn chúng ta vá»›i lòng thương xót cá»§a Ngà i, và như thế Ngà i biến đổi Ä‘á»i sống chúng ta. Chúng ta không còn là ngưá»i cÅ© mà là ngưá»i được “tạo thà nhâ€, như đất sét trong tay ngưá»i thợ gốm; và tình yêu sẽ thế chá»— cho tÃnh Ãch ká»·. Äó là vì sao quan trá»ng phải Ä‘i nhà thá»: không chỉ để nhìn Chúa, nhưng còn để Chúa nhìn mình. Äó là những gì cha nghÄ©â€.
Vì sao cha mẹ thương con cái khi chúng khá»e mạnh mà không thương khi chúng Ä‘au hay có vấn Ä‘á»?
Äức Phanxicô: “Câu há»i cá»§a con vá» thái độ cá»§a cha mẹ trước con cái là nh mạnh và con cái bệnh táºt. Cha sẽ nói như sau: đứng trước sá»± mong manh cá»§a ngưá»i khác như bệnh táºt chẳng hạn, có những ngưá»i lá»›n yếu Ä‘uối hÆ¡n, há» không đủ mạnh để chịu đựng được sá»± mong manh. Bởi vì chÃnh há» cÅ©ng là ngưá»i mong manh. Nếu cha có má»™t hòn đá to, cha không thể đặt hòn đá nà y trên há»™p giấy vì nó sẽ đè bẹp cái há»™p. Có những cha mẹ rất mong manh. Há» có những giá»›i hạn, có các tá»™i, có các mong manh trong ngưá»i há». Có thể khi còn nhá» hỠđã không được giúp đỡ. Và há» Ä‘i trên đưá»ng Ä‘á»i vá»›i các mong manh nà y, vì há» không được giúp đỡ như chúng ta được may mắn có ngưá»i giúp đỡ, có ngưá»i cầm tay để dạy chúng ta lá»›n lên, để trở thà nh ngưá»i mạnh chống lại các mong manh nà y. Thay vì trách cứ cuá»™c Ä‘á»i đã cho mình các cha mẹ mong manh, trong khi mình không mong manh, vì sao mình không thay đổi sá»± việc, cám Æ¡n Chúa, cám Æ¡n cuá»™c Ä‘á»i vì mình có thể giúp cha mẹ trong sá»± yếu Ä‘uối mong manh cá»§a há» và là m sao để cục đá không đè bẹp cái há»™p giấy. Con đồng ý chứ?â€.
Năm ngoái má»™t trong các ngưá»i bạn ở trại mồ côi vá»›i con qua Ä‘á»i. Äó là và o ngà y Thứ Năm Tuần Thánh. Má»™t linh mục chÃnh thống giáo nói bạn ấy chết như ngưá»i có tá»™i và vì thế sẽ không lên thiên đà ng. Con không tin như váºy.
Äức Phanxicô: “Có thể linh mục nà y không biết những gì ông nói. Có thể ngà y hôm đó ông không được khá»e, có thể có má»™t cái gì đó trong tâm hồn ông đã là m cho ông nói như váºy. Không ai trong chúng ta có thể nói ngưá»i nà y, ngưá»i kia không lên thiên đà ng. Cha có thể nói má»™t chuyện là m con sẽ ngạc nhiên: ngay cả vá»›i ông GiuÄ‘a, mình cÅ©ng không được nói như váºy. Con nói bạn con chết và o má»™t ngà y Thứ Năm Tuần Thánh. Cha lấy là m lạ con nghe linh mục đó nói như váºy, cần phải hiểu hÆ¡n, có thể mình không hiểu rõ linh mục đó nói… Dù sao, cha nói vá»›i con là Chúa muốn đưa tất cả chúng ta lên thiên đà ng, không trừ má»™t ai, và đó là những gì chúng ta dâng trong tuần thánh: sá»± Thương Khó cá»§a Chúa Giêsu, Chúa Chiên Là nh, ngưá»i hiến mạng sống mình cho đà n chiên là chúng ta. Như Phúc Âm cho chúng ta thấy, Chúa không ngồi yên, Ngà i Ä‘i: Ngà i luôn lên đưá»ng Ä‘i tìm con chiên lạc, Ngà i không hốt hoảng khi tìm thấy chúng ta dù chúng ta rất yếu Ä‘uối, chúng ta bị hư thối vì tá»™i, chúng ta bị má»i ngưá»i bá» rÆ¡i, bị cuá»™c Ä‘á»i bá» rÆ¡i, Ngà i ôm chúng ta và o lòng, yêu thương chúng ta. Ngà i có thể không đến, nhưng Ngà i đến vá»›i chúng ta, Chúa Chiên Là nh. Và nếu má»™t con chên Ä‘i lạc, khi Ngà i tìm thấy, Ngà i đặt nó lên vai và hân hoan Ä‘em nó vá» nhà . Cha có thể nói vá»›i con má»™t chuyện: cha chắc chắn, đó là điá»u Chúa Giêsu là m vá»›i bạn cá»§a con trong tuần thánh hôm đóâ€.
Vì sao chúng con mồ côi? Vì sao? Äâu là ý nghÄ©a cá»§a việc nà y?
Äức Phanxicô: “Con biết có những câu há»i ‘tại sao’ không có câu trả lá»i. Chẳng hạn câu: tại sao trẻ con Ä‘au khổ? Ai có thể trả lá»i câu nà y? Không ai. Câu ‘tại sao’ cá»§a con là câu loà i ngưá»i không có câu trả lá»i, chỉ có Chúa má»›i có. Cha không biết vì sao con có ‘số pháºn nà y’. Chúng ta biết ‘tại sao’ trong nghÄ©a đó là  lý do. Tôi đã là m gì sai để có số pháºn nà y? Chúng ta không biết. Nhưng chúng ta biết ‘vì sao’ trong nghÄ©a ‘mục Ä‘Ãch’ mà Chúa muốn cho số pháºn cá»§a con, và mục Ä‘Ãch nà y là chữa là nh – Chúa luôn chữa là nh – chữa là nh và sá»± sống. Chúa Giêsu đã nói trong Phúc Âm khi Ngà i gặp má»™t ngưá»i bị mù từ khi sinh ra. Ông há»i: ‘Vì sao tôi sinh ra đã mù?’ Các môn đệ há»i Chúa Giêsu: ‘Vì sao như váºy, vì lá»—i cá»§a ngưá»i nà y hay cá»§a cha mẹ?’. Chúa Giêsu đã trả lá»i: ‘Không phải anh ta, cÅ©ng không phải cha mẹ anh ta đã phạm tá»™i. Nhưng sở dÄ© như thế là để má»i ngưá»i nhìn thấy công trình cá»§a Thiên Chúa được tá» hiện nÆ¡i anh’ (Ga 9,1-3). Äiá»u nà y muốn nói, đứng trước các hoà n cảnh tiêu cá»±c mà chúng ta bị từ khi còn nhá», Ngà i muốn chữa là nh, Ngà i muốn mang đến sá»± sống nÆ¡i không có sá»± sống. Äó là điá»u Chúa Giêsu là m và các tÃn hữu Ä‘i theo Chúa Giêsu là m. Các con đã chứng nghiệm. Câu há»i ‘tại sao’ là cuá»™c gặp gỡ chữa là nh Ä‘au khổ, bệnh táºt, Ä‘au đớn và mang đến dấu ấn cá»§a sá»± chữa là nh. Nhưng, ‘tại sao’ lúc sau thì chúng ta có câu trả lá»i, ‘tại sao’ lúc đầu thì chúng ta không có câu trả lá»i. Cha không biết ‘tại sao’ nà y, cha cÅ©ng không hình dung được; cha biết các ‘tại sao’ nà y không có câu trả lá»i. Nhưng nếu các con tháºt sá»± sống cuá»™c gặp gỡ vá»›i Chúa, vá»›i Chúa Giêsu chữa là nh, Äấng chữa là nh vá»›i vòng ôm, vá»›i tình yêu, vá»›i lòng dịu dà ng, sau tất cả những Ä‘au khổ con đã chịu thì cuối cùng con sẽ tìm được. Và đó là ‘vì sao’â€.
Có lúc con cảm thấy mình đơn độc và con không biết ý nghÄ©a nà o cho Ä‘á»i sống cá»§a con. Äứa con gái nhá» cá»§a con ở trong má»™t gia đình tiếp nháºn, má»™t và i ngưá»i chê trách con, nói con là má»™t bà mẹ không tốt. Con nghÄ© con gái cá»§a con sẽ tốt và con đã có quyết định đúng, bởi vì ngưá»i ta thưá»ng thấy như váºy.
Äức Phanxicô: “Cha đồng ý vá»›i con, nhiá»u khi gia đình tiếp nháºn là tốt trong các hoà n cảnh khó khăn. Quan trá»ng là má»i sá»± phải được là m trong tình thương, vá»›i sá»± săn sóc, vá»›i sá»± tôn trá»ng. Cha hiểu con thưá»ng thấy đơn độc. Cha khuyên con đừng khép kÃn, con nên tìm bạn trong cá»™ng Ä‘oà n kitô: Chúa Giêsu đến để láºp má»™t gia đình má»›i, gia đình cá»§a con, nÆ¡i không ai cô quạnh, nÆ¡i má»i ngưá»i là anh em, là con cùng má»™t Cha, má»™t Mẹ trên trá»i, Mẹ Maria mà Chúa Giêsu đã trao ban cho chúng ta. Và trong gia đình Giáo há»™i, chúng ta tìm thấy nhau, chữa là nh các vết thương cá»§a mình, vượt lên ná»—i trống vắng tình thương. ChÃnh con cÅ©ng thấy, con gái cá»§a con sẽ được tốt trong gia đình tiếp nháºn, vì con biết, há» săn sóc con cá»§a con và cả con nữa. Và con nói ‘ngưá»i ta thưá»ng thấy như váºy’. Thưá»ng cá»™ng Ä‘oà n anh em tÃn hữu kitô thương chúng ta như váºy. Chúng ta dá»±a lên nhau. Không phải chỉ trẻ con má»›i dá»±a. Khi chúng ta có má»™t cái gì cần thổ lá»™ vá»›i bạn bè, khi được thổ lá»™ thì ná»—i Ä‘au được giảm. Dá»±a trên tình anh em vá»›i nhau, đó là chuyện rất đẹp và đó là điá»u Chúa Giêsu đã dạy chúng taâ€.
Khi con má»›i hai tháng, mẹ con đã bá» con trong viện mồ côi. Năm con 21 tuổi, con Ä‘i tìm mẹ và con ở hai tuần vá»›i bà , nhưng bà đối xá» không tốt và con ra Ä‘i. Cha cá»§a con đã qua Ä‘á»i. Có phải lá»—i cá»§a con mà mẹ không thÃch con không? Tại sao mẹ không chấp nháºn con?Â
Äức Phanxicô: “ … Cha muốn chân thà nh vá»›i con. Khi cha Ä‘á»c câu há»i cá»§a con, trước khi cha chỉ dẫn để là m bà i diá»…n văn, cha đã khóc. Vá»›i nước mắt cá»§a cha, cha gần vá»›i con. Tại sao? Cha không biết, con đã mang đến cho cha rất nhiá»u; các ngưá»i khác cÅ©ng váºy, nhưng có thể cha Ä‘ang yếu khi cha Ä‘á»c câu há»i cá»§a con. Khi mình nói vá» ngưá»i mẹ, lúc nà o cÅ©ng có má»™t cái gì đó… và lúc đó con là m cho cha khóc. Câu ‘tại sao’ cá»§a con giống như câu há»i thứ nhì vá» cha mẹ. Äây không phải là vấn đỠlá»—i, đây là vấn đỠcá»±c kỳ mong manh yếu Ä‘uối cá»§a ngưá»i lá»›n, trong trưá»ng hợp cá»§a con là do bao nhiêu là khốn cùng, bất công xã há»™i đã đè bẹp các ngưá»i bé nhá», các ngưá»i nghèo, mà cÅ©ng do nghèo nà n vá» mặt thiêng liêng. Äúng, nghèo nà n thiêng liêng là m chai cứng tâm hồn và tạo nên Ä‘iá»u dưá»ng như không thể có được, má»™t bà mẹ bá» con mình: Äó là kết quả cá»§a sá»± nghèo nà n váºt chất và thiêng liêng, kết quả cá»§a má»™t xã há»™i sai lầm, vô nhân, là m chai cứng tâm hồn, là m phạm các sai lầm, để chúng ta không tìm được con đưá»ng đúng. Nhưng con biết đó, Ä‘iá»u nà y sẽ đòi há»i thá»i gian: con đã tìm má»™t chuyện sâu Ä‘áºm nhất trong quả tim con. Mẹ con yêu con nhưng không biết là m thế nà o, không biết cách nà o để diá»…n tả. Bà không thể là m được vì Ä‘á»i sống cá»§a bà quá gay go, quá bất công. Và tình yêu nà y nhốt chặt trong quả tim bà , bà không biết cách nà o để nói ra, để vuốt ve âu yếm con. Cha hứa sẽ cầu nguyện cho con để có ngà y mẹ con cho con thấy tình yêu nà y. Con hãy giữ hy vá»ng và đừng bi quan.â€
Marta An Nguyễn dịch
Phanxicovn

