Gương Thánh nhân: Chúa Giê-su đã công khai tuyên bố: “Tôi là Mục tử nhân lành,Mục tử nhân lành hy sinh mạng sống mình cho đoàn chiên” (Ga. 10, 11).

Và Người đã thực hiện đúng như lời Người đã tuyên bố, Người đã nộp mình chịu chết treo trên khổ giá, để cứu độ mọi người…

Cha Thánh Giu-se Viên tử đạo hôm nay đã noi gương Chúa Giê-su, hy sinh mạng sống mình cho con chiên như thế.

Khi quan quân đến bao vây họ đạo Cầu Chay để bắt cha, cha chạy trốn trong vườn mía của một người bổn đạo. Không bắt được cha, quan giận dữ, cho bắt đứa con trai nhỏ của chủ nhà, tra khảo đánh đập tàn nhẫn, buộc nó chỉ chỗ cha ẩn trốn. Bị đòn đau quá, nó chịu không nổi khóc la thảm thiết ! Cha nghe đứa bé kêu la than khóc mà đau lòng đứt ruột, không thể cầm lòng được. Cha ra trình diện cho quân lính bắt trói để cứu đứa trẻ.

Giu-se Đặng Đình Viên sinh năm 1784 tại Tiên Chu, tỉnh Hưng Yên. Cậu mong ước được làm Linh mục giảng đạo Chúa, nên xin theo giúp các cha thừa sai để học hành, tập luyện nhân đức. Thấy cậu có lòng đạo đức và trí thông minh, các cha đã gởi vào chủng viện tiếp tục tu học.

Sau khi mãn khóa thần học, năm 1821, thầy Viên thụ phong Linh mục, và được Đức Cha sai đi giúp các giáo hữu họ đạo Lục Thủy, tỉnh Nam Định. Lần lượt những năm sau đó, cha được cử đi các họ Đông Bài, Thiết Nham, Như Thiết, v.v… Đến đâu, cha cũng tận tình hy sinh phục vụ các linh hồn, thi hành sứ vụ mục tử, chẳng những chăm sóc con chiên bổn đạo bằng lời giảng dạy và các Bí tích, mà còn rao truyền đạo Chúa cho lương dân, đem ơn cứu độ đến cho những người chưa biết Chúa. Suốt 17 năm làm Linh mục, lúc nào cha cũng nhiệt tâm truyền giáo, siêng năng hoạt động tông đồ, mặc dù thời buổi khó khăn cấm cách, vua quan truy lùng bắt đạo khắp nơi.

Ngày 17 tháng tư năm 1838, cha nhờ thầy giảng Vũ Văn Lâu đi lãnh dầu thánh về cho họ đạo, đồng thời đem 6 bức thư cha gởi cho hai Đức Cha và bốn Linh mục khác. Dọc đường, thầy bị quân lính chận lại lục soát, bắt gặp các bức thư, đem về nộp cho tổng đốc Trịnh Quang Khanh, quan liền đệ trình lên vua Minh Mạng. Nhận được các thư đó, vua giận dữ, cho rằng các quan bao che tà đạo, khinh thường lệnh vua, để cho các Đạo trưởng lộng hành đầu độc nhân dân. Vua truyền Trịnh Quang Khanh phải bắt cho được người gởi thư cũng như những kẻ nhận thư, và dọa truất chức ông ta nếu không bắt được những người đó.

Thế là vô tình Cha Viên đã làm cớ cho vua quan nổi giận, truy lùng bắt bớ đạo Chúa dữ dội hơn. Do đó mà chính cha cùng với Đức Cha Y, Đức Cha Minh và một số các cha khác đã bị bắt giết vì Chúa.

Kể từ đó, quan quân truy lùng khắp nơi, tìm bắt cho được cha Viên, với hai vị Giám mục và các cha có tên trong các bức thư. Biết mình bị truy nã, cha Viên hết sức cố gắng ẩn trốn, không ngờ có hai người trong thân tộc của cha vì tham tiền đã tố giác cha, đang lúc cha ẩn nấp tại nhà một giáo dân ở họ Cầu Chay.

Sáng ngày 1 tháng 8 năm 1838, quan quân kéo đến bao vây họ đạo Cầu Chay. Vừa nghe tin, cha vội vàng chạy ra vườn mía ẩn trốn. Quân lính lục soát khắp nơi. Nhưng không tìm thấy cha, họ bực tức, bắt đứa trẻ con của chủ nhà trói lại, đánh nhừ tử, buộc nó chỉ chỗ cha trốn. Nó không chỉ. Song vì bị đòn đau quá chịu không nổi, nó kêu la khóc lóc thảm thiết ! Nghe nó khóc than đau đớn quá, cha không cầm lòng được, nên ra trình diện: – Tôi là Đạo trưởng Viên đây, các anh hãy bắt tôi, và tha cho đứa trẻ vô tội nầy.

Quân lính ập tới bắt trói cha, giải về Hưng Yên, giam vào ngục tra tấn đánh đập dữ dội, bắt buộc khai báo nơi hai vị Giám mục và các Linh mục kia ẩn trốn. Cha nhất quyết không khai. Họ liền bảo cha đạp lên thập giá bỏ đạo. Cha khẳng khái nói: – Là Đạo trưởng, tôi không bao giờ quá khóa bỏ đạo.

Thế là ngày 21 tháng 8 năm 1838, quân lính dẫn vị chiến sĩ anh hùng của Chúa ra chém đầu tại pháp trường Bảy Mẫu.

Đức Thánh Cha Lê-ô 13 phong ngài lên Chân Phước ngày 27 tháng 5 năm 1900. Và ngày 16 tháng 09 năm 1988, Đức Giáo Chủ Gioan-Phalô 2 đã suy tôn ngài lên Hiển thánh.

Quyết tâm: Noi gương thánh Giu-se Viên Linh mục tử đạo, nhiệt thành rao giảng đạo Chúa khi thuận tiện cũng như lúc khó khăn, và sẵn sàng hy sinh vì Chúa và vì đồng bào đồng đạo.

Lời nguyện: Lạy Cha, Cha đã ban cho Giáo hội Việt Nam nhiều chứng nhân anh dũng, biết hiến dâng mạng sống, để hạt giống đức tin trổ sinh hoa trái dồi dào trên quê hương đất nước chúng con. Xin nhận lời các ngài chuyển cầu, cho chúng con biết noi gương các ngài để lại, luôn can đảm làm chứng cho Cha và trung kiên mãi đến cùng.

GPVL