LỜI CHÚA THỨ NĂM TUẦN XVII THƯỜNG NIÊN NĂM LẺ (01/8/2019) – (Mt 13, 47-53)

“NGƯỜI TA LỰA CÁ TỐT BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”.

BÀI ĐỌC I: Xh 40, 14-19. 32-36 (Hr 16-21. 34-38)
“Một đám mây che phủ nhà xếp chứng từ, và vinh quang của Chúa tràn ngập nhà xếp”.
Trích sách Xuất Hành.

Trong những ngày ấy, Môsê thi hành tất cả những điều Chúa đã truyền dạy. Vậy ngày mùng một tháng Giêng năm thứ hai, đã dựng nhà xếp xong. Ông Môsê đã dựng nhà xếp, lắp ván, đặt trụ, xà ngang và dựng cột, rồi căng mái nhà xếp và màn che trên mái như Chúa đã truyền dạy. Ông đặt bia chứng từ vào hòm, xỏ đòn khiêng vào hai bên, và để toà phán dạy trên hòm. Khi đã rước hòm bia vào nhà xếp, ông treo màn trước hòm để hoàn tất lời Chúa đã truyền dạy. Sau khi mọi việc đã hoàn tất, thì có một đám mây bao phủ nhà xếp chứng từ, và vinh quang của Chúa tràn ngập nhà xếp.

Vì mây che phủ nhà xếp, và uy linh Chúa sáng rực trong nhà, nên ông Môsê không thể vào trong nhà giao ước, vì có đám mây che phủ mọi sự. Hễ mây lên khỏi nhà xếp, thì con cái Israel kéo nhau đi từng đám, còn khi mây che phủ nhà xếp, thì họ ở lại tại chỗ. Vì ban ngày, đám mây của Chúa che phủ nhà xếp, và ban đêm, có lửa trong mây, nên toàn dân Israel trông thấy suốt thời gian xuất hành của họ.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 83, 3. 4. 5-6a và 8a. 11
Đáp: Ôi Chúa thiên binh, khả ái thay cung điện của Ngài (c. 2).

Xướng: 1) Linh hồn con khát khao và mòn mỏi, mong vào hành lang nhà Đức Thiên Chúa. Tâm thần và thể xác con hoan hỉ tìm đến cùng Thiên Chúa trường sinh. – Đáp.
2) Đến như chim sẻ còn kiếm được nhà, và chim nhạn tìm ra tổ ấm, để làm nơi ấp ủ con mình, cạnh bàn thờ Chúa, ôi Chúa là Thiên Chúa thiên binh, ôi Đại vương là Thiên Chúa của con. – Đáp.
3) Ôi Thiên Chúa, phúc đức ai ngụ nơi nhà Chúa: họ sẽ khen ngợi Chúa tới muôn đời. Phúc thay người Chúa con nâng đỡ, họ tiến lên ngày càng thêm hăng hái. – Đáp.
4) Thực một ngày sống trong hành lang nhà Chúa, đáng quý hơn ngàn ngày ở nơi đâu khác. Con ưa đứng nơi ngưỡng cửa nhà Chúa, hơn là cư ngụ trong lều bọn ác nhân. – Đáp.

ALLELUIA: Tv 24, 4c và 5a
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, xin dạy bảo con về lối bước của Chúa và xin hướng dẫn con trong chân lý của Ngài. – Alleluia.

PHÚC ÂM: Mt 13, 47-53
“Người ta lựa cá tốt bỏ vào giỏ, còn cá xấu thì ném ra ngoài”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng dân chúng rằng: “Nước trời lại giống như lưới thả dưới biển, bắt được mọi thứ cá. Lưới đầy, người ta kéo lên bãi, rồi ngồi đó mà lựa chọn: cá tốt thì bỏ vào giỏ, còn cá xấu thì ném ra ngoài. Đến ngày tận thế cũng như vậy: các thiên thần sẽ đến mà tách biệt kẻ dữ ra khỏi người lành, rồi ném những kẻ dữ vào lò lửa: ở đó sẽ phải khóc lóc nghiến răng. Các ngươi có hiểu những điều đó không?” Họ thưa: “Có”.

Người liền bảo họ: “Bởi thế, những thầy thông giáo am tường về Nước trời cũng giống như chủ nhà kia, hay lợi dụng những cái cũ, mới trong kho mình”. Khi Chúa Giêsu phán các dụ ngôn đó xong, thì Người rời khỏi nơi ấy.

Đó là lời Chúa.
________________________________________
I/. BÀI SUY NIỆM (Mt 13, 47-53)

“NGƯỜI TA LỰA CÁ TỐT BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”.

Hôm nay thứ Năm tuần XVII thường niên, chúng ta vẫn ở trong Chương 13 Phúc âm Matthêu để được nghe dụ ngôn cuối cùng trong Bộ dụ ngôn về Nước Trời, đó là DỤ NGÔN CHIẾC LƯỚI.

Mở đầu Dụ ngôn, Chúa phán:

“NƯỚC TRỜI LẠI GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN, BẮT ĐƯỢC MỌI THỨ CÁ”

“GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN”, câu văn êm đềm, thong thả, chẳng có gì đáng sợ và cũng không gây ấn tượng nào.

Nhưng nếu Ta đọc trong Phúc âm Luca, sẽ thấy hết sự đáng sợ cuả nó.

Luca viết:

“Vậy anh em phải đề phòng, chớ để lòng mình ra nặng nề vì chè chén say sưa, lo lắng sự đời, kẻo Ngày ấy như một chiếc lưới bất thần chụp xuống đầu anh em, vì Ngày ấy sẽ ập xuống trên mọi dân cư khắp mặt đất” (Lc 21, 34 – 35).

Luca diễn tả cái ngày tận thế, thật bất ngờ và chớp nhoáng, nó như “MỘT CHIẾC LƯỚI BẤT THẦN CHỤP XUỐNG ĐẦU ANH EM”.

Luca cũng dùng “CHIẾC LƯỚI” để diễn tả Nước Trời, nhưng ở đây lại thuộc một khía cạnh khác.

Cụm từ “BẤT THẦN CHỤP XUỐNG” mới thật bất ngờ, không ai thoát được.

Còn trong Dụ ngôn Nước Trời của Matthêu “NƯỚC TRỜI LẠI GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN”.

Chiếc lưới cứ từ từ thả xuống. nó không có tính bất ngờ, chớp nhoáng vì Nước Trời đang từ từ âm thầm diễn ra trong thế giới chúng ta, Nó đang biến đổi dần dần tâm hồn con người để họ chuyển biến thành CÁ TỐT.

Nhưng chính câu:

“”NGƯỜI TA LỰA CÁ TỐT BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”.

Nó cho ta có cảm nghĩ đây chính là phiên bản thứ hai của Dụ ngôn Cỏ lùng.

Vì trong dụ ngôn cỏ lùng, Matthêu viết:

“Mùa gặt là ngày tận thế. Thợ gặt là các thiên thần. Vậy, như người ta nhặt cỏ lùng rồi lấy lửa đốt đi thế nào, thì đến ngày tận thế cũng sẽ xảy ra như vậy. Con Người sẽ sai các thiên thần của Người tập trung mọi kẻ làm gương mù gương xấu và mọi kẻ làm điều gian ác, mà tống ra khỏi Nước của Người” (Mt 13, 39 – 41).

Trong Dụ ngôn Chiếc lưới, Matthêu cũng viết:

“Đến ngày tận thế, cũng sẽ xảy ra như vậy. Các thiên thần sẽ xuất hiện và tách biệt kẻ xấu ra khỏi hàng ngũ người công chính, rồi quăng chúng vào lò lửa. Ở đó, chúng sẽ phải khóc lóc nghiến răng” (Mt 13, 49 – 50).

Như vậy cả hai dụ ngôn: Cỏ lùng và Chiếc lưới đều khẳng định: Đến ngày tận thế, chính Thiên thần Chúa sẽ làm công việc tách Cỏ lùng ra khỏi lúa, cũng như lọc cá tốt, cá xấu. Đó không phải là việc của con người, của những người thợ.

Như vậy ta có thể khẳng định sự sàng lọc sẽ chính xác 100%, tuyệt đối không thể xảy ra nhầm lẫn.

Cho dù cuộc sàng lọc có diễn ra trên hàng tỷ tỷ người, từ khai thiên lập địa cho đến tận thế

Cỏ lùng và cá xấu đều có số phận giống nhau: “quăng chúng vào lò lửa. Ở đó, chúng sẽ phải khóc lóc nghiến răng.

Còn lúa, cá tốt, người lành sẽ được cho vào giỏ, vào Nước Trời, họ sẽ sáng chói như mặt trời.

Như vậy tất cả các dụ ngôn Nước trời trong Chương 13 Phúc âm Matthêu đều đem đến cho các Kitô hữu niềm hy vọng tràn trề khi phải sống trong một thế giới đầy gương xấu, đầy sự tha hóa.

Và đó cũng là nguồn động viên cho các Kitô hữu khi cản đảm sống theo những đòi hỏi của Tin mừng.

“”NGƯỜI TA LỰA CÁ TỐT BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”.

Ở đây Chúa chỉ đưa ra 2 tiêu chuần: CÁ TỐT – CÁ XẤU.

Có nghĩa không có loại cá lằng nhằng, không tốt cũng không xấu.

“TỐT” – “XẤU” là những khái niệm rất mơ hồ, nhưng lại dễ nhận biết.

Sống với một người qua một thời gian, ta cũng có thể tạm đánh giá đó là người tốt hay xấu rồi.

Vậy theo tiêu chí nào để phân định CÁ TỐT – CÁ XẤU.

Ta chỉ còn căn cứ vào đòi hỏi của Tin mừng thôi và theo giới răn của Chúa: “ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”. Có nghĩa căn cứ vào Giới răn yêu thương của Chúa.

Đó chính là tiêu chí mà Thiên Thần dựa vào đó để phân định cá tốt, cá xấu. Không thể có loại cá lằng nhằng, nó cũng đồng nghĩa với loại người, vừa yêu lại vừa không yêu.

Nói chung, cuộc sống đầy những cuộc sàng lọc, những tiêu chí, những điểm chuẩn khách quan đến mức lạnh lùng, mà chiếu theo đó sẽ có kẻ đậu người rớt. Nước Trời cũng vậy, giống như “một mẻ lưới gom đủ thứ cá” để rồi sẽ được phân loại: “cá tốt cho vào giỏ, cá xấu vứt ra ngoài.

Nước Trời có tiêu chuẩn rõ ràng. Muốn vào đó, tôi phải là “cá tốt.”

Hình dung cuộc sống đang diễn ra xung quanh mình – và chính mình trong đó – như một mẻ lưới.

Nếu lúc này đây, mẻ lưới được “kéo lên bãi,” liệu tôi sẽ được xếp loại “cá tốt” hay “cá xấu”? Một câu hỏi làm ta phải giật thót tim, ta sẽ phải làm gì bây giờ, vì giờ kéo lưới lên cũng đầy bất ngờ, không ai biết trước được.

TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Xuất Hành, ông Moses cho xây dựng Nhà Tạm trong Lều Hội Ngộ như Thiên Chúa truyền. Mục đích là để cho con cái Israel luôn ý thức được sự hiện diện của Thiên Chúa ở giữa họ và hướng dẫn họ qua “cột mây” trước Nhà Tạm.

Nếu ngày xưa Lều Tạm và “Cột mây” giúp cho dân Israel ý thức về sự hiện diện của Thiên Chúa.

Ngày nay, các Dụ ngôn Nước Trời mà ta có dịp nghiềm ngẫm suốt tuần qua sẽ giúp cho các Kitô hữu ý thức: mình đang sống trong Nước Thiên Chúa ngay tại bây giờ và lúc này.

Nhiệm vụ của ta là hãy trở thành Lúa tốt, cá tốt, để ta xứng đáng được vào Nước Thiên Chúa trong ngày sau hết.

Hãy tận dụng mọi thời gian và ngay bây gờ để hoán cải lại cuộc sống, để sống tốt hơn.

Với một vài suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước vào Bài Tin mừng:
______________________________________

II/. BÀI CHIA SẺ (Mt 13, 47-53)

“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÁN CÙNG DÂN CHÚNG RẰNG: “NƯỚC TRỜI LẠI GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN, BẮT ĐƯỢC MỌI THỨ CÁ”.

“GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN”.

Hôm nay Chúa Giêsu trình bày cho dân chúng và cho chúng ta dụ ngôn cuối cùng trong một loạt 7 dụ ngôn, đó là Dụ ngôn CHIẾC LƯỚI.

Dụ ngôn này không còn hiền hoà và nhẹ nhàng, nhưng lại kinh khủng, hãi hùng như lời tiên báo của Chúa Giêsu về ngày tận thế.

Luca viết: “Vậy anh em phải đề phòng, chớ để lòng mình ra nặng nề vì chè chén say sưa, lo lắng sự đời, kẻo Ngày ấy như một chiếc lưới bất thần chụp xuống đầu anh em, vì Ngày ấy sẽ ập xuống trên mọi dân cư khắp mặt đất (Lc 21, 34-35).

Luca nói, ngày đó như một chiếc lưới bất thần chụp xuống trên đầu tất cả mọi người, mọi dân cư trên mặt đất, không một ai thoát được vì tính bất ngờ của nó và do động tác chụp xuống. Nó không như chiếc lưới từ từ được thả xuống.

Tại sao Chúa Giêsu lại dùng dụ ngôn chiếc lưới để nói về Nước Trời?

Thưa vì đó là thời điểm Nước trời được thể hiện trọn vẹn. nó không còn “đã gần đến” nữa mà đã đến. Khi Nước Trời đến sẽ xảy ra một cuộc thanh lọc chớp nhoáng, và tách biệt để người lành được vào và kẻ dữ bị vất ra ngoài.

Kinh thánh thường ví trần gian này với mọi cư dân sống trên đó như một biển cả đại dương bao la và chiếc lưới Thiên Chúa dùng để chụp xuống đủ lớn để không một ai thoát ra ngoài.

“BẮT ĐƯỢC MỌI THỨ CÁ”

Ở đây Matthêu không nói “bắt được nhiều cá” mà là “bắt được mọi thứ cá”, hay “mọi loại cá”, “mọi giống cá”. Mỗi giống cá sẽ có vô số con cá. Như vậy “bắt được mọi thứ cá”. Có nghĩa bắt được tất cả mọi con cá trên biển. Nó tượng trưng cho mọi chủng tộc, mọi màu da: da trắng, da vàng, da đen, da đỏ,… mọi giai cấp: từ “tư bản đỏ” đến nông dân nghèo nàn khố rách áo ôm, mọi tầng lớp: từ trí thức đến hạng bình dân.

Ở đây có bao nhiêu loại cá?

Matthêu không đề cập. Nhưng trong phép lạ, sau khi Chúa Giêsu phục sinh hiện ra với các môn đệ trên biển hồ Galilê. Vâng lời Thầy, các ông đã thả lưới và bắt được nhiều cá, Gioan viết: “Lưới đầy những cá lớn, đếm được một trăm năm mươi ba con” (Ga 21, 11).

153 con ở đây, có nghĩa là 153 loại cá. Ngành Hải dương học lúc bấy giờ cũng xác nhận: thời Chúa Giêsu có tất cả 153 loại, giống cá.

Sở dĩ Matthêu không xác định bao nhiêu “thứ cá” để dụ ngôn thích hợp cho mọi thời đại, vì đến ngày tận thế, không còn là 153 loại cá nữa mà gấp ngàn lần con số đó.

“LƯỚI ĐẦY, NGƯỜI TA KÉO LÊN BÃI, RỒI NGỒI ĐÓ MÀ LỰA CHỌN: CÁ TỐT THÌ BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”

Sau khi chiếc lưới chụp xuống bắt tất cả mọi thứ cá, bây giờ là lúc người ta sàng lọc.

Dụ ngôn “Chiếc lưới” phảng phất Dụ ngôn “Cỏ lùng”, có nghĩa có sự tách biệt giữa cá tốt, cá xấu.

Nhưng dụ ngôn này đi ngược lại với Dụ ngôn : Kho tàng và viên ngọc quý.

Vì trong dụ ngôn Kho tàng, Chúa đề cập đến “CHẤT” mà không chú ý đến “LƯỢNG”. Nước Trời được ví như viên ngọc quý, nó chỉ là MỘT viên ngọc thôi chứ không phải nhiều viên ngọc. Nó quý đến độ người ta sẵn sàng bán tất cả để có được viên ngọc đó.

Còn trong Dụ ngôn “Chiếc lưới” Chúa Giêsu lại chú ý đến “ LƯỢNG”, có nghĩa bắt được MỌI thứ cá chứ không phải chỉ một con.

“CÁ TỐT THÌ BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”

Không một ngư dân nào lại dại dột chọn cá xấu cho vào giỏ mà chỉ chọn cá tốt. Chiếc giỏ này cũng đủ lớn như chiếc lưới vậy. Cá xấu ở đây có nhiều nghĩa: Hoặc là cá còn nhỏ, hoặc là không đủ chất lượng, nó tượng trưng cho kẻ xấu, những người èo uột trong nhân cách và đạo đức.

“NÉM RA NGOÀI”

Ném đi đâu? Chắc chắn không phải ném vào lại chiếc giỏ được dùng để lựa cá.

Ta đừng nghĩ tức người ta sẽ ném con những con cá nhỏ chưa đủ tuổi về lại với biển cả để cho nó tiếp tục phát triển, sau này sẽ bắt nó.

Dụ ngôn không có ý như vậy, vì đây là THỜI KỲ CUỐI, không còn cơ hội nào cho người ta ăn năn sám hối để cải thiện đời sống. Mọi thời gian khoan hồng đã chấm dứt.

“ĐẾN NGÀY TẬN THẾ CŨNG NHƯ VẬY: CÁC THIÊN THẦN SẼ ĐẾN MÀ TÁCH BIỆT KẺ DỮ RA KHỎI NGƯỜI LÀNH, RỒI NÉM NHỮNG KẺ DỮ VÀO LÒ LỬA: Ở ĐÓ SẼ PHẢI KHÓC LÓC NGHIẾN RĂNG”

Đây là phần kết thúc Dụ ngôn và Chúa Giêsu đã nêu bật ý nghĩa của nó.

Cũng như trong dụ ngôn “cỏ lùng”. Công việc tách cỏ lùng ra khỏi lúa không phải là việc của người thợ ông chủ mà là việc của Chúa, của các thiên thần. Chỉ có Thiên Chúa mới nhìn thấu suốt con người nên Ngài mới có thể tách biệt người lành kẻ dữ.

Cũng vậy, trong Dụ ngôn “Chiếc lưới”, công việc tách biệt cá xấu, cá tốt cũng không phải của các ngư dân mà là công việc của các Thiên thần. Chúa Giêsu nói rõ: “CÁC THIÊN THẦN SẼ ĐẾN MÀ TÁCH BIỆT KẺ DỮ RA KHỎI NGƯỜI LÀNH.

Số phận của kẻ dữ cũng được nêu ra trước: “RỒI NÉM NHỮNG KẺ DỮ VÀO LÒ LỬA: Ở ĐÓ SẼ PHẢI KHÓC LÓC NGHIẾN RĂNG”.

Cụm từ “ Khóc lóc nghiến răng” Kinh thánh thường dùng đễ diễn tả Hoả ngục.

Vâng, ở đấy người ta chỉ còn đay nghiến và cay cú về mình, nguyền rủa Thiên Chúa. Lòng căm thù tột độ đến nỗi chỉ còn biết nghiến răng. Họ cay cú mình, vì nếu biết có ngày phải vào đây thì tại sao ta cứ làm điều xấu, điều có hại cho người khác khi còn sống!

Chiếc lưới Thiên Chúa dành cho ngày Tận thế đã được treo sẵn trên đầu rồi. Nó sẽ bất ngờ chụp xuống, không kẻ nào có thể thoát được. Sự công bằng của Thiên Chúa sẽ được thể hiện.

“CÁC NGƯƠI CÓ HIỂU NHỮNG ĐIỀU ĐÓ KHÔNG?” HỌ THƯA: “CÓ”.

Dụ ngôn này thật dễ hiểu và mọi người có thể lãnh hội được, Chúa Giêsu không cần phải giải thích.

Như vậy trong 7 dụ ngôn Chúa Giêsu đưa ra, Ngài chỉ giải thích 2 dụ ngôn theo yêu cầu các môn đệ. Đó là:

+ Dụ ngôn Người gieo giống
+ Dụ ngôn Cỏ lùng.

Một khi hiểu được 2 dụ ngôn này, các môn đệ có thể hiểu được các dụ ngôn còn lại.

“NGƯỜI LIỀN BẢO HỌ: “BỞI THẾ, NHỮNG THẦY THÔNG GIÁO AM TƯỜNG VỀ NƯỚC TRỜI CŨNG GIỐNG NHƯ CHỦ NHÀ KIA, HAY LỢI DỤNG NHỮNG CÁI CŨ, MỚI TRONG KHO MÌNH”.

Chúa Giêsu muốn khuyên chúng ta một điều, đó là hãy bắt chước các thầy thông giáo am hiểu về Nước trời biết lợi dụng cái cũ và mới trong kho của mình.

“KHO CỦA MÌNH” có nghĩa gì?

Đó là kho tàng Kinh thánh, gồm 2 phần cũ và mới: “CỰU ƯỚC – TÂN ƯỚC”. Ta phải say mê đọc và nghiền gẫm Kinh thánh, vì trong đó chứa đựng Lời Chúa nói về Nước trời.

Chúa Giêsu muốn nói rằng: Để hiểu được các Dụ ngôn Nước Trời mà Ngài đưa ra, Ngài cần chúng ta phải quay về lại với Cựu Ước để tìm nơi đó các giáo huấn của các Tiên tri và các ngôn sứ. Phải lợi dụng những sự dạy dỗ này để ta có một căn bản hiểu được các dụ ngôn Nước trời.

Đó là thái độ khôn ngoan biết “LỢI DỤNG NHỮNG CÁI CŨ, MỚI TRONG KHO MÌNH”.

Trên phương diện tâm linh cũng thế, nếu chúng ta biết lợi dụng tinh tuý trong Cựu Ước và Tân Ước, chúng ta mới có được sự hiểu biết trọn vẹn về Nước Trời.

Lạy Chúa, chúng con rất hèn mọn, tội lỗi. Thế nhưng chúng con tin thật: Chúa vẫn yêu thương đón nhận chúng con. Ðiều quan trọng là chúng con có chấp nhận để Chúa biến đổi và cứu chúng con không? Chúa muốn cứu chúng con, nhưng Chúa không cứu được nếu chúng con không muốn. Xin Chúa giúp chúng con biết sử dụng tự do đúng mức, để chúng con luôn được ở trong vòng tay yêu thương của Chúa.

Amen.
__________________________
Giuse Vĩnh Tâm.

LỜI CHÚA THỨ NĂM TUẦN XVII THƯỜNG NIÊN NĂM LẺ (01/8/2019) – (Mt 13, 47-53) – DỤ NGÔN CHIẾC LƯỚI