LỄ THÁNH TIMÔTHÊU & TITÔ, GIÁM MỤC, Lê Nhớ

“AI LÀM THEO Ý THIÊN CHÚA, THÌ NGƯỜI ẤY LÀ ANH CHỊ EM VÀ LÀ MẸ TA”.

BÀI ĐỌC I: 2 Tm 1, 1-8
“Nhớ lại đức tin trung thành của con”.
Trích thư thứ hai của Thánh Phaolô Tông đồ gửi cho Timô-thêu.

Phaolô, Tông đồ của Chúa Giêsu Kitô, bởi ý định của Thiên Chúa, theo lời hứa ban sự sống trong Chúa Giêsu Kitô, gởi lời thăm Timôthêu, người con yêu dấu. Nguyện chúc ân sủng, lòng từ bi và bình an của Thiên Chúa Cha, và Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta.

Cha cảm tạ ơn Chúa, Đấng cha phụng sự như tổ tiên cha, với tâm hồn trong trắng, khi cha đêm ngày hằng nhớ đến con trong kinh nguyện, nhớ đến nước mắt con đã chảy ra. Cha mong ước gặp con, để được đầy lòng vui mừng. Cha nhớ lại đức tin trung thành của con, đức tin mà bà ngoại của con là Lois đã có trước, rồi đến mẹ con là Êunikê, và cha tin chắc con cũng có đức tin đó. Vì vậy, cha nhắc nhở con điều này, là hãy làm sống động ơn Chúa trong con, ơn mà con lãnh nhận qua việc cha đặt tay trên con. Thật vậy, Thiên Chúa không ban cho chúng ta một thần trí nhát sợ, mà là thần trí dũng mạnh, mến yêu và độ lượng. Vậy con chớ hổ thẹn làm chứng cho Chúa chúng ta, cũng đừng hổ thẹn vì cha là tù nhân của Người; nhưng hãy cộng tác với Tin Mừng dựa theo quyền lực của Thiên Chúa.

Đó là lời Chúa.

Hoặc đọc: Tt 1, 1-5

“Gởi lời thăm Titô, người con chân thật trong cùng một đức tin”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi cho Titô.

Phaolô, đầy tớ của Thiên Chúa, Tông đồ của Đức Giêsu Kitô, theo đức tin của những người được Chúa chọn, và sự hiểu biết chân lý theo lòng đạo đức, trong hy vọng được sống đời đời mà Thiên Chúa là Đấng không lừa dối, đã hứa từ muôn đời; và khi đến giờ đã định, Người bày tỏ lời Người qua việc rao giảng mà Người đã giao phó cho cha theo lệnh của Thiên Chúa Đấng Cứu độ chúng ta: gởi lời thăm Titô, người con chân thật trong cùng một đức tin. Nguyện chúc cho con được ân sủng và bình an của Thiên Chúa Cha, và của Đức Giêsu Kitô, Đấng Cứu độ chúng ta. Đây là lý do cha để con ở lại Crêta, là để con tổ chức cho xong xuôi tất cả, và thiết lập hàng niên trưởng trong mỗi thành phố, như cha đã truyền dạy cho con.

Đó là lời Chúa.

BÀI TIN MỪNG: Mc 3, 31-35
“Ai làm theo ý Thiên Chúa, thì người ấy là anh chị em và là mẹ Ta”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Marcô.

Khi ấy, mẹ Chúa Giêsu và anh em Người đến và đứng ở ngoài, sai người vào mời Chúa ra. Bấy giờ có đám đông ngồi chung quanh Người và họ trình Người rằng: “Kìa mẹ và anh em Thầy ở ngoài kia đang tìm Thầy”. Người trả lời rằng: “Ai là mẹ Ta? Ai là anh em Ta?” Rồi đưa mắt nhìn những người ngồi vòng quanh, Người nói: “Đây là mẹ Ta và anh em Ta. Vì ai làm theo ý Thiên Chúa, thì người ấy là anh chị em và là mẹ Ta”.

Đó là lời Chúa.
______________________

SUY NIỆM & CHIA SẺ:

THÁNH TIMÔTHÊU:

Thánh Timôthêu có cha là người Hy Lạp và mẹ là người Do Thái tên là Êunikê. Là kết quả của một hôn nhân “hỗn hợp”, nên ngài bị người Do Thái coi là bất hợp pháp. Chính bà ngoại thánh nhân, bà Lois, là người đầu tiên trở lại Kitô giáo. Sau đó, Timôthê được thánh Phaolô rửa tội khoảng năm 47, và sau đó cùng tiếp tay với ngài trong công cuộc tông đồ. Chính ngài và thánh Phaolô cùng sáng lập Giáo hội Côrintô. Trong 15 năm làm việc với thánh Phaolô, Timôthê trở nên người bạn trung tín nhất của Phaolô. Ngài được thánh Phaolô gửi đi truyền giáo, thường phải đương đầu với những xáo trộn trong các giáo đoàn mà thánh Phaolô thành lập.

Khi Timôthê đang ở với Phaolô thì bị bắt tại Rôma. Trong một thời gian, chính Timôthê cũng bị tù (Dt 13,23). Và thánh Phaolô đã bổ nhiệm Timôthê làm đại diện cho ngài ở Êphêsô.

Timôthê quá trẻ so với trách nhiệm nặng nề phải đảm trách. “Ðừng để ai coi thường anh vì sự trẻ trung,” trong thư I thánh Phaolô viết cho Tm 4,12a). Một vài đoạn khác cho chúng ta biết dường như Timôthê hay bẽn lẽn. Và một trong những câu của thánh Phaolô thường được trích dẫn là câu viết cho Timôthê: “Ðừng chỉ uống nước lã, nhưng hãy dùng thêm chút rượu, vì anh đau dạ dày và ốm yếu luôn” (1Tm 5,23).

THÁNH TITÔ:

Titô có nét đặc biệt là người bạn thân và là môn đệ của thánh Phaolô cũng như tiếp tay trong công cuộc truyền giáo. Ngài là người Hy Lạp, hiển nhiên xuất thân từ Antiôkia. Mặc dù ngài là Dân Ngoại, thánh Phaolô đã không để ngài phải chịu cắt bì ở Giêrusalem. Titô được coi như người hòa giải, người quản đốc, người bạn rất tốt.

Trong lá thư thứ hai gửi giáo đoàn Côrintô, thánh Phaolô cho chúng ta thấy tình bạn sâu đậm giữa ngài với Titô, và tình đồng đội giữa hai người khi rao giảng Tin Mừng: “Khi tôi đến Troas… Tinh thần tôi không được khuây khỏa vì không gặp được Titô, người anh em của tôi. Do đó tôi từ giã họ và tiếp tục đến Macedonia… Ngay cả khi đến Macedonia, thể xác chúng tôi cũng chưa được yên, mà phải chịu đau khổ đủ mọi cách, xung đột bên ngoài, lo sợ bên trong. Nhưng Thiên Chúa, Ðấng an ủi những kẻ yếu hèn, đã an ủi chúng tôi bằng cách sai Ti-tô đến…” (2 Cr 2,12a, 13; 7, 5-6).

Trong Thư Gửi Titô, lúc ấy Titô được coi như quản đốc của cộng đồng Kitô giáo trên đảo Crete, có trách nhiệm tổ chức, chấn chỉnh những lạm dụng và bổ nhiệm các giám mục phụ tá.

Qua đời sống của Thánh Titô, chúng ta có được chút hiểu biết về đời sống Giáo Hội thời tiên khởi: hăng say trong việc tông đồ, kết hợp mật thiết với Ðức Kitô, triển nở tình bạn. Tuy nhiên, luôn luôn có những vấn đề của bản tính con người và những chi tiết không hấp dẫn chút nào trong đời sống hàng ngày: cần phải sống bác ái và kiên nhẫn trong “sự cãi cọ với người khác, lo sợ trong tâm hồn.” Qua tất cả những điều ấy, tình yêu của Ðức Kitô đã gìn giữ họ.
__________________________

LƯỚT QUA CÁC BÀI ĐỌC:

TRONG BÀI ĐỌC I Trích Trích thư thứ hai của Thánh Phaolô Tông đồ gửi cho Timô-thêu.

Có lẽ thánh Phaolô đã viết thư này cho anh Timôthê khi ngài đang ngồi tù tại Rôma, vào những năm cuối đời. Ngài viết trong thư như sau: “Còn tôi, tôi sắp phải đổ máu ra làm lễ tế, đã đến giờ tôi phải ra đi” (2 Tm 4, 6). Ngài còn viết: “Vì Tin Mừng ấy, tôi chịu khổ, tôi còn phải mang cả xiềng xích như một tên gian phi” (2 Tm 2, 9). Nếu đúng thế, thì lá thư này là một thứ di chúc để lại cho Timôthê, người môn đệ, bạn đồng hành mà ngài gọi là người con yêu dấu.

Đọc những câu đầu của lá thư, chúng ta thấy tình cảm gắn bó của Phaolô đối với Timôthê, người mà ngày đêm ngài luôn nhớ đến trong lời cầu nguyện. Phaolô cũng nhớ những giọt nước mắt lúc chia tay của Timôthê, lúc anh vâng lời ở lại Êphêsô, còn Phaolô tiếp tục hành trình (1 Tm 1, 3).

Phaolô vẫn không quên truyền thống đức tin nơi gia đình của anh. Đức tin được thông chuyển đến Timôthê qua mẹ và bà ngoại.

Khi viết thư cho Timôthê trong vai trò một người giám quản, phụ trách cộng đoàn Kitô hữu ở Êphêsô, Phaolô muốn nâng đỡ Timôthê trong lúc anh đang gặp khó khăn. Có vẻ anh muốn chùn bước trước những người dạy giáo lý sai lạc. Phaolô đụng ngay vào tính nhút nhát của anh khi nhắc nhở: “Thiên Chúa đã chẳng ban cho chúng ta một tinh thần nhút nhát, nhưng một tinh thần mạnh mẽ, yêu thương và tự chủ”. Timôthê cần vượt lên trên sự xấu hổ để làm chứng cho Chúa, dám chia sẻ sự gian khó để loan báo Tin Mừng.

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Marcô, Chúa Giêsu tuyên bố: mối liên hệ giữa con người và Thiên Chúa không đặt căn bản trên liên hệ ruột thịt, nhưng trên căn bản làm theo thánh ý của Ngài.

Các đoạn Tin Mừng từ ngày Thứ Ba tuần này đến ngày Thứ Năm đều nói về việc nghe Lời Chúa. Ý tưởng mỗi ngày một tiến thêm :

– Thứ Ba (Mc 3,31-35) : đề cao những người nghe Lời Chúa.
– Thứ Tư (Mc 4,1-20) : Nghe Lời Chúa chưa đủ, còn phải sống Lời đó nữa.
– Thứ Năm (Mc 4,21-25) : Và còn phải loan báo Lời Chúa cho những người khác.

Trong đoạn Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu đang giảng Lời Chúa cho những kẻ khao khát nghe. Đúng lúc đó những người bà con đến xin gặp Ngài. Chúa Giêsu tỏ ra coi trọng những người đang nghe Lời Chúa hơn những người bà con : chẳng những Ngài không bỏ việc giảng để ra ngoài gặp bà con, mà còn nói những kẻ đang nghe Ngài giảng mới là gia đình thật của Ngài.
_________________________

ĐI VÀO BÀI TIN MỪNG:

KHI ẤY, MẸ CHÚA GIÊSU VÀ ANH EM NGƯỜI ĐẾN VÀ ĐỨNG Ở NGOÀI, SAI NGƯỜI VÀO MỜI CHÚA RA

Đoạn Tin mừng đi trước đó cũng của Marcô có kể rằng khi hay tin Chúa Giêsu say mê giảng dạy và chữa bệnh cho dân chúng đến nỗi không có thời giờ ăn uống, “thân nhân của Người liền đi bắt Người vì họ nói rằng Người đã mất trí” (Mc 3,21). Chuyến đó họ không “bắt” (nghĩa là không ngăn cản) Chúa Giêsu được.

Có lẽ vì thế mà hôm nay, họ mời thêm Đức Maria. Khi Đức Mẹ đến, hẳn Người không hề có ý cản trở sứ mạng Chúa Giêsu mà chỉ đến để xem xét sự thể ra sao. Dù sao, câu chuyện cũng cho thấy Đức Mẹ chưa hiểu nhiều về sứ mạng của Chúa Giêsu. Đã nhiều lần Mẹ phải ghi nhớ và suy nghĩ trong lòng về những việc lạ lùng nơi Con của mình. Cuối cùng, dưới chân Thập giá, Mẹ mới hiểu hết và còn kết hợp sự đau khổ của mình với sự đau khổ của Chúa Giêsu.

ĐỨNG Ở NGOÀI

Theo cách viết của Thánh Mác cô, mẹ và anh em Chúa Giêsu “đứng ở ngoài”, còn đám đông nghe Ngài giảng thì “ngồi chung quanh”. Như thế nghĩa là những kẻ nghe Lời Chúa còn gần gũi và thân thiết với Ngài còn hơn những người bà con ruột thịt.

Đối với bản thân mình, Chúa Giêsu coi trọng việc rao giảng Lời Chúa hơn việc gặp bà con ; đối với người khác, Ngài coi trọng những người nghe Lời Chúa hơn cả bà con của Ngài.

BẤY GIỜ CÓ ĐÁM ĐÔNG NGỒI CHUNG QUANH NGƯỜI VÀ HỌ TRÌNH NGƯỜI RẰNG: “KÌA MẸ VÀ ANH EM THẦY Ở NGOÀI KIA ĐANG TÌM THẦY”. NGƯỜI TRẢ LỜI RẰNG: “AI LÀ MẸ TA? AI LÀ ANH EM TA?”

“AI LÀ MẸ TA? AI LÀ ANH EM TA?”

Chúa Giêsu đặt một câu hỏi gây bất ngờ cho những người đang nghe Ngài nói, nó có vẻ đối nghịch với câu nói mà họ nói với Ngài: “”Kìa mẹ và anh em Thầy ở ngoài kia đang tìm Thầy”. Đối với mọi người, dĩ nhiên là những người đang đứng ngoài kia là Mẹ và anh em của Ngài rồi chứ còn ai nữa..

Nhưng khi nghe chính Chúa Giêsu hỏi như vậy, mọi người có thể nghĩ Ngài là người “mất trí”, đúng như dư luận đang bàn tán, vì chỉ có người mất trí mới không nhớ ai là mẹ và anh em mình. Có lẽ mọi người đang ngơ ngác trước câu nói của Chúa Giêsu: “Ai là mẹ Ta? Ai là anh em Ta?”.

Hôm nay Tin Mừng thuật lại việc Đức Mẹ và người thân của Đức Giêsu đến thăm Ngài và có ý muốn khuyên Đức Giêsu từ bỏ con đường sứ vụ để trở về, vì có tin đồn đoán rằng Đức Giêsu bị điên!

Hình như Chúa Giêsu sắp mạc khải một điều gì đó thật quan trọng và vĩ đại, và đứng trước mạc khải đó, nó thường gây bỡ ngỡ và sửng sốt cho con người, vì nó hàm chứa một điều gì đó thật cao siêu mà con người khó lòng chấp nhận.

RỒI ĐƯA MẮT NHÌN NHỮNG NGƯỜI NGỒI VÒNG QUANH, NGƯỜI NÓI: “ĐÂY LÀ MẸ TA VÀ ANH EM TA. VÌ AI LÀM THEO Ý THIÊN CHÚA, THÌ NGƯỜI ẤY LÀ ANH CHỊ EM VÀ LÀ MẸ TA”.

AI LÀM THEO Ý THIÊN CHÚA, THÌ NGƯỜI ẤY LÀ ANH CHỊ EM VÀ LÀ MẸ TA

Với lời khẳng định này, Đức Giêsu loan báo về gia đình mới của Ngài. Có những người thân yêu cùng máu mủ đứng ngoài kia. Có một gia đình mới đang ngồi trong này.

Đức Giêsu không coi thường hay loại bỏ gia đình ruột thịt. Nhưng Ngài cho thấy Ngài còn có một gia đình lớn hơn nhiều, một gia đình gồm những người rất khác nhau về nhiều mặt, nhưng lại có một mẫu số chung, một điểm giống nhau, đó là cùng muốn thi hành ý Thiên Chúa trong cuộc sống. Đức Giêsu đã rời bỏ gia đình để lên đường loan báo Tin Mừng. Và Ngài cũng đã mời gọi các môn đệ của mình như thế.

Chúa Giêsu khẳng định người thân, người trong gia đình của Chúa, chính là những người thi hành ý muốn của Thiên Chúa. Ý muốn của Thiên Chúa, được Chúa Giêsu mạc khải qua giáo huấn của Ngài, và chính đời sống của Ngài đối với con người: con người nghèo khổ, cô nhi quả phụ, người bị loại bỏ ra ngoài lề xã hội, người tội lỗi. Đặc biệt đối với Chúa Cha. Muốn đạt được điều này, con người phải biết học hỏi và vâng phục dưới sự Giáo Huấn của Giáo Hội với ơn Chúa Thánh Thần.

“Vì ai làm theo ý Thiên Chúa, thì người ấy là anh chị em và là mẹ Ta”.

Một câu nói nhằm mặc khải cho mọi người biết một thực tại khác vượt lên trên suy nghĩ thuần túy của con người. Sự gắn bó với Thiên Chúa và thi hành Lời của Người là điều quan trọng, và chính trong mối liên hệ này mà chúng ta được trở nên nghĩa thiết, thân tình với nhau.

Chúa Giêsu cho biết tất cả mọi người đều có thể trở nên anh em của Ngài, với điều kiện duy nhất là “làm theo ý Cha Ta”. Trở nên anh em của Chúa, không đòi hỏi chúng ta phải là người Do thái, mà chỉ cần noi gương Ngài, là luôn nhiệt tâm, lắng nghe và làm theo Lời Chúa.

Mặt khác, Đức Giêsu cũng ngầm giới thiệu cho mọi người xung quanh biết rằng: chính Đức Maria là người đã thi hành thánh ý Thiên Chúa, nên Mẹ xứng đáng trở thành mẫu gương cho chúng ta về việc thực thi Lời Chúa.

Ở đời người ta thường vin vào mối quan hệ “dây mơ rễ má” họ hàng với những người nổi tiếng, thành đạt hoặc có địa vị trong xã hội, nếu không phải để cậy nhờ vụ lợi thì cũng để hãnh diện, tự hào. Những người bà con với Chúa Giêsu hẳn cũng mang tâm trạng như thế khi một người trong họ hàng của họ được quần chúng hâm mộ. Chúa Giêsu chỉ cho chúng ta quan niệm đúng đắn: Là anh em chị em đích thực với Chúa không phải vì có mối tương quan huyết thống với Ngài mà là nhờ biết “thi hành ý muốn của Thiên Chúa”.

Bất cứ ai đã được làm người, đều có thể tự hào mình là con cái Chúa, vì được tạo dựng giống hình ảnh Ngài. Hơn nữa, là Kitô hữu, chúng ta càng có quyền hãnh diện mình là người thuộc về Chúa Kitô. Nhưng sẽ là hữu danh vô thực nếu ta tự hào với tên gọi như thế còn thờ phượng Chúa thì chỉ “bằng môi miệng” còn tấm lòng xa Chúa (x. Mt 15,8). Tệ hơn nữa, có khi chúng ta còn hổ thẹn vì mang danh là con cái Chúa, là Kitô hữu nữa. Để xứng danh là người thân thuộc với Chúa, chúng ta hãy chuyên cần thực thi giáo huấn của Ngài.

Sứ điệp Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta hãy chú tâm đến việc thực thi Lời Chúa hơn là những chuyện bề ngoài. Khi đã thực thi thánh ý Chúa, chúng ta không quan trọng chuyện người ta nói này hay nói kia để bêu dếu, làm mất thanh danh tiếng tốt của ta. Ngược lại, chỉ có một điều đáng làm cho chúng ta sợ, đó là khước từ Lời Chúa và chạy đua những thứ mau qua, chóng hết ở đời, làm cho chúng ta xa dời hạnh phúc đích thực là sự sống vĩnh cửu.

Lạy Chúa! Xin cho chúng con luôn nhiệt thành trong công việc của Chúa, nhất là luôn biết phấn đấu trở nên người thân của Chúa bằng cách lắng nghe và thực thi Lời Chúa dạy.

Amen.
______________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.