Trong quyển sách trò chuyện vá»›i ký giả Andrea Tornielli “Tên cá»§a Chúa là Thương Xótâ€, má»™t cách nà o đó, Äức Phanxicô như “cầm tay chúng ta để đưa chúng ta và o huyá»n nhiệm lòng thương xót Chúa (…)â€, Äức Hồng y Parolin giải thÃch.
“Ngưá»i cá»™ng sá»± hà ng đầu cá»§a Äức Phanxicôâ€, – chữ cá»§a linh mục phát ngôn viên Tòa Thánh Lombardi dùng -, hồng y Quốc vụ khanh Pietro Parolin đã tham dá»± và o buổi ra mắt sách cá»§a Äức Phanxicô ở Rôma, tại trụ sở cá»§a phân khoa thần há»c Augustinianum ngà y thứ ba 12 tháng 1-2016.
Ngà i báo trước, độc giả không tìm trong quyển sách nà y những “vén mở cá»§a những chuyện tò mò chưa biếtâ€, nhưng trong quyển sách nà y, Äức Giáo hoà ng đỠnghị cho chúng ta má»™t con đưá»ng.
Ngà i khẳng định, “lòng thương xót là chân tÃnh cá»§a Thiên Chúa chúng taâ€, và ngà i giải thÃch đó là “cánh cá»a Ä‘Ãch thá»±c cá»§a chân lý Kitôâ€.
“Äức Giáo hoà ng là tác giả chÃnh, ngà i mở các cánh cá»a, ngà i muốn các cánh cá»a luôn mở, ngà i muốn thấy những Ä‘iá»u có thể là m được (…). Vì không có lòng thương xót, thế giá»›i không tồn tại.â€
Äức Hồng y nhắc lại má»™t giai thoại Äức Phanxicô kể trong buổi Kinh Truyá»n Tin đầu tiên cá»§a ngà i, ngà y 17 tháng 3-2013; rồi sau đó trong má»™t bà i giảng ở Nhà trá» Thánh Mácta; trong sách thì ngà i “viết thêm nhiá»u chi tiết hÆ¡nâ€. Äó là câu trả lá»i cá»§a má»™t bà lá»›n tuổi, bà đến tìm linh mục Jorge Mario Bergoglio để xưng tá»™i; bà nói vá»›i linh mục, nếu Chúa không tha thứ thì thế giá»›i không tồn tại.
Là m một trải nghiệm
Hồng y Parolin nói, “Äức Phanxicô má»i gá»i chúng ta là m má»™t trải nghiệm vá»›i Æ¡n cá»§a Chúaâ€. Má»™t Æ¡n “khuyến khÃch và là m cho mình có thể Ä‘i lại từ đầuâ€. Quyển sách cá»§a Äức Giáo hoà ng “hé cho thấy lòng thương xót Chúaâ€; đây là “quyển sách là m xúc độngâ€, chứng tá» cho chúng ta thấy cách nà o mà “Chúa Cha chạm đến các tâm hồn và tìm cách nối chúng ta lại, tìm má»™t đưá»ng nứt nhá» nhất trong tâm hồn chúng ta để nối chúng ta lại qua ân sá»§ng cá»§a Ngà iâ€.
Äức Hồng y kể Ä‘oạn ký giả Andrea Tornielli kể Äức Phanxicô yêu cầu Ä‘iá»u chỉnh lại má»™t chút trong bà i cá»§a ngà i. Äức Hồng y tóm tắt: “Ngưá»i ta khó mà tá»± nháºn mình là ngưá»i có tá»™i. Thuốc chữa có đó, chữa là nh là ở đó. Chỉ cần là m má»™t bước nhỠđể Ä‘i đến vá»›i Chúa†nhưng Äức Phanxicô muốn thêm má»™t Ä‘oạn mà ký giả Tornielli thiếu chú ý: hay Ãt nhất là mình có “ý muốn là mâ€. – Äức Hồng y Parolin nói, ký giả Tornielli kể giai thoại sau: Ä‘iá»u nà y cho thấy “quả tim cá»§a mục tá» Ä‘i tìm quả tim cá»§a Chúaâ€, Äấng không coi thưá»ng má»™t vết nứt nà o, để qua vết nứt nà y Ngà i mang ân sá»§ng cá»§a mình đến.
Äức Hồng y Parolin kể dụ ngôn ngưá»i con hoang đà ng, ngà i chú giải: “Chỉ cần tối thiểu có ước muốn là mâ€, “có khởi tâm để ân sá»§ng có thể hà nh động và để lòng thương xót được trao banâ€, đây không phải là “nha quan thuế nhưng má»i con đưá»ng mở ra để thá»±c hiện được sá»± tha thứâ€.
Vì “nhân loại bị tổn thương cần đến lòng thương xótâ€: Hồng y Parolin nhắc lại má»™t ghi nháºn cá»§a Äức Piô XII: nhân loại gần như “đánh mất ý nghÄ©a thế nà o là tá»™iâ€. Äức Hồng y thêm và o, “điá»u bi thảm là ngà y nay ngưá»i ta xem sá»± dữ như căn bệnh không chữa được, má»™t cái gì như không là nh được, không tha thứ được (…). Chúng ta cần lòng thương xót!â€

Niá»m vui Ä‘i trở vá»
Äức Hồng y nói, “đây là má»™t Ä‘iểm tế nhị khácâ€: “Chúng ta đánh mất Ä‘i sá»± tin tưởng là mình có thể tìm được ánh sáng để đưa mình ra khá»i tuyệt vá»ng, khá»i sai lầm†và “chúng ta cÅ©ng đánh mất Ä‘i ý nghÄ©a thế nà o là sá»± dữ, thêm và o đó là không biết sá»± hiện hữu cá»§a ngưá»i khác có thể vá»±c mình dáºyâ€.
Äức Hồng y cÅ©ng nhắc đến bà i luáºn trong má»™t lá»›p há»c ở Ã: hình dung chuyện gì xảy ra sau khi ngưá»i con hoang đà ng trở vá». Äa số các há»c sinh nghÄ© “ngưá»i cha sẽ phạt và bắt ngưá»i con sống vá»›i tôi tá»›â€. Äối vá»›i hồng y Parolin, đây là “phản ứng tiêu biểu cá»§a ngưá»i Ãt trải nghiệm lòng thương xót, há» khó hiểu ý nghÄ©a cá»§a lòng thương xótâ€.
Phản ứng cá»§a ngưá»i con cả là “phản ứng cá»§a loà i ngưá»iâ€, “phản ứng cá»§a ngưá»i cha là phản ứng cá»§a thiên tÃnhâ€.
Theo hồng y “chúng ta cần lòng thương xót, cÅ©ng như tất cả những ngưá»i chúng ta gặpâ€.
Ngà i nhấn mạnh, các thánh sá» là những “chứng nhân bằng mắt†cá»§a những cuá»™c gặp gỡ vá»›i Chúa Giêsu – vá»›i ngưá»i phụ nữ ngoại tình, vá»›i ông Giakêu, vá»›i Thánh Matêô – há» hiểu “cảm nháºn mình được Chúa Giêsu nhìn, Chúa Giêsu yêu†và điá»u nà y là m “thay đổi cuá»™c sống†cá»§a há»: đó là “ơn ban ngoà i mong chá», má»™t tình yêu lá»›n hÆ¡n, má»™t vòng ôm, má»™t Æ¡n nhưng không vượt má»i dá»± Ä‘oán và sá»± khốn cùng cá»§a những ngưá»i phạm tá»™i thấp hèn cần được giúp đỡâ€.
“Biết mình là kẻ có tá»™i là má»™t Æ¡n, Äức Giáo hoà ng nóiâ€, Hồng y nói thêm và ngà i nhắc lại lá»i Äức Phanxicô ngay: “Giáo há»™i lên án tá»™i vì Giáo há»™i phải nói sá»± tháºt: đó là tá»™i. Nhưng cùng má»™t lúc Giáo há»™i ôm ngưá»i có tá»™i vá»›i con ngưá»i tháºt cá»§a há», Giáo há»™i gần vá»›i há», nói vá»›i há» trong lòng thương xót bao la cá»§a Chúa.â€
Ngà i nhắc lại, “Chúa Giêsu tha thứ cho ngưá»i đã đóng Ä‘inh mình.â€
Vì thế Äức Phanxicô má»i gá»i chúng ta “trở vá» vá»›i Phúc Âmâ€, không phải chỉ “đón nháºn và tha thứ†nhưng còn “ăn mừngâ€. Thánh Luca nhấn mạnh vá» niá»m vui ăn mừng và “không có gì vui hÆ¡n dù chỉ má»™t ngưá»i có tá»™i ăn năn trở lại†còn hÆ¡n là “chÃn mươi chÃn ngưá»i công chÃnhâ€. Ngà i nói thêm: Chúa Giêsu đã cảnh cáo Thánh Phêrô, phải tha thứ không bá»: “Bảy mươi bảy lần bảyâ€.
Tầm mức xã há»™i và chÃnh trị
Hồng y Parolin nhấn mạnh đến tầm mức xã há»™i và chÃnh trị cá»§a lòng thương xót, truyá»n thống Thánh Kinh là phải bảo vệ bà góa, trẻ mồ côi, ngưá»i khách lạ: lòng thương xót bao gồm cả các quan hệ xã há»™i và các quan hệ giữa các quốc gia. Ngà i nhắc đến sứ Ä‘iệp cá»§a Äức Gioan-Phaolô II trong ngà y Hòa bình Thế giá»›i 1 tháng 1-2002, trong bối cảnh cá»§a cuá»™c tấn công ngà y 11 tháng 9-2001. Äức Giáo hoà ng nói: “không có công lý mà không có tha thứâ€. “Khả năng tha thứ†giúp chúng ta xây dá»±ng má»™t “xã há»™i công chÃnh hÆ¡n, tương trợ hÆ¡nâ€, Ä‘iá»u nà y đôi khi cÅ©ng có nghÄ©a là “từ bá»Â tìm cách hả hê cho tất cả những Ä‘iá»u thiệt hại mà mình phải chịuâ€.
Nói cách khác “lòng thương xót và tha thứ giúp chúng ta thá»±c hiện được má»™t ná»n công chÃnh Ä‘Ãch thá»±c, mở ra “má»™t con đưá»ng má»›i trong công chÃnh,†điá»u chúng ta đã thá»±c hiện được khi “không chấp nháºn án tá» hình†hoặc trong công việc “tái há»™i nháºp và o xã há»™i cho các tù nhânâ€.
Năm Thánh Lòng Thương Xót giúp chúng ta “thá»±c hiện trải nghiệm nà yâ€, và sứ Ä‘iệp cá»§a Äức Giáo hoà ng, sứ Ä‘iệp kitô cá»§a lòng thương xót và tha thứ, các Cá»a Thánh, lá»i kêu gá»i buông mình và o tình yêu cá»§a Chúa không những chỉ để “cứu rá»—i cho cá nhân mình†nhưng “bao gồm cả dân tá»™c, xã há»™i, xứ sởâ€, và có thể “giúp chúng ta có các quan hệ huynh đệ hÆ¡nâ€.
“Ai đã được tha thứ và tiếp tục nháºn được tha thứ có thể khôi phục lại má»™t Ãt những gì mình đã nháºn đượcâ€, Äức Hồng y kết luáºn, ngà i nhắc lại lá»i Chúa Giêsu yêu cầu trong Phúc Âm: “Anh em hãy có lòng thương xót như Cha anh em trên trá»i hằng có lòng thương xót.â€
Giuse Nguyễn Tùng Lâm chuyển dịch

